Marek Jan Zaidlewicz (ur. 4 stycznia 1939 w Dźwierznie, zm. 20 stycznia 2026) – polski chemik, profesor chemii organicznej.
Życiorys W 1955 roku ukończył Liceum Ogólnokształcące w Chełmży. Następnie podjął studia chemiczne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, które ukończył w 1960 roku. Pięć lat później uzyskał stopień doktora za pracę Badania nad układem 1,3-dwumetylo-1-etylocykloheksadienu-3,5. Habilitował się w 1976 roku za rozprawę zatytułowaną Borowodorowanie dwufunkcyjnych związków alicyklicznych. W 1990 roku uzyskał tytuł profesora.
W latach 1990–2005 był zasiadał w Senacie UMK. Był dziekanem Wydziału Chemii w latach 1993-99 oraz prorektorem ds. współpracy z zagranicą w latach 1999–2005. Był także kierownikiem Zakładu Chemii Organicznej. Głównymi kierunkami jego badań były: chemia i synteza organiczna związków boroorganicznych i chemia związków naturalnych.
Od 1990 roku był członkiem PTCh, a od 1991 członkiem IUPAC. W 1995 został członkiem Rady Naukowej Instytutu Chemii Organicznej Polskiej Akademii Nauk.
Zmarł 20 stycznia 2026 roku.
Odznaczenia Nagroda Ministerstwa Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki (1978, 1983) Nagroda Ministerstwa Edukacji Narodowej (1992, 2002) Medal Komisji Edukacji Narodowej (1994)
Wybrane publikacje Enolboration of Conjugated Ketones, Synthesis of Boranic Acids and and β-amino Alcohols, Boron chemistry at the beginning of the 21s' century, Ed. by Yu. N. Bubnov, Moscow 2002, 78-86 Enolboration of Conjugated Ketones and Synthesis of β-amino Alcohols and Boronated α-amino Acids, Pure and Applied Chemistry, 2003, 75, 1349-1355 Synthesis of boronated phenylalanine analogues with a quaternary center for boron neutron capture therapy, ARKIVOC, 2004, (iii), 11-21 Enantioselective Reduction of Benzofuryl Halomethyl Ketones: Asymmetric Synthesis of (R)-bufuralol, Tetrahedron: Asymmetry, 2005, 16, 3205-3210 Asymmetric synthesis of 5-lipoxygenase inhibitors, BioBor – Exploring New Opportunities of Boron Chemistry Towards Medicine. Lodz, Poland, 9-12 May 2008, 142-152 Asymmetric synthesis of N-1-(heteroaryl)ethyl-N-hydroxyureas, Tetrahedron: Asymmetry, 2008,19, 956-963 Tetrahedron: Asymmetry, 2008, 19, s. 788-795 Synthesis of Fluorinated 2,3-Disubstituted Benzofurans Potential β-Amyloid Aggregation Inhibitors, Heterocydes, 2010, 80, s. 663-668
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Polscy chemicy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Chemii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Urodzeni w 1939 Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Zmarli w 2026