Tomi Ungerer, właśc. Jean-Thomas Ungerer (ur. 28 listopada 1931 w Strasburgu, zm. 8 lutego 2019 w Cork) – francusko-niemiecki pisarz (sam określał się Alzatczykiem), tworzący po francusku, angielsku i niemiecku.
Światowej sławy francuski ilustrator i autor ponad 70 dzieł, w tym dwóch tuzinów książek dla dzieci. Laureat prestiżowej nagrody zwanej Noblem literatury dziecięcej – Hans Christian Andersen Award (1998). Jako niestrudzony obrońca wartości, takich jak tolerancja i wzajemne poszanowanie kultur, a także zagorzały przeciwnik rasizmu, Tomi Ungerer został w 2000 roku mianowany przez Radę Europy Ambasadorem Dobrej Woli ds. Dzieci i Edukacji.
Książki Tomiego Ungerera przetłumaczono na 39 języków. W Polsce ukazują się od 2009 roku, wyłącznie nakładem wydawnictwa Format. Dotychczas ukazały się: „Księżycolud”, „Trzej zbójcy”, „Przygody rodziny Mellopsów” oraz „Otto. Autobiografia pluszowego misia”.
We wczesnym okresie twórczości Ungerer inspirował się ilustracjami The New Yorker, zwłaszcza Saula Steinberga. W 1956 przeprowadził się do USA, gdzie w wydawnictwie Harper & Row opublikował swoją pierwszą książkę dla dzieci „The Mellops Go Flying”. Kolejna, „Moon Man”, spotkała się z uznaniem krytyków.
Ungerer pracował jako ilustrator dla czasopism: The New York Times, Esquire, Life, Harper’s Bazaar, The Village Voice. Oprócz książek dla dzieci jest autorem wielu publikacji dla dorosłych: o tematyce erotycznej oraz wydźwięku antywojennym.
Rękopisy i ilustracje wczesnych prac Ungerer ofiarował Children’s Literature Research Collection at the Free Library of Philadelphia.
W 2007 w Strasburgu, rodzinnym mieście autora, powstało poświęcone mu muzeum: The Musée Tomi Ungerer/Centre international de l’illustration.
Ungerer dzielił swój czas między Irlandią (gdzie wraz z żoną zamieszkał w 1976) a Strasburgiem.
Twórczość Książki dla dzieci The Mellops Go Flying (1957), (Rodzina Mellopsów leci samolotem, polskie wydanie w zbiorze „Przygody rodziny Mellopsów”, przekład Dorota Hartwich, Format, Wrocław 2010) Mellops Go Diving for Treasure (1957), (Rodzina Mellopsów leci samolotem) Crictor (1958) The Mellops Strike Oil (1958), (Rodzina Mellopsów odkrywa złoże ropy naftowej) Adelaide (1959) Christmas Eve at the Mellops (1960), (Rodzina Mellopsów świętuje Boże Narodzenie) Emile (1960) Rufus (1961) The Three Robbers (1961), polskie wydanie „Trzej zbójcy”, przekład Michał Rusinek, Format, Łagiewniki 2009 Snail, Where Are You? (1962) Mellops Go Spelunking (1963), (Rodzina Mellopsów w jaskini) Flat Stanley (1964) – ilustracje Tomi Ungerer, tekst Jeff Brown One, Two, Where's My Shoe? (1964) Beastly Boys and Ghastly Girls (1964) – ilustracje Tomi Ungerer, opracowanie William Cole Oh, What Nonsense! (1966) – ilustracje Tomi Ungerer, redakcja William Cole Orlando, the Brave Vulture (1966) What's Good for a 4-Year-Old? (1967) – ilustracje Tomi Ungerer, tekst William Cole Moon Man (Der Mondmann, Diogenes Verlag AG Zürich, 1966), polskie wydanie „Księżycolud”, przekład Michał Rusinek, Format, Wrocław 2011 Zeralda's Ogre (1967) Ask Me a Question (1968) The Sorcerer’s Apprentice (1969) – text by Barbara Hazen Oh, How Silly! (1970) – art by Tomi Ungerer, edited by William Cole The Hat (1970) I Am Papa Snap and These Are My Favorite No Such Stories (1971) The Beast of Monsieur Racine (1971) The Hut (1972) Oh, That's Ridiculous! (1972) – art by Tomi Ungerer, edited by William Cole No Kiss for Mother (1973) Allumette; A Fable, with Due Respect to Hans Christian Andersen, the Grimm Brothers, and the Honorable Ambrose Bierce (1974) Tomi Ungerer's Heidi: The Classic Novel (1997) – ilustracje Tomi Ungerer, tekst Johanna Spyri Flix (1998) Tortoni Tremelo the Cursed Musician (1998) Otto: The Autobiography of a Teddy Bear (1999), polskie wydanie „Otto. Autobiografia pluszowego misia”, przekład Michał Rusinek, Format, Wrocław 2011 Zloty (2009)
Książki dla dorosłych Der Herzinfarkt (1962) The Underground Sketchbook (1964) The Party (1966) Fornicon (1969) Tomi Ungerer's Compromises (1970) Poster Art of Tomi Ungerer (1972) America (1974) Totempole (1976) Babylon (1979) Cat-Hater's Handbook, Or, The Ailurophobe's Delight (1981) – co-authored by William Cole Symptomatics (1982) Rigor Mortis (1983) Slow Agony (1983) Heute hier, morgen fort (1983) Far out Isn't Far Enough (1984) Femme Fatale (1984) Schwarzbuch (1984) Joy of Frogs (1985) Warteraum (1985) Schutzengel der Hölle (1986) Cats As Cats Can (1997) Tomi: A Childhood Under the Nazis (1998) Liberal Arts: The Political Art of Tomi Ungerer (1999) Erotoscope (2002)
Wystawy Berlin, 1962. Posters against racism and the Vietnam War
Inne prace plakat filmowy: Dr. Strangelove (1964) projekt fontanny w Strasburgu (1988)
Przypisy
Bibliografia Biografia na stronie pisarza
Kategoria:Francuscy ilustratorzy Kategoria:Francuscy prozaicy XX wieku Kategoria:Francuscy prozaicy XXI wieku Kategoria:Francuscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Laureaci nagrody im. H.Ch. Andersena dla ilustratorów Kategoria:Ludzie urodzeni w Strasburgu Kategoria:Niemieccy ilustratorzy Kategoria:Niemieccy prozaicy XX wieku Kategoria:Niemieccy prozaicy XXI wieku Kategoria:Niemieccy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Prozaicy anglojęzyczni Kategoria:Prozaicy francuskojęzyczni Kategoria:Prozaicy niemieckojęzyczni Kategoria:Urodzeni w 1931 Kategoria:Zmarli w 2019