Robert Musil (ur. 6 listopada 1880 w Klagenfurt am Wörthersee; zmarł 15 kwietnia 1942 roku w Genewie) – austriacki pisarz i krytyk teatralny.
Życiorys Był jedynym synem inżyniera Alfreda Musila i Herminy Bergauer. W latach 1882–1897 uczęszczał do szkół w wielu różnych miastach, do których był delegowany jego ojciec w sprawach zawodowych. Przerywając edukację w Wojskowej Akademii Technicznej w Wiedniu i rezygnując z kariery oficerskiej, rozpoczął studia na wydziale budowy maszyn politechniki w Brnie (ojciec Musila był wykładowcą na tejże uczelni). W 1901 Musil uzyskał dyplom inżyniera. Został asystentem Szkoły Technicznej w Stuttgarcie.
Studiował również filozofię i psychologię w Berlinie. Był bibliotekarzem Szkoły Technicznej w Wiedniu i redaktorem czasopisma Neue Rundschau. Brał udział w I wojnie światowej w randze kapitana. Po wojnie pracował jako wysoki urzędnik w ministerstwach. Jednocześnie zajmował się twórczością literacką i współpracował z prasą jako krytyk literacki. W 1938 wyemigrował przez Włochy do Szwajcarii, gdzie umarł w biedzie i osamotnieniu.
Twórczość Najbardziej znany jako autor niedokończonej powieści eseistyczno-psychologicznej pt. Człowiek bez właściwości (Der Mann ohne Eigenschaften, 1930-1943). Ulryk, główny bohater powieści, rozczarowany swoim życiem, próbuje odnaleźć sens życia w działalności politycznej, włączając się w akcję mającą uświetnić 70-lecie panowania cesarza Franciszka Józefa. Autor przedstawia szeroką panoramę Austro-Węgier przed I wojną światową i ukazuje mechanizmy kryzysowe ówczesnego społeczeństwa i jednostki. Rozczarowany nicością istniejących porządków świata Ulryk jest człowiekiem bez stałych właściwości i realizuje zależnie od okoliczności taką czy inną potencjalną wersję swojego „ja”.
Motywem przewodnim twórczości Musila był kryzys wartości oświeceniowych, który ogarnął Europę na początku XX wieku oraz problem etyki. Niepokoje wychowanka Törlessa (Die Verwirrungen des Zöglings Törless, 1906, wyd. pol. 1965) Zespolenia (Vereinigungen, 1911, wyd. pol. 1982) Marzyciele (Die Schwärmer, 1921, dramat, wyd. pol. 1964 w czasopiśmie „Dialog”) Vinzenz und die Freundin bedeutender Männer (1924) Trzy kobiety (Drei Frauen, 1924, zbiór trzech opowiadań, wyd. pol. 1963) Czarna magia, albo Spuścizna za życia (Nachlaß zu Lebzeiten, 1936, zbiór esejów, wyd. pol. 1989) Über die Dummheit (1937) Człowiek bez właściwości (Der Mann ohne Eigenschaften, 1930, 1932, 1943, trzecia część niedokończona, wyd. pol. 1971)
Muzeum Roberta Musila W Muzeum Roberta Musila w Klagenfurcie zwiedzający mają okazję zobaczyć wystawę poświęconą temu pisarzowi, opatrzoną dużą liczbą zdjęć, dokumentów i pamiętników autora i informacji na temat jego życia prywatnego. W muzeum znajduje się jeszcze ekspozycja dotycząca twórczości Christine Lavant i znanej eseistki Ingeborg Bachmann, znanej w świecie literatury pod pseudonimem Ruth Keller. Muzeum ma w swojej ofercie szeroki wybór szkoleń bądź warsztatów. Największą popularnością cieszą się „Klagenfurckie Kursy Literatury”, czyli letnie warsztaty czytania i rozumienia współczesnej literatury. Wśród uczestników komisja muzealna wybiera najlepszych 10 autorów, których dzieła prezentowane są w czasie Dni Literatury Niemieckojęzycznej, a następnie publikowane. Do dodatkowych atrakcji muzeum można zaliczyć wieczory tematyczne poświęcone twórczości znanych austriackich pisarzy.
Przypisy Pisarze niemieckojęzyczni XX wieku. Leksykon encyklopedyczny PWN pod red. Marka Zybury. Warszawa – Wrocław: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996. ISBN 83-01-11995-0 (autor biogramu: Krzysztof Lipiński), s. 233.
Kategoria:Absolwenci Politechniki w Brnie Kategoria:Austriaccy dramaturdzy XX wieku Kategoria:Austriaccy prozaicy XX wieku Kategoria:Dramaturdzy niemieckojęzyczni Kategoria:Prozaicy niemieckojęzyczni Kategoria:Pisarze związani z Berlinem Kategoria:Pisarze związani z Genewą Kategoria:Pisarze związani z Wiedniem Kategoria:Austriacy pochodzenia węgierskiego Kategoria:Austriacy pochodzenia czeskiego Kategoria:Urodzeni w 1880 Kategoria:Zmarli w 1942 Kategoria:Ludzie urodzeni w Klagenfurt am Wörthersee