thumb|Grób Heleny Buczyńskiej na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Helena Buczyńska (ur. 2 grudnia 1894 w Szczygrach, zm. 21 grudnia 1957 na pokładzie statku MS Batory) – polska aktorka teatralna, kabaretowa, radiowa i filmowa, reżyserka, tancerka, choreografka i autorka sztuk teatralnych.
Życiorys Ukończyła gimnazjum we Lwowie, a następnie klasę dramatyczną przy Warszawskim Towarzystwie Muzycznym. 1 kwietnia 1914 debiutowała w Teatrze Letnim w Warszawie w roli Jewdochy („Sędziowie”). Od 1915 przebywała w Rosji, występując w polskich i rosyjskich zespołach. Po powrocie do kraju w 1922 występowała w teatrach warszawskich, m.in. w Reducie a także w krakowskich, poznańskich i łódzkim. W latach 30. była aktorką warszawskiego teatru Ateneum oraz scen TKKT, gdzie ujawniła swój talent komediowy. Podczas II wojny światowej prowadziła tajne kursy aktorskie. W marcu 1941 została aresztowana przez niemieckie władze okupacyjne w związku ze sprawą zabójstwa Igo SymaWładysław Bartoszewski, Warszawski pierścień śmierci, Warszawa 1970, s. 106..
Po wojnie grała i reżyserowała w Warszawie. Była jedną z najbardziej znanych i lubianych aktorek komediowych stolicy. Była również cenioną recytatorką poezji współczesnej.
W grudniu 1957 wybrała się w rejs statkiem Batory; w trakcie sztormu udała się do pokładowej biblioteki, gdzie uległa wypadkowi, spadając z drabinki, wskutek czego doznała urazu głowy, a kilka godzin później zmarła. Została pochowana na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 102-I-12).
Filmografia 1928 – Huragan 1932 – Pałac na kółkach (Katty) 1933 – Każdemu wolno kochać (nie występuje w czołówce) 1933 – Jego ekscelencja subiekt 1933 – Dzieje grzechu 1934 – Córka generała Pankratowa (ciotka Aniuty) 1935 – Nie miała baba kłopotu 1936 – Pan Twardowski (mieszczka, nie występuje w czołówce) 1936 – Barbara Radziwiłłówna (wujna Barbary) 1937 – Znachor (córka Prokopa) 1937 – Ty, co w Ostrej świecisz Bramie (Petronela) 1937 – Książątko 1937 – Dziewczęta z Nowolipek (matka Franki, praczka) 1938 – Strachy (matka Teresy) 1938 – Profesor Wilczur (gospodyni w domu Wilczura, nie występuje w czołówce) 1938 – Moi rodzice rozwodzą się (kucharka) 1938 – Królowa przedmieścia (Maciejowa) 1938 – Granica (matka Justyny) 1939 – Włóczęgi (gospodyni) 1939 – Trzy serca (ciotka Betsy) 1939/1940 – Sportowiec mimo woli (żona prezesa) 1939/1941 – Żona i nie żona 1948 – Stalowe serca (sprzątaczka Gustlikowa) 1948 – Powrót (ciotka Anna) 1949 – Droga za wsią (gospodyni) 1954 – Uczta Baltazara (babcia, nie występuje w czołówce) 1955 – Irena do domu! (Nowakowa) 1958 – Kalosze szczęścia (zakonnica) Spektakl 1955 – Babcia i wnuczek czyli noc cudów (babcia)
Przypisy
Linki zewnętrzne
Helena Buczyńska na zdjęciach w bibliotece Polona
Kategoria:Ludzie urodzeni w Szczigrach Kategoria:Ofiary upadków z wysokości Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polscy komicy Kategoria:Urodzeni w 1894 Kategoria:Więźniowie niemieckich władz okupacyjnych w Polsce 1939–1945 Kategoria:Zmarli w 1957