Zygmunt Karol Mysłakowski (ur. 4 sierpnia 1890 w Nowym Mieście, zm. 1 października 1971 w Krakowie) – nauczyciel, pedagog, teoretyk wychowania, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, rektor Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie w latach 1950–1956, przedstawiciel pedagogiki kultury i pedagogiki socjalistycznejWincenty Okoń: Zygmunt Mysłakowski – pedagog dwu epok, [w:] Wincenty Okoń: Wizerunki sławnych pedagogów polskich, Warszawa 2000, s. 309–333..
Życiorys Urodził się w rodzinie Mariana Mysłakowskiego h. Ogończyk (1861–1946) i Stefanii (1869–1942). Pierwsze 5 lat życia spędził w małej wsi ŁubkiZygmunt Mysłakowski (1890–1971) [dostęp 2025-07-21].. Maturę zdał eksternistycznie w 1909 w Gimnazjum filologicznym Wojciecha Górskiego w Warszawie. W latach 1909–1913 studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim najpierw nauki przyrodnicze, a potem filozofię, psychologię i teorię poznania. Studiował też w Wiedniu i Paryżu. W 1917 roku doktoryzował się na UJ na podstawie pracy Metoda intuicji i metafizyka Henryka Bergsona. W tym czasie pracował już jako nauczyciel gimnazjalny w Warszawie i był wykładowcą na Wyższych Kursach Pedagogicznych. Od 1912 roku był członkiem Związku Strzeleckiego w Krakowie. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Na początku lat 20. pracował w Lublinie jako dyrektor Seminarium Nauczycielskiego, a następnie od 1924 rozpoczął pracę na UJ jako asystent przy Seminarium Filozoficznym. W 1925 roku habilitował się na podstawie pracy Rozwój naturalny i czynniki wychowania W 1926 roku został kierownikiem katedry pedagogiki UJ, a w 1927 otrzymał nominację na profesora nadzwyczajnego. W okresie międzywojennym redagował Bibliotekę Pedagogiczno-Dydaktyczną „Książnicy-Atlas” oraz był redaktorem „Chowanny”, „Kultury Pedagogicznej”, „Ruchu Pedagogicznego”. Był członkiem zarządu Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego i Rotary Clubu w Krakowie.
Po wybuchu II wojny światowej został aresztowany 6 listopada 1939 w ramach Sonderaktion Krakau i wraz z innymi profesorami trafił do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. Do Krakowa wrócił w lutym 1940 roku i szybko zaangażował się w pracę w tajnym nauczaniu. Należał z ramienia Wojewódzkiej Komórki Polskiej Partii Socjalistycznej – Wolność, Równość, Niepodległość do zespołu kierującego pracami oświatowymi. Następnie w lipcu 1944 wszedł w skład konspiracyjnej krakowskiej wojewódzkiej Rady Narodowej. W tym czasie nawiązał kontakty z Polską Partią Robotniczą, której członkiem stał się w 1946 roku.
Po wojnie, w 1945 roku został mianowany profesorem zwyczajnym i powrócił po wojennej przerwie na stanowisko kierownika katedry pedagogiki UJ. Piastował to stanowisko do przejścia na emeryturę w 1960 roku.
W latach 1950–1956 pełnił godność rektora Państwowej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie (obecnie UKEN).
Był również założycielem i pierwszym prezesem Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (1945), ponadto należał do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej.
Był trzykrotnie żonaty. Z pierwszego małżeństwa, zawartego 18 lipca 1916, z aktorką Zofią z domu Braun miał syna Andrzeja (1917–1963) oficera marynarki. Drugie małżeństwo zawarte 21 listopada 1929 z Heleną Kwiecińską z domu Jeleń (1896–1942) zakończyło się rozwodem w 1939, a z trzeciego z Łucją z domu Nowak (1910–2001) zawartego w 1942 miał dwóch synów: Piotra i Pawła (ur. 1950).
Zmarł w Krakowie, pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie (kwatera LXXI-26-16)Stefan Baścik, Zygmunt Mysłakowski [w:] Polski Słownik Biograficzny tom XXII 1977 s. 359–361..
Wybrane publikacje Pedagogika ogólna [w:] „Encyklopedia wychowania”, Warszawa 1934. Państwo a wychowanie, Warszawa 1935. Kształcenie i doświadczenie, Warszawa 1961. Wychowanie człowieka w zmiennej społeczności. Studia z filozofii wychowania, Warszawa 1964. O kulturze współżycia, Warszawa 1967. Proces kształcenia i jego wyznaczniki, Warszawa 1970.
Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (30 czerwca 1955) „w 10 rocznicy Polski Ludowej za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie oświaty”. Medal 10-lecia Polski Ludowej (15 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 15 stycznia 1955 r. nr 0/149 - na wniosek Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie. Złota Odznaka ZNP Złota Odznaka „Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa” (27 października 1969)Uchwała Nr 360 Prezydium Rady Narodowej m. Krakowa z dnia 27 października 1969 r. w sprawie nadania odznaki „Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa” [dostęp 2025-07-21].
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Przedmowa do książki Zygmunta Mysłakowskiego i Feliksa Grossa pt. „Robotnicy piszą. Pamiętniki robotników – studium wstępne”
Kategoria:Absolwenci V Rządowego Gimnazjum Filologicznego w Warszawie Kategoria:Członkowie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914) Kategoria:Działacze Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej Kategoria:Ludzie urodzeni w Nowym Mieście (powiat płoński) Kategoria:Mysłakowscy herbu Ogończyk Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Złotą Odznaką ZNP Kategoria:Ofiary Sonderaktion Krakau Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Rektorzy Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie Kategoria:Teoretycy pedagogiki Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Więźniowie KL Sachsenhausen Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Zmarli w 1971