Bitwa nad brzegami Indusu – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 1221. Była to decydująca bitwa w trakcie mongolskiego najazdu na Chorezm.

W roku 1218 doszło do najazdu Czyngis-chana na państwo chorezmijskie będące federacją plemion tureckich zjednoczonych osobą władcy. Do pierwszej większej bitwy doszło w stepach niedaleko granicznej rzeki Syr-darii. Bitwa nie przyniosła rozstrzygnięcia żadnej ze stron, jednak obie strony poniosły znaczne straty. Po bitwie obie stron wycofały się, reorganizując swoje siły. W kolejnym roku Mongołowie uderzyli na Bucharę, której z pomocą starał się przyjść sułtan Muhammad ze swoim wojskiem. W maju 1220 r. Bucharę zdobyto a znajdujący się w mieście 20-tysięczny oddział chorezmijski zniszczono. Wymordowano też większość mieszkańców. W tej sytuacji sułtan rozpoczął odwrót, a Mongołowie szybko zdobyli kolejne miasta: Samarkandę i Merw. To ostatnie po zdobyciu zostało zburzone aż do fundamentów. W tym samym roku zmarł sułtan Mohammed, a jego miejsce zajął syn sułtana Dżelal ad-Din. Nowy wódz zwerbował w Afganistanie 70-tysięczne wojsko, z którym ruszył na Kabul, gdzie rozbił 30 -tysięczny oddział mongolski. Następnie pod naciskiem nadciągających głównych siła Czyngis-chana skierował się ku rzece Indus. Tutaj dnia 9 kwietnia 1221 r. stoczono ostatnią bitwę. Wojska chorezmijskie ustawiły się w półksiężyc, opierając swoje skrzydła na rzece. Atak mongolski rozbił obie flanki przeciwnika, podczas gdy centrum chorezmijskie dokonało nieudanej próby przebicia się przez szyki mongolskie. Większość wojowników została jednak wybita a sam Dżelal ad-Din uratował się z garstką ludzi, przebywając rzekę wpław. Po tym zwycięstwie Mongołowie spędzili zimę w Samarkandzie, po czym podjęli kolejne wyprawy: na Gruzję, której wojska rozbiły pod Tbilisi oraz Ruś.

Bibliografia Andrzej Michałek: Słowianie wschodni, wyd. Bellona, Warszawa 2005.

Indus Indus Kategoria:Chorezm Kategoria:Wydarzenia 1221