thumb|Schemat fazowej struktury gleby thumb|Podwójna warstwa elektryczna na powierzchni sorbentu Kompleks sorpcyjny (sorbenty glebowe)Ze względu na niejednoznaczność pojęcia kompleks proponuje się pojęcie „kompleksy sorpcyjne” zastąpić określeniem „sorbenty glebowe”. – stosowane w gleboznawstwie określenie stałych (głównie koloidalnych) składników gleby – mineralnych, organicznych i organiczno-mineralnych – biorących w glebie udział w wymiennej sorpcji jonów z roztworu glebowego, w tym biogenów przekazywanych roślinom.
Charakterystyka kompleksów sorpcyjnych
Właściwości użytkowe gleb zależą m.in. od powierzchni właściwej koloidów glebowych i gęstości ładunku elektrycznego na powierzchni ich cząstek (zob. podwójna warstwa elektryczna), co znajduje wyraz w wartościach np.: całkowitej pojemności sorpcyjnej (T, me/100 gramów gleby), pojemności sorpcyjnej kationów wymiennych (PWK), „zasadowej pojemności sorpcyjnej” (S); „kationy zasadowe”, „zasady”: np. , , , , ), stopnia wysycenia gleby zasadami; V = 100% * S/T, hydrolitycznej kwasowości gleby (Hh). Stwierdzono, że pojemność sorpcyjna T zwiększa się: o 0,34–0,56 milirównoważnika na 100 g gleby ze wzrostem zawartości części koloidalnych o 1%, o 1,14–1,33 milirównoważnika na 100 g gleby ze wzrostem zawartości próchnicy o 1%, o 0,66–2,42 milirównoważnika na 100 g gleby na jeden stopień skali pH. Tabela zawiera wartości T, S, Hh i V, wyznaczone dla gleb Polski przez H. Pondela. Typ gleby Charakterystyka Rodzaj i gatunek gleby piaski gliny pyły luźnei słabo-gliniaste gliniaste lekkie średnie ciężkie pochodzenia wodnego lessy brunatne T 5,3 5,92 7,18 10,38 14,5 9,47 11,6 S 2,75 3,06 4,97 8,4 12 6,65 9,25 Hh 2,55 2,86 2,39 1,98 2,5 2,82 2,35 V 46,2 49,2 65 77,1 80 64,2 76,5 pseudobielicowe T 4,38 6,02 5,83 7,13 9,99 7,19 9,27 S 1,96 3,34 3,53 4,58 7,53 4,49 5,98 Hh 2,42 2,68 2,3 2,55 2,46 2,7 3,29 V 44,1 53,6 57,9 62,4 73 59,8 62,7 czarne ziemiei czarnoziemy T * 10,27 11,34 14,02 20,27 14,29 13,66 S * 7,95 9,74 12,38 18,35 12,5 11,15 Hh * 2,12 1,6 1,64 1,92 1,79 2,51 V * 72,6 82,6 86,1 89,6 86,5 78,7
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Gleboznawstwo