Wyszki – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Wyszki z siedzibą GRN w Wyszkach utworzono – jako jedną z 8759 gromad – w powiecie bielskim w woj. białostockim, na mocy uchwały nr 12/V WRN w Białymstoku z dnia 4 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Wyszki, Pulsze, Sasiny, Bagińskie Nowe, Kożuszki i Werpechy Stare ze zniesionej gminy Wyszki w tymże powiecieUchwała Nr 12/V Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 4 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu bielskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 30 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 2 grudnia 1954 r., Nr. 10, Poz. 49). Dla gromady ustalono 17 członków gromadzkiej rady narodowejUchwała Nr 48/246 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Bielsku Podl. z dnia 5 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 7 października 1954 r., Nr. 7, Poz. 28).
31 grudnia 1959 do gromady Wyszki przyłączono wieś Szpaki ze zniesionej gromady Malesze, wsie Falki, Filipy, Kowale-Falki (Kowale), Łubice, Zdrojki, Koćmiery i Wypychy ze znoszonej gromady Falki oraz wsie Niewino Borowe, Niewino Popławskie, Niewino Leśne, Niewino Stare i Niewino Kamieńskie ze znoszonej gromady MalinowoUchwała Nr 12/4 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 8 września 1959 r. sprawie zniesienia i utworzenia niektórych gromad w województwie białostockim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 10 grudnia 1959 r., Nr. 9, Poz. 58). Według Dziennika Urzędowego WRN, 31 grudnia 1959 do gromady Wyszki miała również być włączona wieś Mieszuki i obszar lasów państwowych N-ctwa Pietkowo (oddział 100) z gromady MulawiczeUchwała Nr 11/4 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 8 września 1959 r. sprawie zmiany granic niektórych gromad oraz ustalenia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie białostockim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 10 grudnia 1959 r., Nr. 9, Poz. 57); manewr ten nie został jednak zimplementowanyUchwała Nr 20/5 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 14 listopada 1959 r. sprawie wprowadzenia zmiany do uchwała Nr 11/4 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 8 września 1959 r. sprawie zmiany granic niektórych gromad oraz ustalenia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie białostockim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 10 grudnia 1959 r., Nr. 9, Poz. 59), lecz wznowiono go dwa lata później (patrz dalej).
31 grudnia 1961 do gromady Wyszki włączono wieś Mieszuki i obszar lasów państwowych N-ctwa Pietkowo (oddział 100) ze zniesionej gromady MulawiczeUchwała Nr 17/3 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z 26 września 1961 r. sprawie zmiany granic niektórych gromad oraz ustalenia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie białostockim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 30 grudnia 1961 r., Nr. 13, Poz. 193).
Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnejObwieszczenie Wydziału Organizacyjno-Prawnego Prezydium WRN w Białymstoku z dnia 26 listopada 1971 r. w sprawie podziału administracyjnego województwa białostockiego – stan na dzień 1 stycznia 1972 r.(Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 24 grudnia 1971 r., Nr. 18, Poz. 234). Z dniem 1 stycznia 1973 roku reaktywowano gminę WyszkiUchwała Wojewódzkiej Rady Narodowej Nr XXI/72/72 z dnia 9 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie białostockim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Białymstoku z dnia 2 stycznia 1973 r., Nr. 1, Poz. 1).
Przypisy
Wyszki Kategoria:Wyszki (województwo podlaskie)