Gyges i żona Kandaulesa () – obraz namalowany przez Eglona van der Neera.
Temat obrazu został zaczerpnięty z Dziejów Herodota. Znany był również dzięki zbiorowi alegorii i wierszy o charakterze dydaktycznym autorstwa Jacoba Catsa. Król Kandaules bardzo kochał swoją żonę i uważał ją za najpiękniejszą kobietę na świecie. We wszystkich szczegółach opisywał ją swojemu kopiście Gygesowi, lecz podejrzewał, iż on nie podziela jego zdania. Obmyślił plan by sługa, gdy on i jego żona będą szykowali się do snu, schował się za kotarą i z ukrycia ocenił piękne ciało kobiety. Gyges wzbraniał się początkowo, ale w końcu przystał na plan króla: W późniejszym czasie Gyges z rozkazu kobiety zabił swojego pana ratując w ten sposób własne życie.
Opis obrazu Eglon van der Neer bardzo wiernie odtworzył historię Kandaulesa. Wybrał moment gdy jego żona zdejmuje ostatnią swoją szatę i staje naga przed mężem. Jest zwrócona w stronę Kandaulesa, ale spogląda na podglądającego ją Gygesa widocznego z lewej strony za zasłoną. Jest to chwila, w której zrozumiała plan swojego męża. Po lewej stronie na krześle leżą pozostałe części jej garderoby. Połyskująca satynowa suknia kontrastuje z aksamitnym baldachimem. Scena rozgrywa się w bogatej, siedemnastowiecznej komnacie, będącej symbolem Złotego Wieku malarstwa holenderskiego. Modna fryzura na głowie kobiety również pozwala na dokładnie datowanie obrazu.
Bibliografia Patrick de Rynck: Jak czytać opowieści biblijne i mitologiczne w sztuce. Wyd. Universitas, Kraków 2008, .
Kategoria:Obrazy Eglona van der Neera Kategoria:Malarstwo mitologiczne Kategoria:Obrazy w Museum Kunstpalast w Düsseldorfie Kategoria:Postacie historyczne na obrazach