Czerteż (też: Mszana; 648 m n.p.m., czasem również 647 lub 649 m n.p.m.) – szczyt w środkowej części Beskidu Niskiego.

Położenie Wznosi się w pasemku zaliczanym do Beskidu Dukielskiego, ograniczającym od zachodu dolinę Jasiołki między Tylawą a Nową Wsią, natomiast od północnego wschodu – dolinę Mszanki. Sam szczyt Czerteża leży w grzbiecie pomiędzy szczytem Kamiennej Góry (673 m n.p.m.) na północy a wzniesieniem Dziurcza (586 m n.p.m.) na południowym wschodzie i dominuje nad górną częścią wsi Mszana.

Ukształtowanie Szczyt Czerteża wyznacza niezbyt wyniosła, wydłużona kulminacja wspomnianego wyżej grzbietu, na której jeszcze w pierwszych latach XXI w. widoczne były resztki drewnianej wieży triangulacyjnej. Zbocza słabo rozczłonkowane nielicznymi ciekami wodnymi – drobnymi dopływami Jasiołki i Mszanki. Stoki strome, a wschodnie – nawet bardzo strome, miejscami urwiste z niewielkimi wychodniami skalnymi.

Roślinność Cały masyw Czerteża porośnięty jest mieszanymi lasami, ostatnio przetrzebionymi licznymi wyrębami, na których wyrosły już gęste młodniki. Jedynie od południa do wysokości 550–580 m n.p.m. podchodzą zarastające łąki i pastwiska, wykorzystywane dawniej przez PGR w Mszanie.

Nazwa Czerteż (Чертежъ) to słowo pochodzenia wołosko-ruskiego, związane z archaiczną gospodarką w Karpatach, polegającą na wyrębie, a następnie wykarczowaniu (wypaleniu) terenów zalesionych pod przyszłe osadnictwo lub pastwiska. Oznacza teren, uzyskany w tym procesieRieger Janusz: Toponomastyka Beskidu Niskiego i Bieszczadów Zachodnich, w: "Łemkowie. Kultura – sztuka – język. Materiały z sympozjum zorganizowanego przez Komisję Turystyki Górskiej ZG PTTK, Sanok, dn. 21-24 września 1983 r.", Wydawnictwo PTTK „Kraj”, Warszawa-Kraków 1987.Stieber Zdzisław: Toponomastyka Łemkowszczyzny. Cz. II. Nazwy terenowe, wyd. Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Łódź 1949., Nazwa została przeniesiona na szczyt od takich wyrębów (obecnie polan?) utworzonych na jego stokach.

Turystyka Grzbietem przez szczyt Czerteża wiodą zielone znaki szlaku turystycznego z Tylawy do pustelni św. Jana z Dukli w Trzcianie.

Bibliografia

Krukar Wojciech, Kryciński Stanisław, Luboński Paweł, Olszański Tadeusz A. i in.: Beskid Niski. Przewodnik, wyd. II poprawione i aktualizowane, Oficyna Wydawnicza "Rewasz", Pruszków 2002, ; Krygowski Władysław: Beskid Niski, Pogórze Ciężkowickie (część wschodnia) i Pogórze Strzyżowsko-Dynowskie (część zachodnia), wyd. II poprawione i uzupełnione, wyd. Sport i Turystyka, Warszawa 1977.

Przypisy

Kategoria:Szczyty Beskidu Niskiego