Gong – polska prywatna wytwórnia płytowa, uruchomiona w 1946 w Krakowie przez pracowników lokalnej rozgłośni Polskiego Radia, a wkrótce przeniesiona do Katowic. Wśród nich mógł być inż. Leonard Czupryk, który był jedną z pierwszych osób, które 19 stycznia 1945 zjawiły się w rozgłośni (pracował tam jeszcze przed wojną), gdzie dokonał niezbędnych napraw zniszczonego przez Niemców sprzętu i dzięki temu 28 stycznia rozgłośnia krakowska mogła przekazywać sygnał radiowyAndrzej Pawlik, Mówi Polskie Radio Kraków, Dziennik Polski, rok XXVI, 1970, Nr 38 (8083).
Na początku wytwórnia działała w pomieszczeniach piwnicznych krakowskiej Filharmonii, wykorzystując do produkcji płyt aparaturę niezbyt wysokiej klasy, bo gotowy produkt był słaby jakościowo i tłoczony w niewielkiej liczbie egzemplarzy. Nagrania rejestrowane były w prywatnym mieszkaniu w Krakowie.
Płyty nagrywane przez wytwórnię to szybkoobrotowe (78 obr./min) płyty szelakowe. Na każdej stronie nagrany jest jeden utwór, który trwa ok. 3 minut.
Znane są dwa wzory naklejek na płytach Gongu. Te o śliwkowej barwie mają w swej górnej części rysunek dwóch greckich wojowników uderzających w gong, część dolna zawiera symetrycznie rozmieszczone napisy informacyjne (zdjęcie ang. dostęp: 17.05.2013). Drugi wzór jest skromniejszy, ale z rzadko stosowanym wzornictwem - nazwa firmy panoramicznie rozpisana w części środkowej naklejki, informacje na górze i dole (zdjęcie ang. dostęp: 17.05.2013).
Gong podzielił los pozostałych prywatnych firm płytowych, które uruchomione zostały w Polsce w pierwszych latach po wojnie: „Mewy” Mieczysława Wejmana i „Fogg Record” Mieczysława Fogga. Na przełomie lat 40. i 50. wytwórnię zlikwidowano, a przeprowadzająca czynności komisja dodatkowo skrupulatnie zniszczyła cały zbiór płyt znajdujących się w pomieszczeniach firmy.
Wśród artystów nagrywających dla Gongu byli: Andrzej Hiolski, Aniela Szlemińska, chór Cztery Asy, pianista Leon Rzewuski, zespół muzyczny Jerzego Haralda i Kazimiera Kaliszewska (obdarzona ciemnym, niskim głosem piosenkarka jazzowa, która po wyjeździe z Polski została pracownicą Radia Wolna Europa), Edward Jasiński (znany jako Jaś Malina), Edward Kluczka i najpopularniejszy wtedy kobiecy zespół wokalny, tercet Sióstr Do-Re-Mi.
Dyskografia Nagrana Wydana Nr katalogowy Tytuł utworu WykonawcyA: B:„UNRRA, UNRRA” „Wiązanka regionalna” Chór „Cztery Asy”, J. Labega – fortepian Chór „Cztery Asy”, J. Labega – harmonia1946A: 400B: 400„Bajeczki śpią” „Gdy gwiazdy zapłoną”Siostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepianSiostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepian1946A: 401B: 401„Pozdrowienie od gór” „Dawny miły walc”Siostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepianSiostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepian1946A: 402B: 402„Zakochana dziewczyna” „Symphonie”Siostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepianSiostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepian1946A: 403B: 403„Wszystkiego się mogłam po tobie spodziewać” „Zielony kapelusik”Siostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepianSiostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepian1946A: 403B: 403„Poemat” „Walczyk Warszawy”Siostry Do-Re-Mi, Adam Kopyciński – fortepianSiostry Do-Re-Mi, Leon Rzewuski – fortepianA: 415B: 418„Gdzie spotkałam Cię (Where Have We Met Before?)” „Mnie jest wszystko jedno”Kazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy HaraldKazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy HaraldA: 416B: 417„Biały domek (Chasing Shadows)” „A ja nie mogę (No can do)”Kazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy HaraldKazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy Harald1946A: 420B: 419 „Gdy jazz gra” „Sentimental Journey"Kazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy HaraldKazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy HaraldA: 421B: 421„Rosie Indianka (Rosie l'Indienne)” „Tabu”Kazimiera Kaliszewska, orkiestra taneczna dyr. Jerzy Haraldorkiestra taneczna „Arkadia”1947A: B: „Wiązanka taneczna nr 1” „Wiązanka taneczna nr 2”Leon Rzewuski – fortepianLeon Rzewuski – fortepianA: B: „Czy pamiętasz tę noc w Zakopanem” „Nie mówmy o tym”Alojzy Kluczniok – śpiew, orkiestra taneczna dyr. Zygmunt KarasińskiJaś Malina (Edward Jasiński) – śpiew, orkiestra taneczna dyr. Jerzy Gert
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Biblioteka Piosenki - Leon Rzewuski Biblioteka Piosenki - Aniela Szlemińska CD Polish Jazz 1946 – 1956, Polskie Nagrania SX 1322, Polish Jazz Archive Series (opis płyty) CD Siostry Do-Re-Mi, Teddy Records CD 1008 (opis płyty) naklejki na opisanych płytach
Kategoria:Polskie wytwórnie muzyczne