Henry Gibson (ur. 21 września 1935 w Filadelfii, zm. 14 września 2009 w Malibu) – amerykański aktor, komik i poeta.
Życiorys Urodził się w Germantown, okolicy w Filadelfii w stanie Pensylwania w rodzinie katolickiej. Był szóstym z siedmiorga dzieci Dorothy (z domu Cassidy) i Edmunda Albertsa Batemana. Miał trzy siostry: Mary Adele, Suzanne Louise i Anthony Gilbert. Wychował się w Filadelfii i zaczął występować w wieku około ośmiu lat w Mae Desmond Theatre Company. Uczęszczał do szkoły przygotowawczej św. Józefa, gdzie był prezesem koła teatralnego. Po ukończeniu Katolickiego Uniwersytetu Ameryki w Waszyngtonie, w latach 1957–1960 służył jako oficer wywiadu w United States Air Force w 66. Skrzydle Rozpoznania Taktycznego we Francji.
Na początku swojej kariery jako zawodowy artysta estradowy stworzył komedię, w której grał poetę z Fairhope w Alabamie. Przyjął pseudonim sceniczny Henry Gibson, który był tak samo brzmiącym zwrotem dla nazwiska słynnego norweskiego dramaturga Henrika Ibsena. Wiadomo również, że używał nazwiska Olsen Gibson. W 1963 trafił na Broadway grając Binkie-Pie w sztuce Lillian Hellman Moja mama, mój ojciec i ja.
Na ekranie zadebiutował w roli studenta kolegium Gibsona w komedii fantastycznonaukowej Jerry’ego Lewisa Zwariowany profesor (1963). Od 9 września 1967 do 1 listopada 1971 stał się częścią oryginalnej obsady programu NBC Rowan & Martin’s Laugh-In. Jego głównym zajęciem było trzymanie bukietu kwiatów i recytowanie ze śmiertelną powagą fragmentu niedorzecznej poezji. Cała jego poezja była napisana samodzielnie. Zagrał znaczące role w kilku filmach Roberta Altmana, w tym rolę piosenkarza muzyki country Havena Hamiltona w Nashville (1975), za którą otrzymał nominację do Złotego Globu. Wystąpił w roli przywódcy nazistów w Blues Brothers (1980) i nikczemnego sąsiada w komedii Joego Dante Na przedmieściach (1989). Użyczył głosu prosiakowi Wilburowi w animowanym klasyku dla dzieci Pajęczyna Charlotty (1973). W serialu ABC Orły z Bostonu (2004–2008) grał sędziego Clarka Browna.
6 kwietnia 1966 zawarł związek małżeński z Lois Joan Geiger, z którą miał trzech synów – Charlesa, Jamesa i Jona. Zmarł w 2009 po walce z rakiem.
Filmografia Film 1963: Zwariowany profesor jako Gibson, student kolegium 1964: Pocałuj mnie, głuptasie jako Smith 1968: Nasz cudowny samochodzik jako tancerz 1973: Długie pożegnanie jako dr Verringer 1973: Pajęczyna Charlotty jako Wilbur (głos) 1975: Nashville jako Haven Hamilton 1977: The Kentucky Fried Movie 1977: Ostatni film o Legii Cudzoziemskiej jako generał Pecheur 1979: Idealna para jako Fred Bott 1980: Zdrowie jako Bobby Hammer 1980: Blues Brothers jako przywódca nazistów 1986: Potwór w szafie jako dr Pennyworth 1987: Interkosmos jako pan Wormwood 1989: Na przedmieściach jako dr Werner Klopek 1990: Gremliny 2 jako pracownik zwolniony za palenie 1990: Ciotka Julia i skryba jako Big John Coot 1992: Tom i Jerry: Wielka ucieczka jako doktor Applecheek (głos) 1996: Matka noc jako Adolf Eichmann (głos) 1999: Magnolia jako Thurston Howell 2001: Irlandzkie szczęście (TV) jako Reilly O’Reilly 2005: Polowanie na druhny jako ojciec O’Neil 2007: Wielki Stach jako Shorts
Seriale 1968: Ożeniłem się z czarownicą jako Napoleon 1970: Ożeniłem się z czarownicą jako Tim O’Shanter 1975: Wonder Woman jako Nicolas 1975: Sierżant Anderson jako Otto Otterman 1978: Wonder Woman jako Mariposa 1980: Diukowie Hazzardu jako Squirt 1982: Magnum jako Ronald Mills 1984: Smerfy – głos 1984: Niebezpieczne ujęcia jako Milton 1985: Wuzzle jako Trąbel (głos) 1986: Nieustraszony jako Donald Crane 1988: Napisała: Morderstwo jako Harold Banner 1989: W 80 dni dookoła świata jako konduktor pociągu 1990: MacGyver jako prowadzony przez klienta 1991: Eerie, Indiana jako pani Lodgepoole 1991: Miasteczko Evening Shade jako Bud 1991: MacGyver jako Pinky Burnette 1992: Opowieści z krypty jako Stanhope 1992: Napisała: Morderstwo jako Oliver Thissle 1993: Pełzaki jako fryzjer / doradca (głos) 1995: Santo Bugito jako Mothmeyer 1995: Świat pana trenera jako Ted Tilly 1995–97: Prawdziwe potwory jako burmistrz / mąż / Maurice (głos) 1996: Szaleję za tobą jako Henry Gibson 1996: Duckman – głos 1997: Opowieści z księgi cnót jako Prośba Dicka (głos) 1998: Star Trek: Stacja kosmiczna jako Nilva 1998: Maggie Winters jako recepcjonista hotelowy 1999: Powrót do Providence jako pan Berry 1999: Sunset Beach jako Wayne Landry 1999: Dzika rodzinka jako Rhino (głos) 1999: Pamięć absolutna 2070 jako Belasarius 1999: Hej Arnold! jako ojciec Patty (głos) 1999: Szał na Amandę jako pilot helikoptera 2000: Zdarzyło się jutro jako pan Quigley 1999–2004: Rocket Power jako Merv Stimpleton / młody Merv / reporter / mieszczanin (głos) 2002: Gwiezdne wrota jako Marul 2002: Agent w spódnicy jako dr Meelbow 2002: Czarodziejki jako Sandman 2003: Jak pan może, panie doktorze? jako zastępca ministra 2004: Stripperella jako Scrundle (głos) 2004: Zwariowany świat Malcolma jako Frank Ralston 2004–2007: Mroczne przygody Billy’ego i Mandy jako Lord Pain (głos) 2004–2008: Orły z Bostonu jako sędzia Clark Brown 2005: Batman jako Bagley (głos) 2005–2008: Bobby kontra wapniaki jako Bob Jenkins / Travis / Jenkins (głos)
Dyskografia Albumy 1962: The Alligator and Other Poems, wyd. Liberty Records 1971: The Grass Menagerie, wyd. Epic Records
Ścieżki dźwiękowe 1973: Pajęczyna Charlotty (utwory: I Can Talk, We’ve Got Lots In Common) 1975: Nashville (utwory: For the Sake of the Children, Keep A-Goin''', One, I Love You, 200 Years) 1992: Tom i Jerry: Wielka ucieczka (utwór: God’s Little Creatures'')
Nagrody i nominacje Rok Nagroda Kategoria Tytuł Rezultat 1970Złoty Glob Najlepszy aktor drugoplanowy w serialu, miniserialu lub filmie telewizyjnym Rowan & Martin’s Laugh-In (1969) Nominacja1975 Najlepszy aktor drugoplanowyNashville (1975) Nominacja Nagroda Grammy Najlepsza ścieżka dźwiękowa Nominacja Nagroda Narodowego Stowarzyszenia Krytyków Filmowych Najlepszy aktor drugoplanowy Wygrana Stowarzyszenie Nowojorskich Krytyków Filmowych Najlepszy aktor drugoplanowy Nominacja
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Katolickiego Uniwersytetu Ameryki Kategoria:Amerykańscy aktorzy dubbingowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy dziecięcy Kategoria:Amerykańscy aktorzy filmowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy głosowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy teatralni Kategoria:Amerykańscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Amerykańscy komicy Kategoria:Amerykańscy poeci Kategoria:Ludzie urodzeni w Filadelfii Kategoria:Urodzeni w 1935 Kategoria:Zmarli w 2009