Truman Show (ang. The Truman Show) – komediodramat produkcji amerykańskiej z 1998 roku w reżyserii Petera Weira. Film jest również satyrą na stan współczesnej kultury rodzącej problemy tożsamościowe.

W 2025 roku film został wprowadzony do Narodowego Rejestru Filmowego Stanów Zjednoczonych jako film „znaczący kulturowo, historycznie bądź estetycznie”.

mały|upright|Dom w Seaside na Florydzie wykorzystany w filmie. mały|upright|Jim Carrey

Fabuła Truman Burbank to 30-letni agent ubezpieczeniowy. Ma kochającą żonę i rodzinę, wiedzie przeciętne życie w spokojnym miasteczku. Truman ma jednak cały czas wrażenie, że ktoś go obserwuje.

Nie myli się. Jest nieświadomą gwiazdą reality show trwającego od dnia jego narodzin. Wszyscy otaczający go ludzie są aktorami. Jego życie śledzi ponad 5000 kamer, reżyser zaś decyduje nawet o panującej na planie pogodzie. Truman zaczyna się czegoś domyślać, staje się coraz bardziej podejrzliwy, aż w końcu poznaje smutną prawdę o otaczającym go świecie.

Obsada Jim Carrey – Truman Burbank Ed Harris – Christof Laura Linney – Meryl Burbank/Hannah Gill Noah Emmerich – Marlon/Louis Coltrane Natascha McElhone – Lauren Garland/Sylvia Holland Taylor – pani Burbank Brian Delate – Kirk Burbank Blair Slater – Młody Truman Peter Krause – Lawrence Heidi Schanz – Vivien Ron Taylor – Ron Don Taylor – Don Ted Raymond – Spencer Judy Clayton – Travel Agent Fritz Dominique – sąsiad Trumana Angel Schmiedt – sąsiad Trumana

Nagrody Złote Globy 1999 Ed Harris – najlepszy aktor drugoplanowy Jim Carrey – najlepsza rola męska w dramacie Philip Glass – najlepsza muzyka Peter Weir – najlepszy reżyser (nominacja) Andrew Niccol – najlepszy scenariusz (nominacja)

MTV Movie Awards 1999 Jim Carrey – najlepszy aktor

BAFTA 1999 Dennis Gassner – najlepsza scenografia Andrew Niccol – najlepszy scenariusz najlepszy film (nominacja) Ed Harris – najlepszy aktor drugoplanowy (nominacja) Peter Biziou – najlepsze zdjęcia (nominacja) Adam Schroeder – najlepszy film (nominacja)

Oscary 1999 Ed Harris – najlepszy aktor drugoplanowy (nominacja) Peter Weir – najlepszy reżyser (nominacja) Andrew Niccol – najlepszy scenariusz (nominacja)

Saturny 1999 Jim Carrey – najlepszy aktor (nominacja) Peter Weir – najlepszy reżyser (nominacja)

Nagrody Australijskiego Instytutu Filmowego Peter Weir – najlepszy film zagraniczny (nominacja)

Nagroda Hugo 1999 najlepsza prezentacja dramatyczna

Syndrom Trumana Joel Gold, amerykański psychiatra z Bellevue Hospital, użył na konferencji medycznej w 2006 roku określenia Truman Syndrome w odniesieniu do kilku rozpoznanych przez siebie przypadków zespołu urojeniowego, którego objawem było przekonanie o mimowolnym udziale w programie telewizyjnym i byciu obserwowanym przez kamery. Źródła niemedyczne podają, że Joel Gold wraz z bratem Ianem opisali już 50 przypadków zespołu Trumana. Dotknięte nim osoby były przekonane, że są ciągle pod obserwacją i że każdy ich krok jest śledzony przez kamery, dzięki czemu szeroka publiczność może oglądać ich życie w telewizji.

Według Golda, tym, co wyróżnia zespół Trumana spośród innych podobnych zespołów urojeniowych, jest zasięg urojeń, nieograniczony jedynie do wąskiego wycinka rzeczywistości, lecz obejmujący cały świat pacjenta.

Nazwa „Truman syndrome” została również użyta w podobnym kontekście przez psychiatrów brytyjskich, którzy jednak nie wyodrębnili zespołu Trumana jako osobnego zaburzenia, lecz nazwali w ten sposób objawy początkowego stadium jednej z odmian schizofrenii, obejmujące przekonanie o nierzeczywistości otoczenia i byciu obserwowanym.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Amerykańskie komediodramaty Kategoria:Amerykańskie filmy satyryczne Kategoria:Amerykańskie filmy z 1998 roku Kategoria:Filmy kręcone na Florydzie Kategoria:Filmy o telewizji Kategoria:Filmy w National Film Registry Kategoria:Filmy w reżyserii Petera Weira Kategoria:Filmy wytwórni Paramount Pictures