thumb|Grób Władysława Józefa Krogulskiego Władysław Józef Krogulski (ur. 10 sierpnia 1843 w Warszawie, zm. 26 grudnia 1934 tamże) – polski aktor, dyrygent, perkusista, kompozytor, kronikarz teatrów warszawskich, związany z Teatrem Rozmaitości w Warszawie.
Życiorys Syn Michała (1789–1859), polskiego kompozytora, i Tekli z Węglewskich, brat przyrodni Józefa Władysława (1815–1842), polskiego kompozytora i pianisty.
Początkowe nauki w zakresie gry na fortepianie i teorii muzyki pobierał od ojca. W 1859 zatrudniony został jako tołombasista w orkiestrze Teatru Wielkiego. Od 1860 uczęszczał do Szkoły Dramatycznej, gdzie jego profesorami i nauczycielami byli: Jan Tomasz Seweryn Jasiński (1806–1879), Jan Chęciński (1826–1874), Józef Rychter i Jan Walery Królikowski. W latach 1862–1868 kształcił się również w Instytucie Muzycznym Warszawskim pod kierunkiem Stanisława Moniuszki i Karola Augusta Freyera.
Jako aktor zadebiutował w 1863. Przez pewien czas grywał w teatrach prowincjonalnych, w latach 1873–1874 dyrygował chórem w kościele św. Józefa Oblubieńca w Warszawie, a następnie, po krótkim pobycie za granicą od 1876 związany był na stałe z Warszawskimi Teatrami Rządowymi. Grywał zwykle role epizodyczne, a dodatkowo od połowy lat 90. XIX wieku był kierownikiem muzyki zakulisowej. W 1911 przeszedł na emeryturę, jednak nadal, choć już sporadycznie, występował na scenie warszawskiej, aż do roku 1930. Zagrał w sumie około 700 ról występując przed publicznością 9500 razy. W swoim dorobku kompozytorskim pozostawił przeszło 30 utworów o tematyce religijnej oraz około 300 utworów salonowych. Znany był również jako kronikarz teatrów warszawskich. Jego wspomnienia, zatytułowane Notatki starego aktora, publikowane były we fragmentach za życia autora, a w pełniejszym opracowaniu ukazały się w roku 2015.
Władysław Józef Krogulski ożenił się 14 czerwca 1876 w Warszawie z Wilhelminą Teklą Lewicką (1856–1933), śpiewaczką operową, a później nauczycielką śpiewu, a ze związku tego miał córkę Helenę Julię (1878–1955), żonę aktora Piotra Pawła Hryniewicza (1874–1932), a także syna Roberta Ludwika (1887–1949).
Pochowany został na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 284a-6-18).
Ordery i odznaczenia
Srebrny Krzyż Zasługi (10 grudnia 1925)M.P. z 1925 r. nr 290, poz. 1220 „za zasługi, położone na polu kultury i historji teatrów polskich”.
Przypisy
Bibliografia Polski Słownik Biograficzny, tom XV, Wrocław 1970, s. 313. Krogulski Mariusz Lesław, Spuścizna minionych pokoleń, Tuchów 2005. Krogulski Mariusz Lesław, Krogulska Justyna, Józef Władysław Krogulski (1815–1842). Rodzina - życie - twórczość, Tarnów 2015. Krogulski Władysław, Notatki Starego Aktora. Przewodnik po teatrze warszawskim XIX wieku, wybór i opracowanie Dorota Jarząbek-Wasyl, Agnieszka Wanicka, Kraków 2015. Krogulski Mariusz Lesław, Krogulscy. Linia tuchowska (1727–1930), Warszawa 2020. Krogulski Mariusz Lesław, Rody tuchowskie. W kręgu tuchowskich elit od końca XVI do początku XX wieku, tom I, Tuchów 2025. |
Linki zewnętrzne Biografia z portretem Twórczość Władysława Krogulskiego w serwisie Polona.pl
Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy dyrygenci Kategoria:Polscy kompozytorzy muzyki poważnej Kategoria:Urodzeni w 1843 Kategoria:Zmarli w 1934