Trzemeszno – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Trzemeszno z siedzibą GRN w mieście Trzemesznie (nie wchodzącym w jej skład) utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie mogileńskim w woj. bydgoskim, na mocy uchwały nr 24/9 WRN w Bydgoszczy z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Bieślin, Kozłowo, Miaty, Niewolno, Pasieka, Rudki, Wymysłowo Górne i Zieleń ze zniesionej gminy Trzemeszno oraz osady Cytrynowo i Bystrzyca wraz z częścią gruntów z obrębu Niewolno (położonych na północ od toru kolejowego Poznań-Inowrocław) z miasta Trzemeszna w tymże powiecieUchwała Nr 24/9 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu mogileńskiego; w ramach Zarządzenia Nr 9 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z 18 listopada 1954 w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z 5 października 1954 dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 12, Poz. 63). Dla gromady ustalono 23 członków gromadzkiej rady narodowejOgłoszenie uchwały Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Mogilnie z 2. X. 1954, ustalającej liczbę członków gromadzkich rad narodowych powiatu mogileńskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 9 października 1954 r., Nr. 10, Poz. 46).
31 grudnia 1959 do gromady Trzemeszno włączono wsie Duszno, Lubin i Wydartowo oraz osady Roland, Lubinek i Oleandry Dyszyńskie ze zniesionej gromady Wydartowo w tymże powiecieUchwała Nr 24/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 2 września 1959 r. w sprawie utworzenia i zniesienia niektórych gromad w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 1959 r., Nr. 8, Poz. 93).
31 grudnia 1961 do gromady Trzemeszno włączono obszar zniesionej gromady Kruchowo w tymże powiecieUchwała Nr 16/61 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy w sprawie utworzenia i zniesienia niektórych gromad w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 15 grudnia 1961 r., Nr. 13, Poz. 103).
1 stycznia 1969 z gromady Trzemeszno wyłączono grunty o powierzchni ogólnej 427,00 ha, włączając je do miasta Trzemeszna w tymże powiecie; do gromady Trzemeszno z Trzemeszna włączono natomiast grunty rolne o powierzchni ogólnej 48,00 ha.
1 stycznia 1972 do gromady Trzemeszno włączono sołectwa Kamieniec, Miława, Ostrowite, Popielewo, Szydłowo i Trzemżal ze zniesionej gromady Trzemżal oraz wsie Płaczkowo i Szydłowo Drugie ze zniesionej gromady Wylatowo w tymże powiecieUchwała Nr XII/61/71 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 29 września 1971 r. w sprawie łączenia, zniesienia oraz utworzenia niektórych nowych gromad w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 11 listopada 1971 r., Nr. 19, Poz. 188).
Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie mogileńskim reaktywowano gminę TrzemesznoUchwała Nr XVIII/88/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 6 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 9 grudnia 1972 r., Nr. 17, Poz. 200) (od 1999 gmina Trzemeszno znajduje się w powiecie gnieźnieńskim w woj. wielkopolskim).
Przypisy
Trzemeszno (powiat mogilenxski) Kategoria:Historia Trzemeszna