thumb|Motyw rozety karpackiej na piecu kaflowym w podhalańskiej chałupie thumb|Rozeta wycięta na polskim instrumencie ludowym – suce biłgorajskiej Gwiazda heksapetalna, rozeta sześcioramienna – ornament geometryczny w formie rozety sześcioramiennej.

Historia W wielu kulturach rozeta uważana jest za symbol magiczny. Inne nazwy – kwiat życia, rozeta karpacka, rozeta podhalańska, rozeta sześcioramiennaPolska sztuka ludowa, PISz. t. 11, 1952..

Ten motyw ornamentalny i symboliczny, znany był już w czasach prehistorycznych w różnych postaciach i na różnych kontynentach.

W Polsce gwiazda heksapetalna spotykana jest w kulturze przeworskiej jako element zdobniczy pasów i klamer. Od czasów średniowiecznych motyw ten używany był na drzwiach, belkach stropowych, krzyżach, elementach gzymsów i kapiteli, herbach, przedmiotach domowego użytku, częściach garderoby oraz na wycinankach i pisankach.

Rozeta góralska W tradycyjnej kulturze ludowej Karpat rozeta występuje na wyrobach z drewna pod trzema podstawowymi postaciami: rysowanej, zubożonej, w formie sześciopromiennej gwiazdy wpisanej w okrąg; rozeta w formie soczewki, na wykreśloną rozetę nakłada się kopię tej samej rozety, tym samym ornament uwypukla się i staje się bardziej efektownym; rozeta wycinana dłutem – występuje na zdobionych parzenicach, kijankach i łyżnikach, wieszadełkach oraz listwach zasłaniających właściwe osadzenie łyżki.

Zdobienie rytem motywu centralnej rozety sześciopromiennej gwiazdy (słońca) – koła na drewnianych przedmiotach użytkowych spotkać do dziś można w Karpatach, szczególnie na Podhalu, Sądecczyźnie, Podbeskidziu – występuje na terenie południowej Polski.

Rozeta góralska jest logiem polskiego Towarzystwa KarpackiegoKarpaccy NALEŻY DOPRECYZOWAĆ ODNOŚNIK oraz znakiem firmowych regionalnych produktów rodem z Podhala.

Galeria

Zobacz też

symbol solarny

Przypisy

Linki zewnętrzne Skarb z Zamościa (zdjęcie) - klamra od pasa V w. n.e. Skarb z Vermand (zdjęcia) oraz sprzączka do pasa V/VI w. n.e.

Kategoria:Gwiazdy (symbole) Kategoria:Magia Kategoria:Kultura w Polsce