Jan Turkiel (ur. 10 lipca 1953 w ProkopowiczachDuchowieństwo diecezjalne oraz członkowie męskich instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego 2001, wyd. Apostolicum, Ząbki 2002, s. 804., zm. 25 kwietnia 2026 w Darłowie) – polski duchowny rzymskokatolicki; nauczyciel akademicki związany z uczelniami w Słupsku i Chojnicach, profesor nauk teologicznych.
Życiorys Urodził się w 1953 roku w Prokopowiczach koło Grodna na terenie obecnej Białorusi w polskiej rodzinie. Po ukończeniu kolejno szkoły podstawowej i średniej podjął studia z zakresu teologii w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Gorzowskiej w Gościkowie Paradyżu. Tytuł zawodowy magistra teologii uzyskał w 1978 roku na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim w Lublinie po obronie pracy dyplomowej pt. Człowiek proch (afar, homer) ziemi w Księgach Mądrościowych Starego TestamentuSylwetka Jan Turkiela na stronie Biblioteki Miejskiej w Ustce [on-line] [dostęp 2014-02-07].. W tym samym roku 30 kwietnia także uzyskał święcenia kapłańskie po których został wikariuszem w parafii Najświętszego Zbawiciela w Ustce.
Przez następne lata wykładał teologię biblijną, homiletykę, język grecki oraz język hebrajski w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej w Koszalinie. W 1984 roku uzyskał stopień naukowy Doktora nauk teologicznych na podstawie pracy pt. Stworzenie człowieka przez Boga jako motyw życia etycznego w Księgach Mądrościowych Starego Testamentu, której promotorem był ks. prof. Marian Filipiak. Z kolei w 2006 roku Rada Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie nadała mu stopień naukowy doktora habilitowanego nauk teologicznych w zakresie nauk teologicznych o specjalności biblistyka, na podstawie rozprawy nt. Przewodnik po Księdze Syracha αύτός, οί, τίς, τίυι . Od lat 90. XX wieku związany był także zawodowo z Akademią Pomorską w Słupsku, w której był profesorem nadzwyczajnym w Zakładzie Antropologii Literatury i Badań Kaszubsko-Pomorskich w Instytucie Polonistyki [on-line] [dostęp 2014-02-07].. Wykładał także w Powszechnej Wyższej Szkoły Humanistycznej „Pomerania” w Chojnicach. W 2017 otrzymał tytuł profesora nauk teologicznych.
Oprócz pracy dydaktycznej Jan Turkiel pełnił liczne funkcje administracyjno-kościelne: był prefektem studiów w Wyższym Seminarium Duchownym w Koszalinie, kanonikiem gremialnym w Koszalinie, rektorem Wyższego Instytutu Wiedzy Religijnej w tym mieście, a także dyrektorem Wydziału Duszpasterskiego Kurii Biskupiej w Koszalinie. Ponadto był redaktorem kwartalnika „Koszalińsko-Kołobrzeskie Wiadomości Diecezjalne” i redaktorem programów katolickich w Polskim Radio i telewizji w Koszalinie. W roku 1995 został proboszczem parafii pw. Najświętszego Zbawiciela w Ustce. W tym samym roku powołano go na dziekana dekanatu Ustkainformacja dotycząca parafii Najświętszego Zbawiciela w Ustce na stronie diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej [on-line] [dostęp 2014-02-07].. Od 1 lipca 2018 do 28 października 2023 sprawował urząd proboszcza parafii Przemienienia Pańskiego w Żukowie.
Zmarł 25 kwietnia 2026 w hospicjum w Darłowie.
Dorobek naukowy Zainteresowania naukowe Jana Turkiela koncentrowały się wokół zagadnień związanych z biblistyką ze szczególnym uwzględnieniem: antropologii biblijnej, mitów, literaturze, literaturze mądrościowej w judaizmie i hellenizmie. Był aktywnym członkiem Stowarzyszenia Biblistów Polskich [on-line] [dostęp 2014-02-07].. Do jego najważniejszych publikacji naukowych należąDane na podstawie katalogu Biblioteki Narodowej w Warszawie, stan na I 2014 roku.: Stworzenie człowieka przez Boga jako motyw życia etycznego w księgach mądrościowych Starego Testamentu, Słupsk 2003. ABCD Biblii, Słupsk 2005. Przewodniki po Księdze Syracha – autós, ho, hoi, sý, tís, tíni (Syr 1-10), Słupsk 2005. Konkordancja do Księgi Syracha, Słupsk 2008. Tematy Księgi Syracha. Człowiek = anthropos, Słupsk 2013.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Sylwetka Jan Turkiela na stronie Biblioteki Miejskiej w Ustce
Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Biblistów Polskich Kategoria:Duchowni diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej Kategoria:Polscy bibliści Kategoria:Polscy teolodzy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Pomorskiej w Słupsku Kategoria:Nauczyciele akademiccy Powszechnej Wyższej Szkoły Humanistycznej „Pomerania” w Chojnicach Kategoria:Nauczyciele akademiccy uczelni w Koszalinie Kategoria:Urodzeni w 1953 Kategoria:Zmarli w 2026