thumb|Securigera securidaca Topornica, sekurigera (Securigera) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych. Należy do niego ok. 12 gatunków roślin spotykanych głównie w obszarze śródziemnomorskim, choć niektóre z nich występują dalej na północ (jeden gatunek w Europie Środkowej). Zasięg jednego gatunku obejmuje góry w Somalii. Rośliny te występują w zespołach roślinności twardolistnej, w murawach, suchych, widnych lasach i na klifach. Rodzaj został znacznie poszerzony po rewizji taksonomicznej w 1989 roku, kiedy to włączono do niego szereg gatunków zaliczanych wcześniej do rodzaju cieciorka (Coronilla), w tym występującą w Polsce topornicę pstrą (d. cieciorkę pstrą) Securigera varia. Reprezentujące ten rodzaj rośliny różnią się od przedstawicieli Coronilla m.in. kanciastą lub bruzdowaną łodygą oraz różnobarwnymi kwiatami. W 2021 ponownie zakwestionowano odrębność rodzaju od Coronilla.
Morfologia Pokrój Byliny (czasem drewniejące u nasady) i rośliny jednoroczne. Pojedyncze włoski obecne są rzadko, tylko u S. orientalis są obfite. Na powierzchni epidermy wykształcają się natomiast często wielokomórkowe wyrostki zwieńczone drobnym włoskiem. Łodyga jest kanciasta lub bruzdowana. Liście Nieparzysto pierzaste, z parami listków naprzeciwległych. Listki osadzone są na wyraźnych ogonkach, czasem dłuższych od blaszki listka. Blaszka cienka, miękka. Przylistki są równowąskie, do lancetowatych i trójkątnych, rzadko jajowate, zwykle wyraźnie mniejsze od listków i zawsze odmienne od nich kształtem. Zawsze są wolne – nie przyrastają do ogonka liściowego. Na szczycie przylistki są wyraźnie ciemniejsze ze względu na skupianie się tu komórek bogatych w taniny (cecha dobrze widoczna w okazach wysuszonych). Kwiaty Motylkowe, zebrane w liczbie do 40 w baldach na kanciastej lub bruzdowanej, długiej szypule. Przysadki wolne, z ciemnymi końcami. Kielich zrosłodziałkowy, zwykle krótki. Górne dwie działki zrośnięte. Płatki korony z paznokciem, żółte, różowe i białe. Górny płatek tworzy żagielek, ma brzegi odgięte do tyłu. Dwa boczne płatki tworzą skrzydełka otulające dolny płatek tworzący łódeczkę. Dziewięć pręcików jest zrośniętych w prostą rurkę, nitka dziesiątego pręcika przyciśnięta jest do przerwy w rurce. Szyjka słupka u podstawy (nad zalążnią) nie zgrubiała, równomiernie wygięta ku górze, gładka, zwieńczona drobnym, podłużnym znamieniem. Zalążnia górna. Owoce Strąki zwykle nagie, zgrubiałe na brzegu i z długim dzióbkiem.
Systematyka Synonimy Securina Medikus, Securidaca P. Miller, Bonaveria Scopoli
Pozycja według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016) Jeden z rodzajów podrodziny bobowatych właściwych Faboideae w rzędzie bobowatych Fabaceae s.l.. W obrębie podrodziny należy do plemienia Loteae.
Wykaz gatunków Securigera carinata Lassen Securigera charadzeae (Chinth. & Tschuchr.) Czerep. Securigera cretica (L.) Lassen Securigera elegans (Pancic) Lassen Securigera globosa (Lam.) Lassen Securigera grandiflora Lassen Securigera libanotica (Boiss.) Lassen Securigera orientalis (Mill.) Lassen Securigera parviflora (Desv.) Lassen Securigera securidaca (L.) Degen & Dorfl. Securigera somalensis (Thulin) Lassen Securigera varia (L.) Lassen (synonim Coronilla varia) – topornica pstra, d. cieciorka pstra
Przypisy
Kategoria:Bobowate właściwe