Jan Dankiewicz (ur. 4 grudnia 1893 w Rymanowie, zm. wiosną 1940 w Katyniu) – doktor medycyny, lekarz internista i uzdrowiskowy, kapitan rezerwy lekarz Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Urodził się 4 grudnia 1893 w Rymanowie. Był synem Szymona (tamtejszy szewc) i Walerii z domu Soleckiej. Miał brata Franciszka (ur. 1885). Od 1904 uczył się w C. K. Gimnazjum w Sanoku, kończąc II klasę w 1906.

Podjął studia medycyny na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Lwowskiego. Po wybuchu I wojny światowej, 26 sierpnia 1914 wstąpił do Legionów Polskich, po czym w ramach II Brygady służył w szeregach 1 pułku artylerii (kolejno w baterii nr 1, 3 i 4). W tym czasie przeszedł szlak bojowy swojego oddziału uczestnicząc m.in. w bitwach pod Delatynem i pod Rafajłową. Po kryzysie przysięgowym i rozwiązaniu Legionów latem 1917 wstąpił do Polskiego Korpusu Posiłkowego. Później został wcielony do cesarskiej i królewskiej armii i pozostawał w niej do schyłku wojny w jesieni 1918.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wstąpił do Wojska Polskiego i jednocześnie kontynuował przerwane przez wojnę studia medyczne. Następnie brał udział w wojnie polsko-ukraińskiej oraz latem 1920 w wojnie polsko-bolszewickiej jako ochotniczy plutonowy sanitarny w baterii zapasowej 12 pułku artylerii polowej. W uznaniu jego odwagi i poświęcenia na rzecz opieki nad rannymi został awansowany do stopnia podporucznika sanitarnego 19 stycznia 1921Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 4 z 29 stycznia 1921 roku, poz. 113.. Następnie 20 marca 1921 został urlopowany bezterminowo i przeniesiony do rezerwyPierwsza lista oficerów rezerwowych WP, dodatek do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 37 z dnia 24 września 1921 roku, s. 68.. Został awansowany do stopnia porucznika. Później do stopnia kapitana podlekarza rezerwy ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. W 1923, 1924 jako oficer rezerwowy był przydzielony do o 6 batalionu sanitarnego we Lwowie. Przeniesiony do rezerwy był przydzielony do Korpusu Oficerów Sanitarnych w 1934. W 1934 w stopniu kapitana lekarza rezerwy był w kadrze zapasowej 10 Szpitala Okręgowego i był wówczas przydzielony do Powiatowej Komendy Uzupełnień Sanok.

W 1924 uzyskał dyplom lekarski z tytułem doktora medycyny na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. W tym czasie zamieszkiwał przy lwowskim placu Bernardyńskim 3. Później zawodowo pracował jako lekarz zakładowy w specjalizacji internisty w uzdrowisku Rymanów-Zdrój. Wraz z dr Janem Woytkowskim był popularyzatorem tego miejsca. Zamieszkiwał w Rymanowie. Pełnił funkcję prezesa Rymanowskiej Kasy dla Rzemieślników i Rolników. Był członkiem Lwowskiej Izby Lekarskiej do 1939.

Po wybuchu II wojny światowej był przydzielony do 10 Szpitala Okręgowego w Przemyślu w ramach Okręgu Korpusu Nr X. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 w niewyjaśnionych okolicznościach został aresztowany przez Sowietów. Był przetrzymywany w obozie jenieckim w Kozielsku. Wiosną 1940 został przewieziony do Katynia i tam zamordowany przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Pogrzebano go w bezimiennej mogile zbiorowej, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne. W 1943 jego ciało zostało zidentyfikowane w toku ekshumacji prowadzonych przez Niemców pod numerem 4096, a przy zwłokach zostały odnalezione: legitymacja oficera rezerwy, książeczka wojskowa Legionów Polskich z I wojny światowej 914/18, wizytówki oraz dwie pocztówki. Figuruje na liście wywózkowej z 2 kwietnia 1940.

Jego żoną była Marią, z którą miał synów Janusza i Wiesława.

thumb|Tablica w rymanowskiej kościele parafialnym

Upamiętnienie 5 października 2007 roku Minister Obrony Narodowej Aleksander Szczygło awansował go pośmiertnie do stopnia majoraDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 roku w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

14 kwietnia 2012, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, przy cmentarzu rzymskokatolickm parafii św. Wawrzyńca w rodzinnym Rymanowie został zasadzony Dąb Pamięci honorujący Jana Dankiewicza.

Dr Jan Dankiewicz został wymieniony na tablicy upamiętniającej rymanowskie ofiary II wojny światowej, ustanowionej w połowie lat 70. w kościele św. Wawrzyńca w Rymanowie.

Jest jednym z kilkuset lekarzy pochowanych na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu i upamiętnia go tabliczka epitafijna nr 585.

Odznaczenie Krzyż Niepodległości – 17 września 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości". Zobacz też

jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu

kampania wrześniowa

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Absolwenci Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Członkowie izb lekarskich II Rzeczypospolitej (województwo lwowskie) Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Kapitanowie lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Rymanowie Kategoria:Ludzie związani z Rymanowem-Zdrojem Kategoria:Ochotnicy w wojnie polsko-bolszewickiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Oficerowie 12 Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Polscy interniści Kategoria:Polscy lekarze uzdrowiskowi Kategoria:Polscy lekarze w kampanii wrześniowej Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Rafajłową 1915 Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Uczniowie Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku Kategoria:Urodzeni w 1893 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze II Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze Polskiego Korpusu Posiłkowego