Marian Korczak (ur. 8 września 1897 w Wilnie, zm. 9–11 kwietnia 1940 w Katyniu) – podpułkownik kawalerii Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Syn Józefa i Marii z Michałowskich, urodzony 8 września 1897 w Wilnie. Od 1907 uczył się w szkole realnej w Petersburgu, gdzie w 1914 zdał maturę, a następnie w tym mieście rozpoczął naukę w Instytucie Inżynierii Dróg i Komunikacji. Od 1917 służył w I Korpusie Polskim w Rosji.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wstąpił do Wojska Polskiego. W 1919 ukończył Szkołę Oficerską w Dęblinie, w 1919 Kurs ciężkich karabinów maszynowych w Jabłonnie, od 1921 do 1923 Centralną Szkołę Kawalerii w Grudziądzu. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, podczas której został dwa razy ranny: 20 maja 1920 pod Tuczą i 4 października 1920 pod Kajdanowem. W 1932 kurs w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie.
Został awansowany do stopnia rotmistrza ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924. 11 października 1926 został przeniesiony do kadry oficerów kawalerii i przydzielony do składu osobowego generała do prac przy Generalnym Inspektorze Sił Zbrojnych, generała brygady Juliusza Rómmla na stanowisko oficera ordynansowego. W listopadzie 1928 został przeniesiony do 10 pułku ułanów w Białymstoku, w którym był adiutantem. 12 marca 1933 został mianowany majorem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1933 i 4. lokatą w korpusie oficerów kawalerii. W tym samym miesiącu został przeniesiony do 1 pułku ułanów w Augustowie na stanowisko dowódcy szwadronu zapasowego. W lipcu 1935 został przeniesiony do 7 pułku strzelców konnych w Poznaniu na stanowisko kwatermistrza. Był wielokrotnym uczestnikiem i zwycięzcą konkursów hippicznych. Później został przeniesiony do 25 pułku ułanów w Prużanie na stanowisko I zastępcy dowódcy pułku. Na stopień podpułkownika został mianowany ze starszeństwem z 19 marca 1939 i 18. lokatą w korpusie oficerów kawalerii.
Na stanowisku zastępcy dowódcy 25 puł. walczył w kampanii wrześniowej. Po agresji ZSRR na Polskę, 27 września 1939 k. Władypola, w drodze do granicy z Węgrami, dostał się do niewoli sowieckiej. Początkowo był osadzony w Samborze, Szepetówce i od 18 października w Putywlu. Ostatecznie w listopadzie 1939 został przeniesiony do obozu jenieckiego w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 przekazano go do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa 017/3 z 1940. Między 9 a 11 kwietnia 1940 został zamordowany w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne, jednak Marian Korczak nie został zidentyfikowany. W Archiwum Robla wymieniony jako komendant Baraku II w obozie w Putywlu, w pamiętniku znalezionym przy szczątkach Mieczysława Jankowskiego (pakiet 02483-05).
Od 1930 był mężem Zofii z Korybut-Daszkiewiczów (1900–1976), z którą miał córkę Marię (1932–2018).
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 13510 Krzyż Niepodległości – 28 grudnia 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” – zamiast uprzednio nadanego Medalu Niepodległości () Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi – 10 listopada 1938. „za zasługi w służbie wojskowej” Srebrny Krzyż Zasługi – 10 listopada 1928M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 636 „w uznaniu zasług, położonych w poszczególnych działach pracy dla wojska”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka Pamiątkowa Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych – 12 maja 1936 Odznaka za Rany i Kontuzje Medal Zwycięstwa („Médaille Interalliée”)
Upamiętnienie W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia” Marian Korczak został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci w Gnieźnie.
Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Jeńcy polscy obozu przejściowego w Putywlu Kategoria:Jeńcy polscy obozu przejściowego w Szepietówce Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Kwatermistrzowie 7 Pułku Strzelców Konnych Wielkopolskich Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Ludzie związani z Petersburgiem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką Pamiątkową Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie I Korpusu Polskiego w Rosji Kategoria:Oficerowie 10 Pułku Ułanów Litewskich Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Podpułkownicy kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1897 Kategoria:Wojskowi związani z Białymstokiem Kategoria:Zastępcy dowódcy 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich Kategoria:Zmarli w 1940