thumb|upright=1.2|Mapa Rusi Kijowskiej thumb|upright|Jarosław Mądry thumb|Powstanie Chmielnickiego: Bohdan Chmielnicki z Tuhaj-bejem pod Lwowem (na obłoku św. Jan z Dukli), obraz Jana Matejki thumb|Ulica w Charkowie w 1932. Przechodnie mijają zmarłych z głodu ludzi thumb|upright|Flaga UPA thumb|Blok czwarty elektrowni w Czarnobylu thumb|upright|Łeonid Krawczuk thumb|Manifestacja na Placu Niepodległości w Kijowie, 24 listopada 2004 thumb|Fragment przemówienia na Euromajdanie w Kijowie (8 grudnia) thumb|Mapa rosyjskiej inwazji na Ukrainę Kalendarium historii Ukrainy – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Ukrainy.

Średniowiecze IV–VI w. – tereny obecnej Ukrainy zamieszkali Antowie wczesne średniowiecze – Ukrainę zasiedliły plemiona słowiańskie (Chorwaci, Drewlanie, Dulebowie, Polanie, Tywercy, Ulicze, Wołynianie) X w. – na Ukrainie pojawiła się Ruś Kijowska, która zjednoczyła całą wschodnią Słowiańszczyznę 988 – za pośrednictwem Bizancjum książę Włodzimierz Wielki przyjął chrzest 1019–1054 – panowanie Jarosława Mądrego 1113–1125 – panowanie Włodzimierza Monomacha XII w. – w wyniku rozpadu Rusi Kijowskiej nastąpił powolny upadek Kijowa XIII w. – na terenie obecnej Ukrainy powstało Księstwo Halickie pod rządami Romana Mścisławowicza XIII w. – całą Ukrainę opanowała Złota Orda XIV w. – Polska zajęła Ruś Czerwoną XIV–XV w. – książęta moskiewscy zajęli Zalesie XV–XVI w. – pojawienie się pierwszych Kozaków

Nowożytność 1591 – wybuch pierwszego powstania kozackiego 1596 – w wyniku unii brzeskiej połączono Cerkiew prawosławną z Kościołem katolickim 1648–1654 – powstanie Chmielnickiego 16 września 1658 – zawarto umowę między Rzecząpospolitą Obojga Narodów a Hetmanatem 1667 – w wyniku rozejmu andruszowskiego Ukrainę podzielono pomiędzy Rosję a Polskę wzdłuż Dniepru 18 października 1672 – Turcy zajęli część Ukrainy w wyniku umowy w Buczaczu 1688 – metropolię kijowską podporządkowano patriarsze moskiewskiemu 26 stycznia 1699 – Polska odzyskała Podole w wyniku pokoju w Karłowicach 1768 – ruskie chłopstwo pańszczyźniane, hajdamacy i Kozacy przybyli z podległej Imperium Rosyjskiemu Siczy Zaporoskiej rozpoczęli wystąpienie skierowane przeciw szlachcie polskiej, ludności żydowskiej, Kościołowi unickiemu i rzymskokatolickiemu i istniejącemu ładowi społecznemu 1775 – zlikwidowano Sicz Zaporoską 1783 – Kozaków przypisano do ziemi 1783 – Rosja oficjalnie wcieliła Ukrainę do siebie

1783–1922 1905 – po rewolucji w Rosji pojawiły się pierwsze ukraińskie partie polityczne 1917 – po rewolucji lutowej zaczął się ruch na rzecz niepodległości marzec 1917 – powstała Centralna Rada Ukrainy 22 stycznia 1918 – proklamowano Ukraińską Republikę Ludową 29 kwietnia 1918 – powstało marionetkowe Państwo Ukraińskie rządzone przez Niemców; władzę objął gen. Pawło Skoropadski 14 grudnia 1918 – gen. Skoropadski zbiegł do Niemiec po przegranej przez Niemcy I wojnie światowej 6 stycznia 1919 – proklamowano Ukraińską Socjalistyczną Republikę Radziecką (USRR) ze stolicą w Charkowie kwiecień 1920 – Ukraińska Rada Narodowa zawarła sojusz z Polską i zobowiązała się do walki przeciw bolszewikom 1921–1922 – klęska głodu 1921 – w wyniku wprowadzenia Nowej Polityki Ekonomicznej poprawiono sytuację wsi na Ukrainie grudzień 1922 – USRR wcielono do Związku Radzieckiego

Panowanie radzieckie 1928 – w wyniku decyzji Stalina rozpoczęto rozwój przemysłu zbrojeniowego 1929 – rozpoczęto proces rusyfikacji Ukrainy 1931–1932 – w wyniku klęski głodu zginęło kilka milionów osób 17 września 1939 – w wyniku ataku Związku Radzieckiego na Polskę Zachodnia Ukraina znalazła się w granicach Rosji sierpień 1940 – w wyniku wymuszenia zgody Rumunii do Ukrainy przyłączono północną Bukowinę i Besarabię 14 października 1942 – uformowano Ukraińską Powstańczą Armię 9 lutego 1943 – wymordowanie przez oddział UPA Hryhorija Perehijniaka „Dowbeszki-Korobki” mieszkańców polskiej wsi Parośle (około 150 Polaków) 22–23 kwietnia 1943 – UPA spaliła wieś Janowa Dolina 11–12 lipca 1943 – rozpoczęła się pierwsza faza terroru ukraińskiego wobec Polaków na Wołyniu lipiec–sierpień 1943 – największa fala mordów UPA na Polakach 1944 – rozpoczęto deportację Tatarów z Krymu 15 lutego 1951 – korekta graniczna z Polską 1953 – w wyniku śmierci Stalina zahamowano proces rusyfikacji 1954 – Ukraina otrzymała od Chruszczowa Krym z okazji 300-lecia „zjednoczenia Ukrainy z Rosją” 1956 – likwidacja ostatnich struktur UPA 1964 – w wyniku upadku Chruszczowa zdecydowano się na ponową rusyfikację Ukrainy 26 kwietnia 1986 – katastrofa elektrowni jądrowej w Czarnobylu marzec 1988 – utworzono Ukraiński Związek Helsiński (UHS) 1989 – powstał Ukraiński Ruch Narodowy na Rzecz Przebudowy 1990 – Ukraiński Ruch Narodowy na Rzecz Przebudowy przekształcono w Ukraińską Partię Republikańską lipiec 1990 – Rada Najwyższa Ukrainy uchwaliła ustawę o suwerenności w ramach ZSRR 24 sierpnia 1991 – Ukraina proklamowała niepodległość

1991–2014 2 grudnia 1991 – Polska jako pierwszy kraj na świecie uznała niepodległość Ukrainy 5 grudnia 1991 – prezydentem Ukrainy został Łeonid Krawczuk 19 lipca 1994 – prezydentem Ukrainy został Łeonid Kuczma 28 czerwca 1996 – uchwalono konstytucję 1996 – do obiegu weszła hrywna 14 listopada 1999 – w wyniku wyborów prezydenckich Kuczma pozostał na stanowisku prezydenta Ukrainy 22 grudnia 1999 – premierem Ukrainy został Wiktor Juszczenko 29 maja 2001 – odwołano rząd Juszczenki 31 października 2004 – odbyła się pierwsza tura wyborów prezydenckich; do drugiej tury przeszli Wiktor Juszczenko (zdobywając najwięcej głosów) i Wiktor Janukowycz 21 listopada 2004 – w drugiej turze wyborów prezydenckich wygrał Janukowycz. Wybory prezydenckie ze względu na liczne nadużycia unieważniono. Ze względu na rozwój wydarzeń wybuchła pomarańczowa rewolucja 26 grudnia 2004 – powtórzono drugą turę wyborów prezydenckich, które wygrał Juszczenko 24 stycznia 2005 – premierem Ukrainy została Julia Tymoszenko 8 września 2005 – w wyniku konfliktu pomiędzy Tymoszenko a Juszczenko premierem nowego rządu został Jurij Jechanurow 26 marca 2006 – wybory parlamentarne wygrała Partia Regionów 4 sierpnia 2006 – premierem Ukrainy został Wiktor Janukowycz 25 lutego 2010 – prezydentem Ukrainy został Wiktor Janukowycz 11 marca 2010 – premierem został Mykoła Azarow 21 listopada 2013 – wybuch protestów na Ukrainie po niepodpisaniu umowy stowarzyszeniowej oraz umowy o pogłębieniu i wszechstronności wolnego handlu z Unią Europejską przez Janukowycza

Czasy najnowsze 22 lutego 2014 – Wiktor Janukowycz uciekł z Ukrainy 23 lutego 2014 – Ołeksandr Turczynow objął tymczasowo urząd prezydenta Ukrainy 23 lutego 2014 – początek kryzysu krymskiego 6 kwietnia 2014 – wybuch wojny w Donbasie 7 czerwca 2014 – prezydentem Ukrainy został Petro Poroszenko 17 lipca 2014 – katastrofa lotu Malaysia Airlines 17 20 maja 2019 – prezydentem Ukrainy został Wołodymyr Zełeński 24 lutego 2022 – początek pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę, Wołodymyr Zełeński ogłasza wprowadzenie stanu wojennego i powszechnej mobilizacji 8 kwietnia 2022 – wycofanie się Rosjan z północno-wschodniej Ukrainy kończy ich ofensywę na Kijów ukraińskim zwycięstwem 20 maja 2022 – kapitulacja obrońców zakładów "Azowstal", oznaczająca koniec oblężenia Mariupola i przejście całości miasta pod rosyjską kontrolę 6 września 2022 – 2 października 2022 – ukraińska kontrofensywa w obwodzie charkowskim 30 września 2022 – rosyjska aneksja obwodów chersońskiego, donieckiego, ługańskiego i zaporoskiego 11 listopada 2022 – wyzwolenie Chersonia przez Ukraińców 22 maja 2023 – początek pierwszego ukraińskiego rajdu na obwód bielgorodzki na terenie Rosji 2024 – 2025 – operacja kurska

Przypisy

Ukraina