Mistrz Legendy św. Urszuli lub Mistrz Cyklu Św. Urszuli (ur. ok. 1450/60, zm. ok. 1510) – późnogotycki malarz niemiecki czynny w Kolonii w latach 1489/90–1510/15.
Swój przydomek otrzymał od serii dziewiętnastu obrazów przedstawiających życie św. Urszuli namalowanych dla bazyliki św. Seweryna w Kolonii. Podczas II wojny światowej obrazy uległy zniszczeniu lub zaginęły, nieliczne zachowane fragmenty znajdują się w różnych europejskich muzeach.
Twórczość i styl Stylowo jego prace bardzo podobne są do obrazów Mistrza św. Seweryna, z którym był utożsamiany. Dopiero w XX wieku, niemiecki historyk Harald BrockmannH. Brockmann, Die Spätzeit der Kölner Malerschule : der Meister von St. Severin und der Meister der Ursulalegende, Bonn-Leipzig 1924, S. 122 ff. za:home Bildindex dokonał rozdziału prac tych dwóch artystów. Mistrz Świętego Seweryna tworzył w tym samym okresie, ale urodził się w Kolonii; Mistrz Legendy św. Urszuli prawdopodobnie do Kolonii przybył z Niderlandów. Jego pierwszymi nauczycielami byli mistrzowie wywodzący się z kręgu Geertgena tot Sint Jansa oraz Hugo van der Goesa.
W jego pracach można zauważyć wpływy sztuki niderlandzkiej. Był jednym z ostatnich przedstawicieli malarzy kolońskich. Według Wolfganga Hütta
Przypisywane prace thumb|left|160px|Zwiastowanie z Ołtarza św. Jerzego Cykl obrazów z życia św. Urszuli – różnie datowany: ok. 1495–1505, 1492–1496Cztery obrazy w Wallraf-Richartz-Museum lub ok. 1500. Wizyta Anioła – 113 × 114,5 cm, Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud, Kolonia, WRM 0197Obraz w Wallraf-Richartz-Museum Urszula z rodzicami przed ołtarzem – 113 × 114,5 cm, Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud, Kolonia, WRM 0196 Pogrzeb św. Urszuli i jej towarzyszek – 113 × 114,5 cm, Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud, Kolonia, WRM 0849 Święta Urszula anonsuje pielgrzymkę przed swoim ojcem – Luwr, ParyżObraz on-line. Urszula przed wyjazdem do Rzymu – Luwr, Paryż Maria w towarzystwie świętych – 1485, 132 × 164 cm, Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud, Kolonia, WRM 0184 Ukrzyżowanie Chrystusa – ok. 1480, 135 × 157 cm, Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud, Kolonia, WRM 0473 Chrystus ukrzyżowany z donatorem – (1480–1489), 44 × 33 cm, Barber Institute of Fine Arts, Birmingham; Pokłon Trzech Króli z donatorem – 1500, 78,5 × 78,5 cm, National TrustObraz w National Trust Męczeństwo św. Urszuli i 11 tysięcy dziewic – 1492–1496, 165 × 186,7 cm, Muzeum Wiktorii i Alberta, Londyn, inv. 5938-1857Obraz w Muzeum Wiktorii i Alberta Tryptyk Opłakiwania Chrystusa Złożenie do grobu – lewe skrzydło, 31,7 × 12 cm, Fitzwilliam Museum Zwiastowanie – lewe skrzydło (rewers). Fragment wykonany w technice grisaille przedstawiający Marię Dziewicę. 32,7 × 13 cm, Fitzwilliam Museum Opłakiwanie Chrystusa lub Zdjęcie z Krzyża – część centralna, nie zachowana Chrystus na krzyżu w towarzystwie świętych – lewe skrzydło, koniec XV wieku, 37,8 × 17,8 cm, Philadelphia Museum of Art3 Obraz w muzeum Zwiastowanie – lewe skrzydło (rewers) wykonane w technice grisaille przedstawiający zwiastującego Anioła. Lewe skrzydło znajduje się w Philadelphia Museum of Art i przypisywany jest Brugijskiemu Mistrzowi Legendy św. Urszuli1 Obraz w Philadelphia Museum of Art: 37,8 × 17,8 cm, Philadelphia Museum of Art Święty Wawrzyniec pokazuje prefektowi skarby Kościoła – ok. 1510, 130,2 × 92,7 cm, National Gallery w Londynie, LondynObraz w National Gallery Ołtarz św. Jerzego – tryptyk wykonany na zlecenie Johanna von Hompescha, który wraz ze swoją żoną Katarzyną von Geisbusch został zaprezentowany pod tryptykiem wraz z herbem; ok. 1480 Kościół św. Jerzego w Frauenbergu w Niemczech Zwiastowanie – skrzydło lewe Pokłon Trzech Króli – skrzydło prawe Rodzina Marii – kwatera centralna
Przypisy
Bibliografia
U U Kategoria:Urodzeni w XV wieku Kategoria:Zmarli w XVI wieku