Siedmiozgłoskowiec jambiczny (trójstopowiec jambiczny hiperkatalektyczny) – format wiersza sylabotonicznego, w którym akcenty padają na sylaby parzyste (sSsSsSs). Jest jedną z dwóch, obok anapestycznej (ssSssSs), możliwości sylabotonizacji odcinka siedmiozgłoskowegoWiktor Jarosław Darasz, Mały przewodnik po wierszu polskim, Kraków 2003, s. 65; O sylabotonizacji siedmiozgłoskowca piszą autorzy Zarysu poetyki. Ewa Miodońska-Brookes, Adam Kulawik, Marian Tatara, Zarys Poetyki, Warszawa 1980, s. 475.. Siedmiozgłoskowiec jambiczny może samodzielnie budować długie serie wersów, albo może występować w przeplocie z innymi formatami, na przykład dziewięciozgłoskowcem jambicznym:
Dałam ci moc nad sercem ludzi, — Moc, której próżno przeczą, Gdyż ona łzy i zachwyt budzi, Wstrząsając pierś człowieczą.
Piękności czar — ten nie przeminie, On wieczną jest potrzebą; I ludzki duch wciąż za nim płynie, W błękitne patrząc niebo. (Adam Asnyk, Dałam ci moc)
W przypadku zastosowania rymu męskiego wers ulega skróceniu o jedną sylabęWiktor Jarosław Darasz, Mały przewodnik po wierszu polskim, o.c., s. 52-53.:
Już zaszedł nad doliną Złocisty słońca krąg; Ciche odgłosy płyną Z zielonych pól i łąk. Dalekie ludzi głosy, Daleki słychać śpiew, I cichy szelest rosy Po drżących liściach drzew. (Adam Asnyk, Letni wieczór)
Jambiczny siedmiozgłoskowiec może występować również w kombinacji z męskim czterozgłoskowcem. Taka sytuacja ma miejsce między innymi w przekładach wiersza „Eldorado” Edgara Allana Poego i w poniższym utworze:
Choć pól i łąk Odmładzasz krąg, Roznosząc woń miłosną, Nie wrócisz mi Młodości dni, O czarodziejko, wiosno! Nie wskrzesisz złud, Pojących wprzód Zachwytem serce moje: Nie dla mnie już Rumieńce róż I świeżych uczuć zdroje! (Adam Asnyk, Choć pól i łąk)
Podwojenie schematu siedmiozgłoskowca jambicznego daje czternastozgłoskowiec jambiczny.
Przypisy
Kategoria:Wiersz