Władcy Egiptu – chronologiczny wykaz władców starożytnego, średniowiecznego i nowożytnego Egiptu.
Egipt Starożytny
Egipt faraonów (tablica chronologiczna) Informacje i podział władców egipskich na dynastie zawdzięcza się Manethonowi, zhellenizowanemu egipskiemu kapłanowi z Heliopolis. Jego pisma zaginęły, a kopie obarczone są licznymi błędami. Prace nad opisaniem historii starożytnego Egiptu zaczął prawdopodobnie na polecenie Ptolemeusza I. Ustalenie kolejności i dat panowania władców Egiptu wciąż wywołuje wiele sporów. W poniższych tabelach zastosowano zmodyfikowane datowanie z Cambridge Ancient History.
Okres predynastyczny i protodynastyczny – ok. 5500–3150 p.n.e. Wcześni wodzowie/królowie Nechen (Hierakonpolis) w Górnym Egipcie Do tej grupy zaliczani są bezimienni właściciele elitarnych grobów w Nechen, które zostały odkryte i przebadane w l. 1997–2011. Badania cmentarza HK6 trwają nadal, dlatego można się spodziewać kolejnych „władców” z tej najwcześniejszej „dynastii”. Wodzowie ci panowali nad miastem Nechen i najbliższą okolicą.
N.N., pochowany w grobie nr 16 (statuetka bogini Bat) na cmentarzu elity HK6 w Nechen (ok. 3660 p.n.e., Nagada IC-IIA) – według aktualnego stanu wiedzy, najwcześniejszy władca Nechen N.N., pochowany w grobie nr 23 na cmentarzu elity HK6 w Nechen (ok. 3650 p.n.e., Nagada IIB) N.N., pochowany w grobie nr 26 (statuetka skorpiona) na cmentarzu elity HK6 w Nechen (Nagada IIB?)
Dynastia 00 z Nechen (Hierakonpolis), Nubt (Nagady) i Tinis (Abydos) w Górnym Egipcie Nazwa „Dynastia 00” nie jest powszechnie uznana przez egiptologów. Ma ona obejmować niespokrewnionych ze sobą, bezimiennych królów lokalnych z okresu od Nagada IIC do IIIA2. Zalicza się do niej właściciela „malowanego grobu” nr 100 na cmentarzu elity HK31 w Nechen (ok. 3500 p.n.e., Nagada IIC), władców z cmentarza T w Nubt (Nagadzie) oraz władców z cmentarza U w Abydos.
Królowie Buto w Dolnym Egipcie, znani z kamienia z Palermo (nieznani Manetonowi) Hsekju Chaju Teje Czesz Neheb Wazner Mech
Dynastia 0 z Tinis i Hierakonpolis w Górnym Egipcie Władcy panujący nad ziemiami Górnego i najprawdopodobniej dużą częścią obszarów Dolnego Egiptu przed Narmerem, nieznani Manetonowi. Faza Nagada IIIBImięwładca o nieznanym imieniu horusowym (Dwa Sokoły)Hat-HorNy-HorPe-HorHedż-HorKrokodylSkorpion II (prawdopod. eg. Horus Serket)Iry-HorKa
Okres wczesnodynastyczny (archaiczny) – ok. 3150–2686 p.n.e.
I dynastia (tynicka) (ok. 3100-2890 p.n.e.) Część badaczy uważa, że I dynastia rozpoczyna się od Aha, Narmer zaś jest ostatnim przedstawicielem „dynastii 0”. Imię horusowe Imię własne Imię greckie według Manetona Horus Narmer Meni Menes 3150–3125 Horus Aha Iti (Atoti) Menes 3125–3100 Horus Dżer Iti (Atoti) Athotis 3100–3055 Horus Dżet Iterti Kenkenes 3055–3050 Horus Den (albo Udimu) Chasti Ousaphais 3050–2995 Horus Anedżib (Adżib) Merpebia Miebis 2995–2950 Horus Semerchet Irineczer Semempses 2960-.... Horus Ka’a (Kaa, Ka) Bauneter Oubienthis ....–2925 II dynastia (tynicka) (ok. 2890–2686 p.n.e.) Imię horusowe Imię własne Imię greckie według Manetona Hetepsechemui Hotep Boethos 2853–2825 Nebre (albo Reneb) Nubnefer Kekhoos 2825–2810 Neterimu (Nineczer) Baneteru Binothris 2810–2767 Uneg (Peribsen) Uadżans Tlas 2760–2749 Chasechem Neferkare Cheres 2749–2744 Chasechemui Nefersokar Nefercheres 2744–2736
Stare Państwo – ok. 2686–2181 p.n.e.
III dynastia (ok. 2686-2613 p.n.e.) Imię horusowe Imię własne Imię greckie według Manetona Sanacht Nebka Toueris (?) Neczerierchet Dżeser Necherephes 2690–2670 Sechemchet Dżeser Teti Mesochris 2670–2663 Chaba Sedżes (?) Souphis 2663–2657 Neferka Aches 2657–2653 Hu (albo Huni) Kerpheres 2653–2629 IV dynastia (ok. 2613-2498 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Imię greckie według Manetona Snofru Snefru Soris 2629–2604 Chufu Cheops Souphis 2604–2581 Redżedef Dżedefre Ratoises 2581–2572 Chaefre Chefren Souphis 2572–2546?Nebka, Baka, Bakare ??? (Bicheris) 2546 ?Baure, Baefre, Bafre ??? (Biures) 2546–2539Menkaure (Mykerinos) 2539–2511Szepseskaf (Sebercheres) 2511–2506Dżedefptah (Tamftys) 2506–2504 V dynastia (heliopolitańska) (ok. 2498-2345 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Imię greckie według Manetona Userkaf Ousercheres 2504–2496 Kakai Neferirkare Chentkaus II Piramida w Abusir Sahure Sephres 2496–2483 Neferirkare Kakai Nephercheres 2483–2463 Szepseskare Isi Siophes 2463–2456 Neferefre Cheres 2456–2445 Niuserre Ini Rathoures 2445–2414 Menkauhor Akauhor Mencheres 2414–2405 Dżedkare Izezi Tancheres 2405–2367 Unis Onnos 2367–2347 VI dynastia (ok. 2345–2181 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Imię greckie według Manetona Teti Othoes Userkare Merire Pepi I Phiops Merenre I Antyemsaf I Methousouphis Neferkare Pepi II Phiops Merenre Antyemsaf II Menthesouphis Menbkare Nitokris Nitokris
Pierwszy okres przejściowy ok. 2181–2133 p.n.e.
VII dynastia (ok. 2181–2173 p.n.e.) Dane dotyczące VII dynastii są nadal bardzo niepewne i dyskutowane wśród egiptologów. Oto lista znanych władców panujących w tym okresie. Imię Neferkare (młodszy) Neferkare Nebi Dżedkare Szemai Neferkare Chendu Merienhor Neferkamin Nikare Neferkare Tereru Neferkahor VIII dynastia (tebańska) (ok. 2173-2160 p.n.e.) Imię własne Imię horusowe Uadżkare Pepisonbe Cha-bau (?) Neferkamin Anu Kakare Ibi Neferkare Neferkauhor Kapuibi Neczeribau Neferirkare Demedżibtui IX dynastia (herakleopolitańska) (ok. 2160–2120 p.n.e.) Imię własne Imię horusowe Meribre Cheti I Achthoes I Neferkare Nebkaure Cheti II Achthoes II Setut X dynastia (herakleopolitańska) (ok. 2120-2060 p.n.e.) Imię własne Imię horusowe Merihathor Neferkare Uachare Cheti III Achthoes III Merikare Nebkaure Cheti IV
Średnie Państwo (tebańskie) – ok. 2133–1786 p.n.e. XI dynastia (tebańska) (ok. 2133-1991 p.n.e.) Imię własne Imię horusowe Mentuhotep I Tepa (albo Tepia) Antef I (albo Intef I) Sehertaui Antef II (albo Intef II) Uahanch Antef III (albo Intef III) Nachtnebtepnefer Seanchibtaui Nebhepetre Mentuhotep II Neberihedżet Seanchkare Mentuhotep III Seanchtuief Nebtauire Mentuhotep IV Nebtaui XII dynastia (ok. 1991-1786 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Sehetepibre Amenemhat I Amenemes I Cheperkare Senuseret I (koregent) Sezostris I Nebkaure Amenemhat II (koregent) Amenemes II Chakeperre Senuseret II (koregent) Sezostris II Chakaure Senuseret III Sezostris III Nimaatre Amenemhat III Amenemes III Macherure Amenemhat IV (koregent) Amenemes IV Sobekkare Sobeknefrure (albo Neferusobek)
Drugi okres przejściowy ok. 1786–1567 p.n.e. XIII dynastia (ok. 1786-1633 p.n.e.) Około 30 władców z prawdopodobnie pięciu rodzin, część to prawdopodobnie te same osoby. Stolicę zasadniczo stanowiły Teby, panowali nad Górnym Egiptem. Niektóre z podanych imion znane są tylko z pojedynczych zapisów. Imię Wegaf Senbuf Amenemhat V Sekhemre Khutawi Amenemhat VI Sehetepibre Iufeni Amenemhat VII Nebnun Semenkare Hornedjheriotef Sewdjkare I Nedjemibre Sebekhotep I Reniseneb Hor I Amenemhat VIII Amenemhat IX Sebekhotep II Khendjer Imiramesha (albo Mermesha) Antef IV (albo Intef IV) Set I Panteni Ameni Kemau Ibi Aakeni Sobekhotep III Neferhotep I Sahathor Sobekhotep IV Sobekhotep V Iaib Ai I Sobekhotep VI Ini Sankhenre Suadjetu Ined Neferhotep II Hori (albo Hor II) Sobekhotep VII Didumes Ibi Se(zatarty hieroglif w kartuszu)kare Senebmiu Sekhaenre Merkheperre Merikare Senweseret IV (albo Sesostris IV) Montuemsaf Neferhotep III Mentuhotep V Nerkare Wesermontu Sobekhotep VIII Ini Mentuhotep VI Senaib Sobekhotep IX Wepwawetemsaf Hor Meritaui Sebekai Khuiiker XIV dynastia (ok. 1786–1603 p.n.e.) W kronikach znalazło się 66 imion władców z tego okresu oraz kilka niepotwierdzonych, znanych z pojedynczych zapisów. Stolicą było Xois w delcie Nilu. Władcy z tej dynastii panowali nad Dolnym Egiptem. Imię Nehesi Khatire Nebfawre Sehebre Meridjefare Sewadjkare II Nebdjefare Wbenre (zatarty hieroglif)djefare (zatarty hieroglif)wbenre Awtibre Herwibre Nebsenre Sekheperenre Djedkherure Sankhibre Kanefertumre Sekhem(zatarty hieroglif)re Kakemetre Neferibre A(dwa zatarte hieroglify) (?) Kha(zatarty hieroglif)re Ankhkare Semen(zatarty hieroglif)re Djed(zatarty hieroglif)re Senefer(zatarty hieroglif)re Menibre Djed(zatarty hieroglif)re Inek(zatarty hieroglif) I(dwa zatarte hieroglify) Ip(dwa zatarte hieroglify) Hebi Aped Hepw Shemsu Meni(zatarty hieroglif) Wrkai (zatarty hieroglif)kare (zatarty hieroglif)kare Hepu(zatarty hieroglif) (albo (zatarty hieroglif)nre) (zatarty hieroglif)annati (albo (zatarty hieroglif)kare) Bebnem Iuf(dwa zatarte hieroglify) Seth II Sinu Hor III Nibef Penestensepti Kherhemwetshepsut Khuihemwet XV dynastia (dynastia Wielkich Hyksosów) (ok. 1674-1567 p.n.e.) Za panowania Wielkich Hyksosów stolicą było Awaris we wschodniej części delty Nilu. Imię egipskie Imię greckie Maibre Szeszi/Salitis Meruserre Jakobher Seuserence Chain Auserre Apopi Apophis I Nebchepeszre Apopi Apophis II Aakenenre Apopi Apophis III Aasehere Chamudi XVI dynastia (dynastia Małych Hyksosów) (ok. 1684-1567 p.n.e.) Prawdopodobnie wasale Wielkich Hyksosów, pewnych jest tylko osiem imion książąt z tej dynastii. Imię Anat-Her Weser-Anat Semqen Seket Wasa (Wadj(ed)) Qar Seneferanchre Pepi III Beb-ankh Nebmaatre Nikare II Meribre Aahetepre Aaneterre Nebwankhre Ahetepre Nebweserre Khaweserre Khaimure Yakob-baal Yakobaam (albo Yakobner) Yam Amu Nia(zatarte znaki) XVII dynastia (1650-1567 p.n.e.) Początkowo wasale Wielkich Hyksosów, później się od nich uniezależnili prowadząc z nimi wojnę. Imię egipskie Imię greckie Nebucheperure Antef V Sechemre Uahchau Rehotep Sechemre Wadżchau Sobekemsaf I Sechemre Sementaui Dżehuti Sanchenre Mentuhotep VII Suadżenre Nibirau I Nibirau II Semenenre Seuserenre Sechemre Sedtaui Sobekemsaf II Sechemre Wepmaat Antef VI Sechemre Heruhormaat Antef VII Senachtenre Ahmose Sekenenre Tao (albo Taa) Uadżcheperre Kamose Kamosis
Nowe Państwo (tebańskie) – ok. 1567–1085 p.n.e. XVIII dynastia (1567-1320 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Nebpehtire Ahmose I Aosis Dżeserkare Amenhotep I Amenophis I Aacheperkare Totmes I Thoutmosis I Aacheperenre Totmes II Thoutmosis II Maatkare Hatszepsut Mencheperre Totmes III Thoutmosis III Aacheperure Amenhotep II Amenophis II Mencheperure Totmes IV Thoutmosis IV Nebmaatre Amenhotep III Amenophis III Nefercheperure Amenhotep IV – Echnaton Amenophis IV Anchcheperure Semenchkare Anchcheperure Neferneferuaton Akencheres Nebcheperure Tutanchamon Chepercheperure Aj Dżesercheperure Horemheb XIX dynastia (1320-1200 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Menpehtire Ramzes I Menmaatre Seti I Usermaatre Ramzes II (Wielki) Ozymandias Aachenre Setepenre Merenptah Baenre Amenmes Usercheperure Seti II Ramzes-Siptah, Merenptah-Siptah Siptah Sitre Merietamon Tauseret ???Jarsu??? XX dynastia (1200-1085 p.n.e.) Imię egipskie Userkaure Setnacht Usermaatre Mariamon Ramzes III Usermaatre Setepenamon Ramzes IV Usermaatre Secheperenre Ramzes V Nabmaatre Meriamon Ramzes VI Usermaatre Miamon Ramzes VII Usermaatre Achenamon Ramzes VIII Neferkare Setepenre Ramzes IX Chepermaatre Setepenre Ramzes X Chepermaatre Setpenptah Ramzes XI
Trzeci okres przejściowy 1085–730 p.n.e. XXI dynastia (stolica w Tanis) (1085-950 p.n.e.) Imię egipskie Imię greckie Chedżcheperre Setepenre Smendes I Neferkare HekaUaset Psusennes I Usermaatre Setepenamon Amenemope Amanophthis Neczercheperre Setepenamon Siamon Titcheperure Setepenre Psusennes II Arcykapłani Świątyni Amona w Tebach (1085-950 p.n.e.) Herhor Pianchi Pinodżem I Masaharta Mencheperre Smendes II Pinodżem II XXII dynastia libijska (stolica w Bubastis) (950–730 p.n.e.) Imię egipskie Szeszonk I Osorkon I Takelot I Osorkon II Szeszonk II Takelot II Szeszonk III Pimaj Szeszonk IV XXIII dynastia libijska (stolica w Tanis) (ok. 817–730 p.n.e.) Imię egipskie Padibastet Iuput I Szeszonk V Osorkon III Takelot III Rudżamon Iuput II Osorkon IV
Epoka Późna 730–305 p.n.e.