Egipskie hieroglify dwuliterowe – pojedyncze hieroglify reprezentujące swoją wartością fonetyczną pary spółgłosek (dwie spółgłoski). Jest to największa grupa fonemów wśród najczęściej używanych hieroglifów. Ich łączna suma nie przekracza 100 hieroglifów.
Należy zauważyć, że znaki hieroglificzne dwuliterowe (podobnie jak trzyliterowe) występują w tekstach zazwyczaj w otoczeniu innych hieroglifów jednoliterowych, które oddają część – a czasem nawet całość – wartości fonetycznej znaku dwuspółgłoskowego. Zjawisko to nazywane jest uzupełnieniem fonetycznym. Zazwyczaj, do danego znaku hieroglificznego dwuliterowego dodawany jest tylko jeden hieroglif jednoliterowy. Ten dodawany „jednoliterowiec” odpowiada swą wartością ostatniej spółgłosce uzupełnianego fonemu (powtórzenie).
Przykład uzupełnienia fonetycznego Zapis czasownika pozostawać/trwać (translit.: mn) wygląda tak: mn:n . Otóż: Zawsze takmn:nmn=mnmn+nnhieroglif mn to znak dwuspółgłoskowy (dwuliterowy) + powtórzenie ostatniej spółgłoski n (znak jednoliterowy) Nigdy niem:nmn=mm+nnm (znak jednoliterowy) + n (znak jednoliterowy)
UWAGA: Często się zdarza, że niektóre hieroglify nie posiadają wartości fonetycznych (zwłaszcza te z grupy „określników i ideogramów”) - w transliteracji lub zapisach fonetycznych takie wartości im się przypisuje. W poniższych tabelach „przypisane” wartości fonetyczne opisane są w nawiasach klamrowych: { }.
Tabela hieroglifów dwuliterowych + Tabela hieroglifów dwuliterowych w kolejności abdżadowej Kategorie: A(duże) • i • y • a(małe) • w • b • p • f • m • n • r • h(małe) • H(duże) • x(mały) • X(duży) • s(małe) • S(duże) • k • q • g • t(małe) • T(duże) • d(małe) • D(duże) A (duże) Hieroglif GardinerlubWikiHierotranslit.translit. polska OpisUwagiOznaczenia: transl. – transliteracja, fon. – fonetyka, półfon. – półfonem, fon. det. – fonetyczny determinatyw, ideo. – ideogram, półideo. – półideogram, det. – determinatyw, war. – wariant, skr. – forma skrótowa zapisu A3ee lub e AAG2lubAA33eedwa egipskie sępylubkombinacja hieroglifów:A-+-A(egipski sęp + egipski sęp)fon.: 33, np. mA:ir-AA (war. U3-A-A) - m33 - patrzeć (widzieć) AiT12lubAilubArlubrwdlubrwD3ilub3rlubrwdlubrwḏeiluberlubrud (rłd)lubrudż (rłdż)cięciwa1. fon. det.: 3i lub 3r, np.: a) mA-A-i-r:Ai-wr - m3ir - nędzny (nieszczęśliwy) b) d-A-i-r:Ai-A24 - d3i(r) lub skr. Ai-A24 - d3r - pokonać (pobić) 2. fon. lub fon. det.: rwd lub rwḏ, np. r-w-d:t-rwd:O39 - rwdt lub rwD-t:O39 - rwḏt - piaskowiec 3. ideo. lub det.: struna, cięciwa, np. r-w-d:rwd - rwd lub r-wD-rwD (skr. rwD) - rwḏ - struna, cięciwa AwF40lubAw3wlubfweu (eł)lubfu (fł)kręgosłup z wystającym z niego rdzeniem kręgowym po obu stronach1. fon. det.: 3w, np. Aw-G43:X1-S:Z2 - 3wt - dary 2. (sporadycznie) fon.: fw, np. H-f:Aw-I15 - ḥfw - wąż 3. ideo.: rozciągać (wydłużać), np. Aw-w - 3w - rozciągać E26E263blub3bw(?)eblubebu (ebł)(?)słoń1. półfon.: 3b lub 3bw(?), np. E26-w-xAst:niwt - 3bw - Elefantyna 2. det.: słoń, np. Ab-b-w-E26 - 3bw - słoń AbU23lubAb3blubmreblubmrdłuto (?)1. fon.: 3b: a) Ab-b-w-Aa2:Z1:N25 - 3bw - Elefantyna b) Ab-b-Dw:niwt - 3bḏw - Abydos c) Ab-b-w - 3bw - słoń, kość słoniowa 2. fon.: mr, np. Ab-m:D21-O24 - mr - piramida iAbR15lubiAb3blub{ i3b }eblub{ ieb }włócznia przystrojona jak sztandar1. (od okresu Nowego Państwa) fon.: 3b, np. iAb-b-Dw-w-niwt - 3bḏw - Abydos * ten hieroglif (iAb) „uzyskał” wartość fonetyczną z powodu pomieszania z hieroglifem Ab 2. ideo.: lewa ręka lub strona, wschód i słowa pochodne, np. iAb-b-t:xAst (war. ) - i3bt - wschód * do tego należy zaliczyć także: iAb-b-y:a - i3by - lub war. iAb (war. i-A-b) - i3bi - lewa ręka W7W73blubm3ṯeblubmecz (metcz)granitowa misa1. fon. det.: 3b, np. Ab-b-t:W8-A1*B1:Z2 (war. Ab-b-t:W8) - 3bt - rodzina 2. fon. det.: m3ṯ, np. mA:T-W7 - m3ṯ - ogłaszać (głosić) 3. det.: czerwony granit, np.: a) U2:t-W7 - m3t - lub war. U2:T-W7 - m3ṯ - czerwony granit b) Ab-w-W7:xAst (war. W8:niwt) - 3bw - Elefantyna (ponieważ, na tej wyspie znajdował się kamieniołom, gdzie wydobywano czerwony granit) W8W8zniekształcona granitowa misa AxG25lubAx3ḫechIbis czubaty1. półfon.: 3ḫ, np. Ax-x - 3ḫ - być chwalebnym (być sławnym), dobroczynny 2. półideo. lub ideo.: duch lub duch (natury), np. Ax-Z1 (war. A-x) - 3ḫ - duch M15M153ḫlubw3ḫechlubuech (łech)kępa papirusu z pączkami zagiętymi do dołu1. fon.: 3ḫ, np.: a) A-x-M15 - 3ḫ - pasek papirusu (dokładniej: cienki pasek wycięty z łodygi papirusu, służący do sklejania w arkusz papirusu) b) M15-bit-t:niwt (war. bit:t-A-x-M15-niwt - 3ḫ-bit - Chemmis (miejsce w Delcie) 2. fon. det.: w3ḫ, np. wA-A-x-M15-pr - w3ḫ lub w3ḫy - Przedsionek [Pory] Wylewu (nazwa budynku) 3. det.: pipirus lub tereny podmokłe, np.: a) D-i-i-t-M15 - ḏyt - bagno papirusowe b) w-d-H-M15 - wdḥ - bagna (bagna Delty) 4. det.: Delta oraz Dolny Egipt oraz wszystkie określenia związane z Dolnym Egiptem, np.: a) (idiom) tA:mH-H-w-M15-niwt - T3-mḥw - Delta (w sensie: Dolny Egipt) b) M15*N:z - mḥ-s - Korona Dolnego Egiptu (dosł.: Korona Delty) 5. zobacz też: kępa papirusu (ḥ) stQ1lubst3slubwslubstlubḥtm3slubwslubstlubhtmsiedzenie1. fon.: 3s, np. st-t:I12 (war. A-st-t:B1) - 3st - Izyda 2. fon.: ws, np. st-ir-A40 - Wsir - Ozyrys 3. fon.: st, np. mA-st-t:D56 - m3st - kolano 4. fon.: ḥtm, np. H-st-gb-wr (war. H-tm-m-gb-wr) - ḥtm - zginąć (przepaść) 5. ideo.: siedzenie, miejsce, np. st-t:pr (war. s-st-t) - st - siedzenie, miejsce Plik:F51bis piece flesh.png(Średnie Państwo)F51C3slubwseslubus (łs)kawałek mięsa(kawałek ciała)1. ten hieroglif (Plik:F51bis piece flesh.png), był odwróconą formą hieroglifu - F51 - i tylko ten „odwócony” wariant posiadał swoją wartość fonetyczną 2. w okresie Średniego Państwa, ten hieroglif (Plik:F51bis piece flesh.png) – prawdopodobnie – był używany w Tekstach Sarkofagów jako celowe „okaleczenie”, aby konkretny zapis nie posiadał w sobie lub miał ograniczoną „boską moc sprawczą” - dlatego należy go traktować raczej z dużą dozą ostrośności jako osobny hieroglif 3. w okresie Nowego Państwa ten „odwrócony” hieroglif (Plik:F51bis piece flesh.png) uległ zamianie w określnik dla bogiń i bóstw płci żeńskiej – H8 – jajko 4. fon.: 3s, np. Plik:3st Izyda.png - 3st - Izyda 5. fon.: ws, np. Plik:Wsr Ozyrys.png - Wsir - Ozyrys 6. det.: kończyna, ciało 7. det.: części ciała 8. det.: mięso 9. det.: członki (ciała), ciało 10. det: pochwa 11. zobacz też: hieroglify - określniki i ideogramy - kawałek mięsa (kawałek ciała) (det.) 12. zobacz też: hieroglify - określniki i ideogramy - jajko (det.) F3F33tetgłowa hipopotama1. w okresie późniejszym, ten hieroglif (F3) został zastąpiony przez inny hieroglif - F9 2. fon.: 3t, np. F3-t:ra (war. A-t:Z1-ra) - 3t - chwila (moment), atak (napaść, natarcie) 3. półideo.: siła uderzeniowa, np. A-t:F3 - 3t - siła uderzeniowa 3. zobacz też: hieroglify - określniki i ideogramy - głowa leoparda (det.)
Kategorie: A(duże) • i • y • a(małe) • w • b • p • f • m • n • r • h(małe) • H(duże) • x(mały) • X(duży) • s(małe) • S(duże) • k • q • g • t(małe) • T(duże) • d(małe) • D(duże) i Hieroglif GardinerlubWikiHierotranslit.translit. polska OpisUwagiOznaczenia: transl. – transliteracja, fon. – fonetyka, półfon. – półfonem, fon. det. – fonetyczny determinatyw, ideo. – ideogram, półideo. – półideogram, det. – determinatyw, war. – wariant, skr. – forma skrótowa zapisu iii E9E9ilubiwilubiu (ił)nowonarodzone cielęlubbawolec1. (w zgrupowaniu) E9-w oba hieroglify czytane są jako fon.: i 2. fon.: iw, np. E9:a-F44 - iwc - (o)dziedziczyć iiM18lubiiiiiikombinacja hieroglifów:i-+-D54(kwitnąca trzcina + kroczące nogi)fon.: ii, np. ii-i-D54 - ii - przychodzić i słowa pochodne iwN18lubiw{ iw }{ iu (ił) }piaszczysta połać ziemiwięcej o tym hieroglifie: hieroglify – określniki i ideogramy - język z ziemi (det.) E8E8ibibdzieckojako cielę, koźlę, itp.1. w okresie Nowego Państwa pojawiła się nowa forma tego hieroglif (E8), jako dziecko skaczące - Plik:E8 ib kid jumping.png - wcześniej ta forma nie występowała 2. fon.: ib, np. i-b-E8-w-pr - ibw - uciekinier 3. det.: małe bydło (dzieci zwierząt), np. HqA-w-t-E8 - cwt - trzódka, kózki E8A(Nowe państwo)E8Adziecko skaczącejako cielę, koźlę, itp. wpF13lubwpiplubwpiplubup (łp)rogi wołu1. (tylko w dwóch przypadkach) fon.: ip: a) wp:p-t:Z9-A2 - ipt - posłannictwo, misja oraz słowa pochodne b) wp:p-t:Z4-Z9:D54-A1 (war. i-p:wp-w-U33-G7) - ipwty - posłaniec 2. fon.: wp, np. wp:p*Z9 (war. w-p:wp) - wpi - dzielić (podzielić) 3. ideo.: brew, początek, góra (wierzch czoła), np. wp:t*Z1 - wpt - brew, początek, góra iAmM1lubiAmimlubi3mlubim3imlubiemlubimedrzewo1. fon.: im lub i3m, np. iAm-m-t:Y1 - i3mt - urokliwy, smaczny - w takim zestawieniu iAm-m najlepsza transliteracja fon to i3m 2. det.: sykomora, drzewo: a) np. n:h*t-iAm - nht - drzewo (l. p.) b) np. n:h*t-iAm-iAm-iAm - nhwt - drzewa (l. mn.) - w liczbie mnogiej ten hieroglif często występuje w formie potrójnej - iAm-iAm-iAm 3. ten hieroglif (iAm) użyty jako określnik może oznaczać coś zupełnie innego niż określnik drzewo - może oznaczać det.: fortunny, szczęśliwy (przymiotnik), np. m-a:r-iAm - mcr - fortunny, szczęśliwy Z11Z11im(?)lubwnlubimiim(?)lubwnlubimidwie deski skrzyżowane i połączone1. fon.: im(?), np. Z11-A1 - im(?) lub wn - jeść 2. fon.: wn, np. Z11-m-A1 (war. (Stare Państwo) Z11-A1 lub M42-A1 lub wn:n-m-A1) - wnm - jeść 3. fon.: imi, np. Z11-m-D35 (war. i-m-D35) - imi - nie być 4. (osoba) ideo.: być tym, który jest w... (osoba w centrum zainteresowania) 5. zobacz też: kwiatek (?) (wn) 6. zobacz też: zając pustynny (wn) A27A27ininczłowiek spieszący się z uniesionym jednym ramieniem1. (przyimek) fon.: in, np. i*A27:n - in - przez, w, za, po, do, przy, itp. 2. (prawdopodobnie) det.: wysłannik, osoba przynosząca wieści, np. i-ini-D54-D54-D54 (war. i-ini-A27-Z3(?)) - inw - posłańcy (l. mn.) nwW24lubnwinlubnwlubḳdinlubnu (nł)lubqd (kd)garnek (naczynie)1. ten hieroglif (nw) jest wieloznaczny, a jego właściwe odczytanie zależy od zapisu w słowie lub od kontekstu w zdaniu 2. (Średnie Państwo - sporadycznie + hieratyka) ten hieroglif (nw) był traktowany jako forma alternatywna i zastępował podobne hieroglify - Hnqt lub W23 3. fon.: in, np. nw:k (war. i-n:k) - ink - ja (1-sza osoba l.p.) 4. fon.: nw, np. O28-nw:niwt - Imnw - Teby (Heliopolis) * ostatecznie, fon.: nw - był też pisany jako nw-nw-nw, np. mn:nw*nw*nw - mnw - pomnik 5. (Średnie Państwo) fon.: ḳd - ponieważ ten hieroglif (nw) zastąpił w wielu słowach o rdzeniu ḳdi hieroglif - N33C: np. qd-d:nw-A35 (Stare Państwo - war. Aa29-O36-d:N33C) - ḳd - budować 6. ten hieroglif często używany jest jako uzupełnienie fonetyczne w dopełnieniu l. mn., z zachowaniem rodzaju gramatycznego: a) (l. p., r. m.) sn:n-A1 - sn - brat b) (l. mn., r. m.) sn:n-nw-w-A1:Z2 - snw - bracia (tutaj dopełnienie fonetyczne jest pomiędzy spółgłoskami n oraz w) c) (l. p., r. ż.) sn:n-t:B1 - sn .t - siostra d) (l. mn., r. ż.) sn:n-nw-w-t:B1 - snw .t - siostry 7. dodatkowy łącznik w zdaniu lub uzupełnienie fonetyczne w formie określnika: nw:Z1 - nw lub nyw - od... (coś od czegoś, kogoś), np. nw:mw - m-ẖnw - w (dosł.: w środku, od środka) - lub (idiom) nw:mw - m-ẖnw lub mw ẖrnw - pod pokrywką (?) 8. (Średnie Państwo - z nieznanych powodów) ten hieroglif (nw), ale bez wartości fonetycznej towarzyszy hieroglifowi - nD: a) nD-nw-A24 - nḏ - chronić (ochraniać) b) nD-nw-A2 - nḏ - pytać, prosić 9. na początku słowa: nw*t:N1 - Nwt - Nut (dosł.: moc, bogini nieba) 10. na końcu słowa: M22-b-nw:t - Nḫbt - Nechbet 11. zobacz też: nD - (hieroglif nieokreślony) (nḏ) 12. zobacz też: hieroglify trzyliterowe - rozmiarowy słój na olej, bez zawiązanych końców (b3s) 13. zobacz też: hieroglify – określniki i ideogramy - słój z uchwytami (det.) iniW25lubiniinlubiniinlubinikombinacja hieroglifów:nw-+-D54(garnek + kroczące nogi)1. fon. lub fon. det.: in lub ini, np.: a) ini:n-mwt-t:f-A40 - Inmwtf - Inmutef (?- bliżej nieokreślony bóg, którego funkcje są niepoznane - być może chodzi o Imhotepa)