mały|240px|Piaskowiec męciński mały|240px|Kamieniołom w Męcinie Piaskowiec męciński – piaskowiec wydobywany w Męcinie w Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Limanowa. Jest to piaskowiec magurski facji muskowitowej. Pod względem geologicznym leży w podjednostce raczańskiej płaszczowiny magurskiej, w Karpatach Zewnętrznych. Wiek piaskowca męcińskiego to górny eocen – oligocen.
Piaskowiec męciński jest barwy niebieskoszarej lub szarej, w wyniku wietrzenia zmienia kolor na szarożółty. Przyjmuje poler. Miąższość ławic piaskowca męcińskiego waha się pomiędzy 100 a 500 cm. Pomiędzy nimi występują łupki, będące skałą płonną.
Piaskowiec męciński sprzedawany jest pod nazwą handlową Królewska Męcina. Jego kopalnie są obecnie własnością prywatnej firmy Wolimex.
Skład mineralogiczny W skład piaskowca męcińskiego wchodzą: kwarc muskowit skalenie (głównie plagioklazy) sporadycznie także biotyt, glaukonit, okruchy innych skał, związki żelaza i chloryty
Spoiwo zróżnicowanie, występują spoiwa: od krzemionkowo-ilastego do węglanowo-ilastego, wapienno-ilaste i wapienne.
Historia Trudno wskazać początki eksploatacji piaskowca męcińskiego. W czasach II Rzeczypospolitej wydobywany dorywczo na potrzeby lokalne. W latach 70. XX w. kamieniołom został przejęty przez Kopalnie Surowców Drogowych w Krakowie, a następnie przez Kopalnie Odkrywkowych Surowców Drogowych w Rudawie. Od końca lat 90. był nieczynny. Po jego zakupie przez prywatną firmę Wolimex, która w 2008 uzyskała koncesję na eksploatację, w 2009 wznowił działalność.
Cechy fizyczne Parametr Badania z 2003 i 2008Pracownia Złóż Skalnych WGGiOŚ AGH w Krakowie. Badania z 2011Badania wykonało laboratorium Zkušebna kamene a kameniva s.r.o. w Hořicach w Czechach.gęstość objętościowa2670 kg/m³2593 kg/m³gęstość pozorna2510 kg/m³bd.porowatość6,28%2,91%nasiąkliwość1,85%1,12%ścieralność na tarczy Boehmego0,71 cm0,8124 cmwytrzymałość na ściskanie129,7 MPa226 MPawytrzymałość na zginaniebd.16,6 MPawytrzymałość na rozciąganie4,47 MPabd.wytrzymałość na ścinanie8,94 MPabd.mrozoodporność(25 cykli) całkowita(48 cykli) całkowita
bd. – brak danych
Zastosowanie Piaskowiec męciński stosuje się w budownictwie (np. jako schody, elewacje, obudowy kominków) oraz w drogownictwie jako kruszywo.
Przykłady zastosowania Wybrane budowle, w których wykorzystany był piaskowiec męciński: kościół św. Jana Chrzciciela w Kobylance – schody osiedle Monolit w Straszynie – elewacja oraz dach
Przypisy
Bibliografia
Pracownia Złóż Skalnych WGGiOŚ AGH w Krakowie
Linki zewnętrzne Wolimex Pawlimex zdjęcie płyty piaskowca męcińskiego
Kategoria:Skały budowlane Polski Kategoria:Skały paleogenu Kategoria:Geologia Karpat Kategoria:Męcina Kategoria:Piaskowce