Andrzej Stanisław Jellonek (ur. 31 lipca 1907 w Krakowie, zm. 9 lutego 1998 we Wrocławiu) – polski fizyk specjalizujący się w radiotechnice. Prof. dr inż. nauczyciel akademicki związany z Politechniką Wrocławską.

Życiorys Urodził się w rodzinie Kazimierza, zarządcy dóbr Lubomirskich, i Ludwiki z domu Klebert. W 1925 r. uzyskał świadectwo dojrzałości w Państwowym IV Gimnazjum im. Henryka Sienkiewicza w Krakowie. W roku 1926 rozpoczął studia na Wydziale Elektrycznym Politechniki Lwowskiej, które ukończył w 1931 r., uzyskując stopień inżyniera elektromechanika. Po absolutorium pracował (w latach 1931–1934) w Laboratorium Radiotechnicznym na stanowisku początkowo młodszego, a potem starszego asystenta-cały czas przy Katedrze Fizyki. Równolegle do tych zajęć prowadził wykłady na kursach monterskich w Państwowej Szkole Przemysłowej we Lwowie.

W 1934 r. przeniósł się do Państwowych Zakładów Tele i Radiotechnicznych w Warszawie, gdzie pracował do 1939 r. W tym samym roku powrócił na Politechnikę Lwowską jako adiunkt Laboratorium Radiotechnicznego. W 1941 r. uzyskał stopień kandydata nauk elektrotechnicznych (równoważnik doktoratu). Po zajęciu Lwowa przez Niemców przeniósł się na powrót do Warszawy, gdzie znalazł zatrudnienie w laboratorium badań fizycznych P.Z. Philips. Podczas trwania powstania warszawskiego montował sprzęt radiowy ze zdobywanych części, i prowadził nasłuchy radiowe dla biuletynów powstańczych redagowanych przez Władysława Bartoszewskiego. W wyniku całkowitego zniszczenia siedziby P.Z. Philips w Warszawie przeniósł się do krakowskiego oddziału tej firmy.

W roku 1945 po wyzwoleniu Krakowa od 1 marca 1945 r. rozpoczął pracę jako adiunkt przy tworzącej się Politechnice Śląskiej z tymczasową siedzibą w Krakowie. Od 30 czerwca tego samego roku zajął stanowisko adiunkta Politechniki i Uniwersytetu Wrocławskiego. Na początku 1946 r. powtórzył obronę doktoratu na Politechnice Warszawskiej na podstawie pracy pt. Zachowanie się oporników niedrutowych przy wysokiej częstotliwości (promotor: prof. Janusz Groszkowski) bronioną pierwotnie we Lwowie w maju 1941 r. Dnia 31 lipca 1946 r. otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego na Wydziale Mechaniczno-Elektrycznym Uniwersytetu i Politechniki Wrocławskiej. Na Politechnice Wrocławskiej pełnił funkcje: kierownika Katedry Radiotechniki w latach 1946–1952, kierownika Katedry Miernictwa Elektronicznego w latach 1952–1968. W latach 1952–1954 i 1959–1961 był prorektorem ds. nauki. W 1962 r. został mianowany profesorem zwyczajnym na Wydziale Łączności Politechniki Wrocławskiej. Od 1968 r. do czasu przejścia na emeryturę w roku 1977 pełnił funkcję dyrektora Instytutu Metrologii Elektrycznej. Głównymi osiągnięciami w dorobku profesora są: zapoczątkowanie rozwoju metrologii w Polsce, pionierskie prace badawcze w zakresie miernictwa cyfrowego i pierwsze konstrukcje cyfrowej aparatury i systemów pomiarowych, wypromowanie 32 doktorów oraz wykształcenie setek inżynierów.

Był członkiem Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, wielu rad naukowych, członkiem Komitetu ds. Metrologii PAN, członkiem Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, honorowym członkiem Zakładu Fizycznych Podstaw Pomiaru w Instytucie Podstaw Metrologii Politechniki Wrocławskiej, należał do Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego.

Był mężem Stanisławy z domu Dembickiej (zm. 8 lutego 1998), pracownika naukowo-dydaktycznego Politechniki Wrocławskiej, docenta w Instytucie Technologii Elektronowej. Mieli trójkę dzieci: Annę, Krzysztofa i Marię.

Zmarł śmiercią tragiczną 9 lutego 1998 r., pochowany 13 lutego 1998 r. z żoną na cmentarzu św. Wawrzyńca we Wrocławiu (sektor 9b-1-1). mały|Grób prof. Andrzeja Jellonka na cmentarzu Świętego Wawrzyńca we Wrocławiu Dorobek naukowy Publikacje książkowe Jellonek A., Miernictwo radiotechniczne, PIT, Warszawa 1948. Jellonek A., Kuryłowicz J., Łapiński M., Siciński Z., Miernictwo elektryczne ogólne dla potrzeb telekomunikacji, PWT, Warszawa 1952. Jellonek A., Miernictwo radiotechniczne, wyd 2, PWT, Warszawa 1952. Jellonek A., Karkowski Z., Łączyński J., Elektronowe przyrządy pomiarowe. Obliczanie i konstrukcja, PWN, Łódź-Warszawa-Wrocław 1959. Jellonek A., Karkowski Z., Konstrukcja elektronicznych przyrządów pomiarowych, cz. 1–2, wyd. 2, PWN, Łódź-Warszawa-Wrocław 1959. Jellonek A., Karkowski Z., Miernictwo radiotechniczne, wyd. 3, PWN, Warszawa 1961. Jellonek A., Karkowski Z., Konstrukcja elektronicznych przyrządów pomiarowych, cz. 1 i 3, wyd. 3, cz. 2, wyd. 2, PWN, Łódź-Warszawa-Wrocław 1962. Jellonek A., Podstawy miernictwa teleelektrycznego, cz.1. Pomiary napięć i prądów stałych, Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1965. Jellonek A., Karkowski Z., Eksploatacja i konserwacja elektronicznych przyrządów pomiarowych, PWN, Wrocław-Warszawa-Łódź 1966. Jellonek A., Gąszczak J., Podstawy miernictwa elektrycznego dla elektroników, cz.1, PWN, Warszawa-Wrocław 1969. Jellonek A., Gąszczak J., Podstawy miernictwa elektrycznego dla elektroników wyd. 2, Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1970. Jellonek A., Zasady metrologii. Pojęcia i problemy, Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1972. Jellonek A., Karkowski Z., Miernictwo radiotechniczne, wyd. 4, WNT, Warszawa 1972. Jellonek A., Gąszczak J., Orzeszkowski Z., Rymaszewski R., Podstawy metrologii elektrycznej i elektronicznej, PWN, Warszawa 1980. Jellonek A., Zasady metrologii, wyd. 2, Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1981.

Wybrane publikacje w czasopismach i materiałach konferencyjnych Jellonek A., Możliwości poszukiwań złóż ropy przy pomocy prądów dużej częstotliwości, Nafta 1947, R.3. Jellonek A., Smoleński D., Rozwój młodej kadry naukowej na wyższej uczelni technicznej, Życie Szkoły Wyższej 1954, nr 1, s. 5–25. Jellonek A., Metrologia współczesna - możliwości nauczania, Zeszyty Naukowe Politechniki Wrocławskiej - Miernictwo 1968, nr 200, s. 10. Jellonek A., Gąszczak J., Podstawy miernictwa elektrycznego dla elektroników, cz. 1, PWN, Warszawa-Wrocław 1969.

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1970) Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie: 1950 „za zasługi w pracy za- wodowej”., 1954 „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w pracу naukowej i dydaktycznej”.) Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 5 maja 1955 r. nr 0/735 - na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego. Medal za Wybitne Zasługi dla Rozwoju Politechniki Wrocławskiej (1972) Medal im. prof. Mieczysława Pożaryskiego (1981) Złota Odznaka Honorowa SEP

Źródło:Andrzej Marusak, Andrzej Jellonek (1907–1998) Warszawa, 26 IV 2017 [dostęp 2026-03-14]..

Nagrody i wyróżnienia

Nagroda Ministra Oświaty i Szkolnictwa Wyższego (1969) tytuł doktora honoris causa Politechniki Wrocławskiej (1981)

Upamiętnienie Nazwisko prof. Andrzeja Jellonka widnieje na honorowej tablicy w holu głównym budynku A1 Politechniki Wrocławskiej.

Przypisy

Bibliografia Klukiewicz Krzysztof, Naukowiec, nauczyciel, wychowawca - W setną rocznicę urodzin Profesora Andrzeja Jellonka, Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2007.

Kategoria:Absolwenci Politechniki Lwowskiej Kategoria:Członkowie Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Wrocławskiej Kategoria:Odznaczeni dwukrotnie Złotym Krzyżem Zasługi (1944–1989) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Pochowani na cmentarzu św. Wawrzyńca we Wrocławiu Kategoria:Polscy fizycy XX wieku Kategoria:Urodzeni w 1907 Kategoria:Zmarli w 1998