Działalność nierejestrowa, działalność nierejestrowana (działalność nieewidencjonowana) – działalność prowadzona przez osobę fizyczną i dająca niski dochód. Przepis jej dotyczący został wprowadzony ustawą z dnia 6 marca 2018 roku „Prawo przedsiębiorców” (zwaną „Konstytucją biznesu”), która weszła w życie 30 kwietnia 2018 r. ()

Uprawnienia Działalność nierejestrowaną może prowadzić osoba fizyczna, która łącznie spełnia następujące warunki:

nie wykonuje działalności gospodarczej wpisanej do CEIDG; w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej lub spełnia warunki przewidziane w przepisach przejściowych ustawy; osiąga przychody nieprzekraczające ustawowego limitu.

Od 2026 roku limit przychodów w działalności nierejestrowanej ustalany jest kwartalnie i wynosi 225% minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym okresie.

Do limitu przychodów uwzględnia się przychody należne, nawet jeżeli nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane. Nie uwzględnia się natomiast wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Jeśli kwartalny limit przychodu (225% płacy minimalnej) zostanie przekroczony, to dana działalność zostanie uznana za działalność gospodarczą. Wówczas w ciągu siedmiu dni należy zarejestrować działalność gospodarczą w CEIDG i w terminie sześciu miesięcy przystąpić do obowiązkowych ubezpieczeń społecznychKonstytucja biznesu. W tym celu należy wypełnić wniosek CEIDG-1, mający na celu nadanie numeru REGON oraz zgłoszenie identyfikacyjne NIP do naczelnika Urzędu Skarbowego, oświadczenie o wyborze formy opodatkowania, a także zgłoszenie lub zmianę płatnika składek do ZUS. Konieczne jest również złożenie oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia społecznego rolników. Informacja o dokonanej rejestracji zostanie automatycznie przesłana do GUSJak założyć firmę bez wychodzenia z domu? [dostęp: 2022-04-13].

Działalności nierejestrowanej nie można prowadzić, pomimo spełnienia powyższych warunków, wNierejestrowana działalność gospodarcza – czym jest i jak ją prowadzić? [dostęp: 2022-04-13]:

ramach umowy spółki cywilnej, przypadku branż, do których prowadzenia wymagana jest koncesja, licencja albo pozwolenie na prowadzenie określonej działalności, przypadku działalności określonych w ustawie Prawo przedsiębiorców.

Korzyści Prowadzenie działalności nierejestrowej wiąże się z następującymi korzyściami:

brak obowiązku zgłaszania działalności w ewidencji przedsiębiorców (CEIDG), urzędzie skarbowym i GUS (nie ma również potrzeby posiadania numerów identyfikacyjnych NIP i REGON), brak obowiązku opłacania comiesięcznych lub kwartalnych zaliczek na podatek dochodowy, ponieważ podatek płacony jest dopiero na koniec roku, brak obowiązku prowadzenia księgowości, ponieważ wystarczy prowadzenie uproszczonej ewidencji sprzedaży, brak obowiązku stosowania kas rejestrujących (kas fiskalnych), z pewnymi wyjątkami, brak obowiązku wysyłania co miesiąc pliku JPK (jednolitego pliku kontrolnego) - przychody z działalności nierejestrowanej wykazuje się w zeznaniu rocznym PIT-36 w wierszu 9 - „Działalność niezarejestrowana”Działalność nierejestrowa oraz inne sytuacje, w których nie trzeba rejestrować firmy biznes.gov.pl [dostęp 2022-04-12], brak obowiązku wystawiania faktur dla nabywców (oprócz wyjątku, gdy klient zgłosi takie żądanie), bycie czynnym podatnikiem VAT nie jest obowiązkowe, ale jest możliwe.

Obowiązki Osoby prowadzące działalność nierejestrową są zobowiązane do:

prowadzenia ewidencji sprzedaży dla celów podatku dochodowego. W działalności nierejestrowanej nie ma potrzeby prowadzenia księgowości, jednakże należy prowadzić prostą ewidencję. Wszelkie dokonane zapłaty lub wykonanie pracy (ale jeszcze bez zapłaty) należy wpisać do ewidencji przychodów, a więc rejestru sprzedażyart. 109 ust. 1 ustawy o VAT. przestrzegania praw konsumentów, w tym dotyczących reklamacji, zwrotów, napraw wystawienia rachunku na życzenie klienta, który powinien zawierać numer (np. 1/2018), datę wystawienia, nazwę sprzedawcy i nabywcy, nazwę usługi, kwotę do zapłaty wystawienia faktury w ciągu 3 miesięcy zgodnie ze zgłoszonym żądaniem nabywcy – licząc termin od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę albo otrzymano całość lub część zapłaty. Faktura ta powinna zawierać podstawowe elementy: datę wystawienia, numer kolejny, imiona i nazwiska nabywcy, nazwę towaru lub usługi, miarę i ilość towaru lub usługi, cenę i kwotę należności ogółem.

Dodatkowo w pewnych wyjątkach może wystąpić obowiązek rejestracji dla celów VAT, w szczególności gdy dana osoba fizyczna będzie świadczyła usługi prawnicze, doradcze lub jubilerskie, które podlegają obowiązkowej rejestracji dla celów VAT.

Niejasne zapisy ustawy ZUS interpretuje świadczącego usługę jako osobę, która musi opłacać składki ZUS. Takie stanowisko można znaleźć w opinii ZUS z dnia 24 lipca 2018 r.

Dodatkowo obowiązek odprowadzenia składek mogą mieć zlecający usługę osobie prowadzącą nierejestrowaną działalność. Otóż wg ZUS „powinni siebie zarejestrować w ZUS jako płatnika składek”.

Przypisy

Kategoria:Gospodarka Polski