Lamiwudyna, 3TC () – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny z grupy analogów nukleozydów. Jej struktura jest zbliżona do L-2′-deoksycytozyny (enancjomeru naturalnej D-2′-deoksycyozyny), jednak brak jej grupy 3′-hydroksylowej, a w pozycji 3′ zamiast atomu węgla znajduje się atom siarki. Jest stosowana jako prolek w leczeniu zakażeń ludzkim wirusem niedoboru odporności oraz przewlekłym wirusowym zapaleniu wątroby typu B.
Mechanizm działania Lamiwudyna zostaje przekształcona wewnątrzkomórkowo w procesie fosforylacji oksydacyjnej w czynny metabolit trójfosforan lamiwudyny. Trójfosforan lamiwudyny jest kompetycyjnym inhibitorem odwrotnej transkryptazy ludzkiego wirusa niedoboru odporności (HIV) zarówno typu HIV-1, jak i HIV-2. Pomimo że oporność HIV na lamiwudynę w monoterapii szybko narasta, to lamiwudyna opóźnia pojawienie się oporności na zydowudynę, a w niektórych przypadkach przywraca na nią wrażliwość.
Zastosowanie zakażenie HIV i następczy zespół nabytego niedoboru odporności, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, gdy inne leki przeciwwirusowe są niedostępne lub niewłaściwe Lamiwudyna znajduje się na wzorcowej liście podstawowych leków Światowej Organizacji Zdrowia () (2017).
Lamiwudyna jest dopuszczona do obrotu w Polsce w połączeniu z zydowudyną (2018).
Działania niepożądane Lamiwudyna może powodować następujące działania niepożądane u ponad 1% pacjentów: ból głowy, bezsenność, kaszel, objawy ze strony nosa, nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka, wysypka, łysienie, ból stawów, choroby mięśni, zmęczenie, osłabienie, gorączka. W przypadku większości działań niepożądanych nie można ocenić czy są one związane bezpośrednio z lekiem, czy też z objawami zakażenia ludzkim wirusem niedoboru odporności.
Przypisy
Kategoria:Inhibitory odwrotnej transkryptazy Kategoria:Leki przeciwretrowirusowe Kategoria:Leki z listy leków podstawowych Światowej Organizacji Zdrowia Kategoria:Oksatiolany Kategoria:Pirymidony Kategoria:Pochodne nukleozydów Kategoria:Proleki