Zawartość lekcji (Enhavo de leciono) W tej lekcji przedstawimy: słownictwo dotyczące rodziny afiksy: -in- ⋆ ge- ⋆ bo- rdzenie: famili- ⋆ patr- ⋆ frat- ⋆ fil- ⋆ nep- ⋆ av- ⋆ matur- ⋆ edz- ⋆ vidv- ⋆ id- ⋆ infan- ⋆ beb-
Słownictwo familio - rodzina juna – młody maljuna – stary matura – dojrzały edzo – mąż edzino – żona vidvo – wdowiec vidvino – wdowa ido – potomek infano – dziecko bebo – niemowlę hejmo – dom
loĝi – mieszkać domo – dom hejmo – dom loĝejo – miejsce do mieszkania ĉambro – pokój Przykładowe zdania La patro estas bona. – Ojciec jest dobry. Infano ne estas matura homo. – Dziecko nie jest dojrzałym człowiekiem. La infano jam ne ploras. – Dziecko już nie płacze. Jen kuŝas la ĉapelo de la patro. – Tutaj leży kapelusz ojca. Diru al la patro, ke mi estas diligenta. – Powiedz ojcu, że jestem pracowity. Mi amas la patron. – Kocham ojca. Venu kune kun la patro. – Przybądź razem z ojcem. La filo staras apud la patro. – Syn stoi obok ojca. Antaŭ la domo staras arbo. – Przed domem stoi drzewo. La patro estas en la ĉambro. – Ojciec jest w pokoju.
Mi konas Johanon. – Znam Johana. La mano de Johano estas pura. – Ręka Johana jest czysta. Ludoviko, donu al mi panon. – Judwiku, daj mi chleb. Mi manĝas per la buŝo kaj flaras per la nazo. – Jem ustami i wącham nosem. Gramatyka (Gramatiko) Sufix -ino tworzy rodzaj żeński Prefiks ge- oznacza osobników różnej płcipatro – ojciecpatrino – matkagepatroj – rodzicefrato – bratfratino-siostragefratoj – rodzeństwofilo – synfilino-córkagefiloj – dziecinepo – wnuknepino-wnuczkagenepinoj – wnuki (wnuczęta)avo – dziadekavino – babciageavoj – dziadkowiepraavo – pradziadekpraavino – prababcia
Przedrostek bo- oznacza związek poprzez małżeństwo. patro – ojciec bopatro – teść bopatrino – teściowa
filo – syn bofilo – zięć bofilino – synowa
frato – brat bofrato – szwagier bofratino – szwagierka
Dopełniacz wyrażany jest z użyciem przyimka "de": frato de Karlo – brat Karla hudno de patro – pies ojca
Zaimki dzierżawcze tworzy się dodając do zaimków osobowych końcówkę -a zaimek osobowy zaimek dzierżawczymi – ja mia – mój, moja mojevi – tu, wy via – twój, twoja, twoje, waszli – on lia – jegoŝi – ona ŝia – jejĝi – ono ĝia – jegoni – my nia – nasz, nasza, naszeili – oni, one ilia – ich
Ćwiczenia (Ekzercoj) Ćwiczenie 1.1 Opowiedz o swojej rodzinie.