Rzeczowniki w języku rumuński mają jeden z trzech rodzajów. Rodzaje te, w przeciwieństwie do języka polskiego, występują również w liczbie mnogiej. Rzeczowniki odmieniają się przez przypadki, przypadków w języku rumuńskim teoretycznie jest 5: Nominativ, Acuzativ, Dativ, Gentiv, Vocativ. W praktyce jednak pary Nominativ i Acuzativ oraz Dativ i Gentiv są identyczne.
Rodzaje Podobnie jak w języku polskim, a inaczej jak np. w języku niemieckim końcówka wyrazu: spółgłoska lub -u – rodzaj męski lub nijaki, -e rodzaj żeński, w wyjątkach męski lub nijaki, -a, -ă rodzaj żeński, w wyjątkach męski (rzeczowniki określające mężczyzn np. tată, popă), -i, każdy rodzaj, -o, nijaki.
Podobnie jak w języku polskim, w języku rumuńskim część rzeczowników (określających ludzi) ma formę męską i żeńską np. student – studentă, (student, studentka), profesor – profesoară (nauczyciel, nauczycielka).
Rzeczowniki męskie Rzeczownikami męskimi są rzeczowniki określające: samców (zarówno ludzi jak i zwierząt) np. bărbat – mężczyzna, narodowość i mężczyzn o określonej narodowości np. român – Rumun, rośliny np. plop – topola (są wyjątki), góry np. Balcani – Bałkany.
Ponadto: nazwy miesięcy, nazwy liter, figury, nuty.
Rzeczowniki żeńskie Rzeczownikami żeńskimi są rzeczowniki określające: samice (zarówno ludzi jak i zwierząt) np. chelneriţă – kelnerka, kobiety o określonej narodowości np. româncă – Rumunka, większość państw np. Polonia – Polska, pory roku np. primăvară – wiosna, dni tygodnia np. luni – poniedziałek, owoce np. portocală – pomarańcza (są wyjątki).
Rzeczowniki nijakie Pozostałe rzeczowniki, głównie części ciała np. cap – głowa. Część słów „międzynarodowych” np. radio.
1-2 W języku rumuńskimi występują dwie formy liczebników jeden i dwa w formach w stylu dwóch mężczyzn, dwie kobiety. męskie 1-un 2-doi np. un pantof, doi pantofi (but) żeńskie 1-o 2-două np.o zi două zile (dzień) nijakie 1-un 2-două np. un hotel două hoteluri (hotel)
Liczba mnoga W języku rumuńskim występują dwie liczby: pojedyncza i mnoga.
Rodzaj męski Rzeczowniki rodzaju męskiego w liczbie mnogiej kończą się na -i. Litera ta jest albo dopisywana do wyrazu (jeśli ten kończy się spółgłoską) np. elev – elevi (uczeń) albo ostatnia samogłoska jest wymieniana na i np. metru – metri (metr). W przypadku, kiedy rzeczowniki kończą się na -i – końcówka pozostaje bez zmian np. ochi (oko).
Czasem dochodzi do oboczności np. egiptean – egiptani (Egipcjanin). Najczęściej używanym wyjątkiem jest om – oameni (człowiek).
Rodzaj żeński W przypadku rodzaju żeńskiego sytuacja jest znacznie bardziej skomplikowana: ă -> e, i, uri np. englezoaică – englezoaice (Angielka), maşină – maşini (samochód), blană – blănuri (futro), e -> i np. pâine - pâini (broda) (uwaga są wyjątki) np. toare - tori (zwierzę), samogłoska ie -> i np. cheie – chei (klucz), spółgłoska ie -> ii np. bucătărie – bucătării (kuchnia), a -> ale np. sofa – sofale (sofa), ea ->ele np. stea – stele (gwiazda), i -> i np. tanti-tanti (ciocia).
Czasem dochodzi do oboczności i wyjątków np. soră-surori (siostra).
Rodzaj nijaki W przypadku rodzaju nijakiego sytuacja jest jeszcze bardziej skomplikowana: spółgłoska-> uri, e. np. tren – trenuri (pociąg), picior – picioare (noga), u -> uri, e np. birou – birouri (biuro), muzeu – muzee (muzeum), iu -> ii np. fotoliu – fotolii (łucznik), i -> uri, e np. taxi – taxiuri (taksówka), tramvai – tramvaie (tramwaj), e -> e np. nume – nume (imię).
Czasem dochodzi do oboczności i wyjątków np. cap - capete (głowa).
Przypadki Rzeczowniki odmieniają się przez przypadki, przypadków w języku rumuńskim teoretycznie jest 5: Nominativ, Acuzativ, Dativ, Gentiv, Vocativ. W praktyce jednak pary Nominativ i Acuzativ oraz Dativ i Gentiv są identyczne. Nominativ – mianownik: jest podstawową formą rzeczownika, odpowiada na pytania cine? ce? (kto? co?). Acuzativ – biernik: jest związany z wyrażeniami przyimkowymi în (w), pe (na), la (na), cu (z), lângă (przy), despre (obok), pentru (dla), fără (bez), odpowiada na pytania pe cine? ce? Dativ – celownik: opisuje interakcje z przedmiotami, odpowiada na pytanie cui? (czemu?) Gentiv – dopełniacz: opisuje pozycje lub położenie al, a, ai, ale cui?. Vocativ – wołacz: odwołanie do rzeczownika, praktycznie nie występuje w zdaniach.
Rzeczowniki określone i nieokreślone W języku rumuńskim występują rzeczowniki określone i nieokreślone. Rzeczownik może określać konkretny obiekt lub jakiś obiekt. Określeniem rzeczownika jest dowolny epitet związany z tym rzeczownikiem. Dodatkowo określać rzeczownik może np. nazwisko w sformułowaniach typu profesorul Petrescu.
odmiana nieokreślona przypadekrodzaj męskirodzaj nijakirodzaj żeńskiN. A.profesorarticolcasă; floare; cafeaG. D.profesorarticolcase; flori; cafeleN. A.profesoriarticolecase; flori; cafeleG. D.profesoriarticolecase; flori; cafele
odmiana określona przypadekrodzaj męskirodzaj nijakirodzaj żeńskiN. A.profesorularticolulcasă; floare; cafeaG. D.profesoruluiarticoluluicasei; florii; cafeleiN. A.profesoriiarticolelecasele; florile; cafeleG. D.profesorilorarticolelorcaselor; florilor; cafelelor