Wiarygodność diagnostyczna mammografi jako testu przesiewowego w kierunku raka piersi u kobiet
Dane
Dane : Nieznajomość matematyki zabija - Irena Cieslińska GW 21.11.2014 01:00 czułośćczułość testu diagnostycznego w wikipedii mammografiimammografia w wikipedii przesiewowej ( tzn. wykonywanej u kobiet bez objawów raka piersi) w rozpoznawaniu raka piersiRak piersi w wikipedii wynosi 90 procent mammografia daje w 7 % wynik fałszywie pozytywny Swoistość testu diagnostycznego w wikipedii rak piersi atakuje 0.8 % kobiet
Pytanie
Jakie jest prawdopodobieństwo, że kobieta z pozytywnym wynikiem mammografia ma rzeczywiście raka piersi ?
Analiza
Czułość
Czułość mammografii w rozpoznawaniu raka piersi wynosi 90 procent. Oznacza to że jeśli 100 chorych kobiet chorych na rak piersi wykona mammografię to 90 kobiet otrzyma dodatni wynik testu (PD) a 10 ujemny (FU)
Swoistość
Mamamografia daje w 7 % wynik fałszywie dodatni (FD), czyli w 93 procentach daje wynik prawdziwie ujemny (PU). Oznacza to że jeśli 100 zdrowych kobiet wykona mammografię to 7 z nich otrzyma wynik dodatni (fałszywie = FD) a 93 ujemny (prawdziwie = PU). Te wartości określa swoistość mammografii w rozpoznawaniu raka piersi.
Chorobowość / zapadalność
Rak piersi atakuje 0.8 % kobiet.
Czy to oznacza że: na 1000 kobiet (wszystkich, tj. zdrowych i chorych na raka piersi, niezależnie od wieku) choruje osiem z nich (PD), czyli chorobowość Chorobowość w wikipedii w ciągu roku zachoruje ( nowe przypadki czyli zapadalność) : 0.8 % wszystkich kobiet ( niezależnie od wieku) 0.8 % kobiet w wieku produkcyjnym ( 15+) ?
Tabela krzyżowa
Tabela krzyżowa Tabele krzyżowe
Rak (+) Rak (-) Suma Mammografia (+) PD FD Mammografia (-) FU PU Suma n
Wybieramy do badania 1000 kobiet. Na podstawie ww danych możemy oszacować spodziewane wyniki ( patrz diagram ) i wpisać je do tabeli :
Rak (+) Rak (-) Suma Mammografia (+) 7 70 77 Mammografia (-) 1 992 993 Suma 8 992 1000
Jak znaleźć odpowiedź ?
Odpowiedź obliczamy za pomocą wartości predykcyjnej dodatniej (pol. WPD, ang. PPV) :
Odpowiedź
Dyskusja
Analiza danych wejściowych
Mammografia przesiewowa w Polsce wg NFZNFZ Wrocław : Program profilaktyki raka piersi
Kto może korzystać z programu : kobiety w wieku 50-69 lat (rocznikowo), które nie korzystały z badania mammograficznego w ciągu ostatnich 2 lat kobiety które otrzymały pisemne wskazanie do wykonania ponownego badania mammograficznego po upływie 12 miesięcy. Kto nie może korzystać z programu : kobiety, u których wcześniej zdiagnozowano w piersi zmiany nowotworowe o charakterze złośliwym.
Wynika z tego, że program dotyczy tylko części kobiet ( wiek, choroba). Czyli musimy analizować zapadalność w grupie kobiet : 50-69 lat + dodatkowe skierowania
Komentarze ( także sprzeczne ) "na przykładzie tysiąca pań, które poddały się badaniu - 8 ma (statystycznie) naprawdę raka, ale tylko u siedmiu(7) został on wykryty, 1 jest spokojna, chociaż nie powinna, a 70 pań jest w panice - a jednak, jak łatwo porównać, jest 10 razy bardziej prawdopodobne, że pacjentka NIE MA RAKA, niż że go ma, że jest w grupie 70, niż w grupie 7...po prosto liczby - 90% poprawnych i 7 % błędnych (pozytywnych) wyników są zwykle interpretowane odwrotnie niż powinny - w rzeczywistości chodzi o 90% z 8 i 7% z tysiąca... i nie jest nawet specjalnie trudno to zauważyć..." uo.rety nie ma idealnej metody wykrywania raka piersi Nancy Shute : Zastąpić mammografię. „Świat Nauki" nr 06/2011 " Badania przesiewowe nie zmniejszają ryzyka śmierci z jakiejkolwiek przyczyny lub ryzyka śmierci z powodu jakiegokolwiek raka (z rakiem piersi włącznie)"Co zawsze chciałaś wiedzieć o badaniach przesiewowych w kierunku raka piersi. Publikacja wydana przez Nordic Cochrane Centre 2012 " Badania z randomizacją dotyczące przesiewowego zastosowania mammografii wykazały dużą przydatność tej metody " Kodeks walki z rakiem " Autorzy przeglądu obliczyli, że na każdą kobietę, u której wykonanie przesiewowej mammografii wiązało się z wyleczeniem raka i przedłużeniem życia, przypada 10 kobiet, u których zostanie niewłaściwie rozpoznany rak piersi lub leczenie raka nie przyniesie korzyści."MP : Mammografia w badaniu przesiewowym w kierunku raka piersi – przegląd systematyczny
Wnioski Czy na podstawie powyższej analizy można podejmować decyzje o leczeniu czy wykonywaniu badań ?
Żadne dane w serwisie Wikipedia.org lub dołączone jako część jakiegokolwiek projektu Wikimedia Foundation nie powinny być interpretowane jako próba przedstawienia czy wyrażenia opinii medycznej lub w inny sposób zaangażowania się w praktykę medyczną.Wikipedia:Zastrzeżenia dotyczące pojęć medycznych
Słownik fałszywie = false ( ang.), prawdziwie = prawidłowo = true(ang.) ; wynik testu dodatni = pozytywny = positive (ang.) = oznacza stwierdzenie choroby ( np. raka) wynik testu ujemny = negatywny = negative ( ang. ) = oznacza nie stwierdzenie choroby (stan prawidłowy) Prawdziwie Dodatni (PD) = True Positive (TP)
Źródła
Zobacz również Helping Doctors and Patients Make Sense of Health Statistics by G Gigerenzer, W Gaissmaier, et all Podstawy statystyki - Medycyna praktyczna