Lakciōni 16

Transpōrtas sirdawas – Środki transportu

Odmiana czasowników jechać, jeździć, latać i pływać w cz. teraźniejszym Jātwei – Jechać As jāmaTū jāseiTāns/Tenā/Sta jātMes jāmaiJūs jāteiTenēi/Tennas jāt

Jadātwei – Jeździć As jadāiTū jadāiTāns/Tenā/Sta jadāiMes jadāimaiJūs jadāiteiTenēi/Tennas jadāi

Skrāistwei – Lecieć, latać As skrāidaTū skrāidaTāns/Tenā/Sta skrāidaMes skrāidimaiJūs skrāiditeiTenēi/Tennas skrāida

Plūtwei – Pływać, płynąć As plūjaTū plūjaTāns/Tenā/Sta plūjaMes plūjimaiJūs plūjiteiTenēi/Tennas plūja

Po polsku powiedzielibyśmy np. Jadę samochodem, Jeżdżę rowerem, Lecę samolotem, Płynę statkiem, czyli użylibyśmy rzeczownika w narzędniku. Po prusku ta konstrukcja jest wyrażana za pomocą przyimka sēn i dopełnienia w bierniku, np. As jadāi sen welsipēdan (Jeżdżę rowerem), As plūja sen laīwan (Płynę statkiem).

Rzeczowniki odczasownikowe Aby utworzyć rzeczownik odczasownikowy w języku pruskim, należy od bezokolicznika odjąć końcówkę -tun/-twei i dodać końcówkę -snā, np.: jātwei ⇒ jasnā (jechanie) jadātwei ⇒ jadasnā (jeżdżenie) skrāistwei ⇒ skraisnā (latanie) plūtwei ⇒ plusnā (pływanie) Podczas odmiany przez liczby i przypadki rzeczowników odczasownikowych (które odmieniają się wzorem ) akcent wróci na miejsce pierwotnego akcentu w bezokoliczniku, od którego utworzono słowo, np. jadasnā ⇒ jadāsnan (biernik).

Przydatne wyrażenia As jāma sen automōbilin/autōbusan/taksi – Jadę samochodem/autobusem/taksówką. As skrāida sen winalaīwan/elikōpteran – Lecę samolotem/helikopterem. As plūja sen laīwan/āldin – Płynę statkiem/łodzią. As ēima prei dīlin pīstei – Chodzę do pracy na piechotę. As jadāi prei dīlin sen automōbilin/autōbusan/trāman – Jeżdżę do pracy samochodem/autobusem/tramwajem. As ēmpirsin tensijja jadātwei sen welsipēdan nikāi sen automōbilin/autōbusan/taksi – Wolę jeździć rowerem niż samochodem/autobusem/taksówką. Mennei ni padīnga pintegaūtwei sen laīwan/winalaīwan – Nie lubię podróżować statkiem/samolotem. Jāsnaskarti per autōbusan/tensīlin/trāman – Bilet (na przejazd) na autobus/pociąg/tramwaj