Prywatność w Internecie – co można, a czego nie wolno ujawniać Prywatność w Internecie to ochrona informacji o tobie i twojej rodzinie. W sieci łatwo coś skopiować, przesłać dalej albo zapisać na zawsze. Dlatego trzeba dobrze wiedzieć, co wolno pokazywać, a czego lepiej nigdy nie ujawniać.
Co to jest prywatność w Internecie? Prywatność to prawo do tego, aby samemu decydować, kto wie o tobie różne rzeczy: jak się nazywasz, gdzie mieszkasz, co lubisz, z kim się spotykasz.
W Internecie prywatność jest szczególnie ważna, ponieważ: to, co raz opublikujesz, może zostać w sieci na zawsze, inni mogą twoje treści kopiować i wysyłać dalej bez twojej zgody, nie zawsze wiesz, kto tak naprawdę jest po drugiej stronie ekranu.
Jakie informacje można podawać z ostrożnością? Niektóre informacje możesz czasem podać, ale ostrożnie i najlepiej po rozmowie z rodzicem lub opiekunem. Na przykład: pseudonim (nick), którego używasz w grze lub aplikacji, ogólne zainteresowania, na przykład że lubisz piłkę nożną czy rysowanie, przybliżony wiek, jeśli jest to potrzebne w danej aplikacji, ogólne informacje o sobie, które nie pozwalają cię łatwo odnaleźć w prawdziwym świecie.
Zawsze warto zapytać dorosłego, gdy zakładasz nowe konto, wypełniasz formularz albo bierzesz udział w konkursie internetowym.
Czego nie wolno ujawniać w Internecie? Są informacje, których nie powinno się podawać nigdy, szczególnie osobom poznanym tylko online. Należą do nich:
pełne imię i nazwisko (szczególnie razem z innymi danymi), dokładny adres zamieszkania, numer mieszkania, kod pocztowy, numer telefonu (twój lub rodziców), adres e-mail używany do ważnych spraw szkolnych lub rodzinnych, dane logowania: loginy, hasła, kody SMS, odpowiedzi na pytania pomocnicze, numer PESEL oraz dane z dokumentów tożsamości, informacje o karcie płatniczej, koncie bankowym, zdjęcia dokumentów, dokładna nazwa i adres szkoły połączone z informacją, do której chodzisz klasy i o której kończysz lekcje, dokładne miejsca i godziny, gdzie często bywasz sam, na przykład droga do szkoły, konkretne boisko, zajęcia dodatkowe, szczegółowe informacje o problemach rodzinnych, zdrowotnych lub finansowych, sekrety inne osób, ich prywatne sprawy i problemy.
Pamiętaj też, że nie wolno ujawniać danych innych ludzi bez ich zgody. Dotyczy to rodziny, kolegów z klasy, nauczycieli, a także osób spotkanych przypadkiem.
Zdjęcia i filmy a prywatność Zdjęcia i filmy mogą bardzo dużo powiedzieć o twoim życiu, wyglądzie, miejscu zamieszkania czy szkole. Zanim coś opublikujesz lub komuś wyślesz, zadaj sobie pytania: czy nie widać na tym twojego nazwiska, adresu, nazwy szkoły, czy nie pokazujesz w tle dokumentów, legitymacji, biletu z adresem, czy nie jesteś ubrany w sposób, który mógłby cię zawstydzić teraz albo w przyszłości, czy chciałbyś, żeby tę fotografię zobaczyli rodzice, nauczyciel lub cała klasa.
Nigdy nie wysyłaj nikomu swoich zdjęć w bieliźnie, nago, pod prysznicem, w łazience ani w sytuacjach, które są dla ciebie krępujące. Dotyczy to także osób, które podają się za twoich przyjaciół albo mówią, że są w tobie zakochane.
Nawet jeżeli coś usuniesz, ktoś mógł wcześniej zrobić zrzut ekranu lub skopiować plik. W Internecie nic nie znika całkowicie.
Zasady bezpiecznego korzystania z Internetu Aby lepiej chronić swoją prywatność, możesz stosować proste zasady:
używaj pseudonimu zamiast prawdziwego imienia i nazwiska w grach i na forach, nie włączaj udostępniania lokalizacji w aplikacjach, które jej naprawdę nie potrzebują, ustaw w mediach społecznościowych prywatne konto i ograniczaj dostęp do swoich treści tylko do znanych osób, nie akceptuj zaproszeń od nieznajomych i nie rozmawiaj prywatnie z osobami, których nie znasz z prawdziwego życia, nie klikaj w podejrzane linki wysyłane przez obcych lub w dziwnych wiadomościach, przed założeniem nowego konta lub udziałem w konkursie poproś o pomoc rodzica lub opiekuna.
Co zrobić, gdy popełnisz błąd? Każdemu może zdarzyć się pomyłka: podanie zbyt wielu informacji, wysłanie zdjęcia, którego później się żałuje, rozmowa z kimś podejrzanym. W takiej sytuacji:
jak najszybciej powiedz o wszystkim zaufanemu dorosłemu, na przykład rodzicowi, wychowawcy, pedagogowi szkolnemu, nie usuwaj od razu całej rozmowy ani wiadomości, mogą być potrzebne jako dowód, zablokuj osobę, która zachowuje się źle, i zgłoś jej konto w danym serwisie, spróbuj wraz z dorosłym usunąć udostępnione treści lub poprosić o to administratorów strony.
Pamiętaj, że za złą sytuację w sieci nie jesteś winny tylko ty. Ważne jest, aby szukać pomocy i nie zostawać z problemem samemu.