ksiądz ()
, , ,
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy (1.1) chrześcijański duchowny, posiadający święcenia kapłańskie lub ordynowany na tę funkcję; (1.2) książę (1.3) pan, władcaBarbara Bartnicka, Język i my. 4, WSiP, Warszawa 1994, s. 128.
(1.1)
(1.1) Po mszy ksiądz często rozmawiał z parafianami. (1.2) Ksiądz Afrodosy wszystek lud wezwał k sobieAnonim, Rozmyślanie przemyskie, lata 30. XVI wieku.. (1.3) Mariusz jest księdzem, bo nie pozwala wybudować osiedla na swoim rejonie.
(1.1) ksiądz katolicki / prawosławny / protestancki • posłać po księdza • sprowadzić księdza • ksiądz dobrodziej • proszę księdza (zwrot grzecznościowy)
(1.1) pastor, ojciec; klecha, abbuś, katabas; ks., x.; (1.2) kniądz
(1.1) kapłan, duszpasterz
(1.1) proboszcz, wikary, biskup, arcybiskup, kardynał, papież, prałat, akolita
księżówka , księżyna , ksieni , książę , księżna , księżyc księżulek , księżulo księżowski, księży ks.
będzie z niego ksiądz jak z diabła kościelny • dogadzać jak ksiądz Magdzie • kto ma księdza w rodzie, tego bieda nie ubodzie • nie ucz księdza pacierza • niemiła księdzu ofiara, chodź cielę do domu • ksiądz dwa razy kazania nie mówi • żyd żyda, ksiądz księdza o sto mil zwietrzy • rozprawiać jak ksiądz na ambonie • dla chleba, nie dla nieba chce być księdzem • wyszedł jak ksiądz na zającu • choćby był ksiądz w lesie, to mu każdy niesie • licha fara, gdzie ksiądz sam dzwonić musi • gdzie ksiądz swata, tam diabeł ślub daje
< → władca < < , , , , , , , , , i , , , , , i obecne formy , , i liczby mnogiej pochodzą od niegdysiejszego rzeczownika zbiorowego księża (1.1) znaczenie pod wpływem Zenon Klemesiewicz, Historia języka polskiego, 2015, s. 29. (1.1) źródłosłów dla ,
(1.1) zobacz też: indeks:Polski - Religie
afrykanerski: (1.1) priester angielski: (1.1) priest arabski: (1.1) قس (qass), قسيس (qissīs), كاهن (kāhin) baskijski: (1.1) apaiz, apez białoruski: (1.1) свяшчэннік , святар , (katolicki) ксёндз chorwacki: (1.1) svećenik czeski: (1.1) kněz duński: (1.1) præst esperanto: (1.1) pastro francuski: (1.1) curé , prêtre grenlandzki: (1.1) palasi hiszpański: (1.1) cura , sacerdote irlandzki: (1.1) sagart islandzki: (1.1) prestur jidysz: (1.1) גלח (galech) kaszubski: (1.1) ksądz kataloński: (1.1) sacerdot luo: (1.1) ja yalo łaciński: (1.1) sacerdos niderlandzki: (1.1) priester niemiecki: (1.1) Pfarrer , Priester nowogrecki: (1.1) παπάς , (katolicki) φραγκόπαπας ormiański: (1.1) քահանա polski język migowy: rosyjski: (1.1) священник , (katolicki) ксёндз słowacki: (1.1) kňaz szkocki gaelicki: (1.1) sagart szwedzki: (1.1) präst turecki: (1.1) papaz tuvalu: (1.1) faitaulaga wilamowski: (1.1) fuör , fiöer , pater , paoter włoski: (1.1) prete