Ustawaz dnia 6 września 2001 r.o rybołówstwie morskim Spis treści Treść ustawy Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Wykonywanie rybołówstwa morskiego Rozdział 3 - Ewidencja i rejestr statków rybackich Rozdział 4 - Organy administracji rybołówstwa morskiego i ich kompetencje Rozdział 5 - Kary pieniężne Rozdział 6 - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe Treść ustawy Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Ustawa określa zasady wykonywania działalności w zakresie rybołówstwa morskiego, w tym sposób zarządzania i racjonalnego wykorzystywania żywych zasobów morza oraz zasady wprowadzania do obrotu produktów rybołówstwa morskiego, a także organy administracji rybołówstwa morskiego i ich kompetencje. 2. Przepisy ustawy stosuje się do rybołówstwa morskiego: 1) wykonywanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i w wyłącznej strefie ekonomicznej, w odniesieniu do produktów rybołówstwa pozyskiwanych z obszarów morskich, 2) wykonywanego poza granicami polskich obszarów morskich przez statki rybackie o polskiej przynależności. Art. 2. Użyte w ustawie określenia oznaczają: 1) aktywność połowowa statku rybackiego - czas, w którym dany statek rybacki znajduje się w określonym rejonie połowu w danym roku kalendarzowym, 2) kwota połowowa - maksymalną liczbę lub masę organizmów morskich poszczególnych gatunków, wyodrębnioną w ramach ogólnej kwoty połowowej, udostępnioną do odłowienia posiadaczowi specjalnego zezwolenia połowowego w określonym czasie, 3) licencja połowowa, zwana dalej „licencją” - zezwolenie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178, z 2000 r. Nr 86, poz. 958 i Nr 114, poz. 1193 oraz z 2001 r. Nr 49, poz. 509, Nr 67, poz. 679 i Nr 102, poz. 1115), 4) nakład połowowy floty - liczbę statków rybackich poszczególnych rodzajów, przy użyciu których może być wykonywane rybołówstwo morskie w danym roku kalendarzowym, w określonym rejonie połowu, 5) ogólna kwota połowowa - wielkość wskazującą, jaka część stada organizmów morskich określonego gatunku może być wyłowiona w danym rejonie połowu w określonym czasie, 6) połowy ukierunkowane - połowy prowadzone z wykorzystaniem określonej techniki połowu lub sprzętu połowowego, których celem jest pozyskanie organizmów morskich ściśle określonych gatunków, 7) produkty rybołówstwa morskiego - organizmy morskie pochodzące z połowu, chowu lub hodowli, niezależnie od stopnia ich przetworzenia, 8) przyłów - część połowu obejmującą organizmy morskie poszczególnych gatunków, które nie są celem połowów ukierunkowanych, 9) rybołówstwo morskie - połów w morzu lub skup organizmów morskich w celach zarobkowych, połów w morzu lub skup organizmów morskich w celach naukowo-badawczych, połów w celach szkoleniowych, połów w celach sportowo-rekreacyjnych, zarybianie, chów, hodowlę ryb i innych organizmów morskich, 10) specjalne zezwolenie połowowe - podstawowe uprawnienie rybackie wydane armatorowi na statek rybacki w celu uzupełnienia licencji, a tym samym umożliwiające wykonywanie działalności połowowej w określonym czasie, na określonym obszarze i w ramach określonego rodzaju rybołówstwa morskiego, 11) statek rybacki - statek przeznaczony do połowu, skupu, przetwórstwa lub transportu organizmów morskich, do celów szkoleniowych oraz naukowo-badawczych w zakresie rybołówstwa morskiego, 12) wprowadzenie do obrotu - wyładunek, transport i magazynowanie produktów rybołówstwa morskiego na lądzie do czasu przeniesienia po raz pierwszy prawa własności, z wyłączeniem przeładunku ze statku na statek w morzu, 13) żywe zasoby morza - zasoby żywych organizmów morskich, łącznie z organizmami gatunków dwuśrodowiskowych w okresie ich życia w wodach morskich, stanowiące bazę surowcową rybołówstwa morskiego. Art. 3. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, granice między wodami morskimi a wodami śródlądowymi, mając na względzie zróżnicowanie metod zarządzania żywymi zasobami morza i wód śródlądowych dla celów rybołówstwa morskiego. Rozdział 2 Wykonywanie rybołówstwa morskiego Art. 4. 1. Rybołówstwo morskie wykonuje w polskich obszarach morskich statkami o polskiej przynależności armator, którego siedziba lub miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 2. Rybołówstwo morskie statkami o polskiej przynależności poza polskimi obszarami morskimi wykonują armatorzy, o których mowa w ust. 1. 3. Armatorzy, których siedziba lub miejsce zamieszkania znajduje się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mogą wykonywać rybołówstwo morskie tylko: 1) w wyłącznej strefie ekonomicznej oraz 2) statkami o obcej przynależności - jeżeli umowa międzynarodowa zawarta między Rzecząpospolitą Polską a państwem przynależności statku taką możliwość przewiduje. Art. 5. Wykonywanie rybołówstwa morskiego przez armatorów, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2, wymaga uzyskania licencji i specjalnego zezwolenia połowowego. Art. 6. 1. Licencję, na wniosek armatora, wydaje minister właściwy do spraw rolnictwa. 2. Licencja jest wydawana armatorowi, na statek rybacki, na okres od 1 roku do 5 lat. 3. W czasie wykonywania rybołówstwa morskiego licencja znajduje się na tym statku rybackim, na który została wydana. Art. 7. 1. Wniosek o wydanie licencji składa się, za pośrednictwem właściwego okręgowego inspektora rybołówstwa morskiego, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego okres, na który ma być wydana licencja, z zastrzeżeniem ust. 2. 2. Jeżeli armator, o którym mowa w art. 4 ust. 1 i 2, nabył uprawnienia do wykonywania rybołówstwa morskiego na wodach będących pod jurysdykcją innych państw, na podstawie umowy międzynarodowej lub z innego tytułu, może ubiegać się o wydanie licencji w ciągu całego roku. Art. 8. 1. Wniosek o wydanie licencji zawiera: 1) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres armatora statku rybackiego, 2) dane dotyczące statku rybackiego określające: a) przynależność państwową, b) rodzaj statku, c) międzynarodowy sygnał wywoławczy, d) oznakę rybacką, nazwę oraz port macierzysty, e) długość całkowitą statku, f) moc silnika, g) pojemność brutto, 3) planowany rejon połowów, 4) rodzaj i ilość narzędzi połowowych, 5) proponowany okres ważności licencji. 2. Do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające prawdziwość danych podanych we wniosku. Art. 9. 1. Licencja zawiera: 1) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres armatora statku rybackiego, 2) dane dotyczące statku rybackiego: a) rodzaj statku, b) międzynarodowy sygnał wywoławczy, c) oznakę rybacką, nazwę oraz port macierzysty, d) długość całkowitą statku, e) moc silnika, f) pojemność brutto, 3) okres ważności licencji, 4) rodzaj i ilość narzędzi połowowych, 5) numer identyfikacyjny statku rybackiego wpisany do rejestru, o którym mowa w art. 58 ust. 1, 6) rejon połowów. 2. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wzór licencji, mając na względzie usprawnienie kontroli wykonywania rybołówstwa morskiego. Art. 10. 1. Odmawia się wydania licencji, jeżeli: 1) został wyczerpany nakład połowowy floty, 2) armator ubiegający się o wydanie licencji: a) w okresie ostatnich 2 lat został ukarany za prowadzenie ukierunkowanych połowów organizmów morskich w okresie ochronnym lub w obwodzie ochronnym albo b) został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwa popełnione przy użyciu statku rybackiego. 2. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, nakład połowowy floty, mając na względzie dostosowanie tego nakładu do wielkości żywych zasobów morza. Art. 11. 1. Minister właściwy do spraw rolnictwa, w drodze decyzji: 1) może wstrzymać wykonywanie rybołówstwa morskiego na czas określony, nie dłuższy niż 6 miesięcy, jeżeli armator prowadził ukierunkowane połowy organizmów morskich w okresie ochronnym lub w obwodzie ochronnym, 2) cofa licencję, jeżeli: a) statek rybacki został wykreślony z ewidencji statków rybackich lub b) armator został skazany prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo popełnione przy użyciu statku rybackiego. 2. Decyzjom, o których mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 12. Przepisy dotyczące licencji stosuje się do armatorów, o których mowa w art. 4 ust. 3, chyba że umowa międzynarodowa stanowi inaczej. Art. 13. 1. Wykonywanie rybołówstwa morskiego, w danym roku kalendarzowym w polskich obszarach morskich, wymaga uzyskania specjalnego zezwolenia połowowego. 2. Specjalne zezwolenie połowowe jest wydawane armatorowi na statek rybacki, na który wydano licencję, z zastrzeżeniem ust. 6. 3. Specjalne zezwolenie połowowe wydaje minister właściwy do spraw rolnictwa na wniosek armatora statku rybackiego. 4. Wniosek o wydanie specjalnego zezwolenia połowowego zawiera: 1) imię, nazwisko i adres albo nazwę, siedzibę i adres armatora statku rybackiego, 2) określenie organizmów morskich, które będą celem połowu, 3) wnioskowaną kwotę połowową, jeżeli jest wymagana, 4) rejon prowadzenia połowów, 5) rodzaj narzędzi połowowych. 5. Jeżeli armator występuje z wnioskiem o wydanie specjalnego zezwolenia połowowego na statek, na który posiada licencję, do wniosku, o którym mowa w ust. 4, dołącza się kopię licencji. 6. Armator występujący z wnioskiem o wydanie specjalnego zezwolenia na statek, na który nie posiada licencji, składa wniosek, o którym mowa w ust. 4, łącznie z wnioskiem o wydanie licencji, o którym mowa w art. 8 ust. 1. Art. 14. Wniosek o wydanie specjalnego zezwolenia połowowego składa się, za pośrednictwem właściwego okręgowego inspektora rybołówstwa morskiego, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego rok, na który ma być wydane specjalne zezwolenie połowowe. Art. 15. 1. Specjalne zezwolenie połowowe zawiera: 1) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres armatora statku rybackiego, 2) określenie organizmów morskich, które mogą być poławiane, 3) kwotę połowową, jeżeli jest wymagana, 4) rejon prowadzenia połowów, 5) rodzaj i ilość narzędzi połowowych, 6) określenie aktywności połowowej statku rybackiego. 2. Określenie kwoty połowowej, o której mowa w ust. 1 pkt 3, następuje poprzez podział ogólnej kwoty połowowej, określonej przez ministra właściwego do spraw rolnictwa na podstawie ust. 3. 3. Minister właściwy do spraw rolnictwa, po zasięgnięciu opinii organizacji społeczno-zawodowych rybaków, określa corocznie, w drodze rozporządzenia, organizmy morskie objęte ogólną kwotą połowową, a także sposób i warunki podziału tej kwoty, mając na względzie ochronę i racjonalne wykorzystanie żywych zasobów morza. Art. 16. 1. W przypadku cofnięcia licencji, cofa się również specjalne zezwolenie połowowe. 2. W przypadku stosowania niedozwolonych narzędzi połowowych lub w przypadku gdy armator w ciągu 6 miesięcy został dwukrotnie ukarany za naruszanie tego samego przepisu o rybołówstwie morskim, może być wydana decyzja o czasowym, nie dłuższym niż 6 miesięcy, zakazie połowów organizmów morskich określonych w specjalnym zezwoleniu połowowym. 3. Decyzjom, o których mowa w ust. 1 i 2, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 17. 1. Kwoty połowowe określone w specjalnym zezwoleniu połowowym mogą być przekazywane w całości lub w części armatorom posiadającym kwotę połowową na ten sam gatunek organizmu morskiego, którego dotyczy przekazanie. 2. Przekazanie kwoty połowowej, o którym mowa w ust. 1, następuje za zgodą ministra właściwego do spraw rolnictwa wyrażoną po zasięgnięciu opinii organizacji społeczno-zawodowych rybaków. Art. 18. Niewykorzystane kwoty połowowe po wydaniu decyzji, o której mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 i art. 16 ust. 1, rozdziela, w drodze decyzji, minister właściwy do spraw rolnictwa po zasięgnięciu opinii organizacji społeczno-zawodowych rybaków. Art. 19. 1. Za wydanie specjalnego zezwolenia połowowego pobierana jest opłata. 2. Wysokość opłaty, o której mowa w ust. 1, stanowi iloczyn stawki opłaty i wielkości kwoty połowowej. 3. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, stawki opłaty, o której mowa w ust. 2, po zasięgnięciu opinii organizacji społeczno-zawodowych rybaków, mając na uwadze znaczenie gospodarcze poszczególnych organizmów morskich, na których połów wymagane jest specjalne zezwolenie połowowe. Art. 20. 1. Połowy lub skup organizmów morskich w celach naukowo-badawczych albo połowy w celach szkoleniowych, w polskich obszarach morskich, mogą być dokonywane wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia właściwego okręgowego inspektora rybołówstwa morskiego. 2. Z wnioskiem o wydanie zezwolenia na połowy naukowo-badawcze albo w celach szkoleniowych, o których mowa w ust. 1, mogą wystąpić instytuty naukowo-badawcze, szkoły wyższe i wyższe szkoły zawodowe kształcące w kierunku rybołówstwo morskie oraz szkoły ponadgimnazjalne o profilu rybołówstwo morskie, których siedziba lub adres znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 3. Wniosek o wydanie zezwolenia na połowy naukowo-badawcze zawiera: 1) planowany zakres i sposób badań, 2) przewidywany rejon i zakres połowów, 3) zakres i wielkość skupu, 4) przewidywany czas badań. 4. Wniosek o wydanie zezwolenia na połowy szkoleniowe zawiera przewidywany rejon i zakres połowów. 5. Wnioski, o których mowa w ust. 3 i 4, składa się nie później niż na 1 miesiąc przed przewidywanym dniem rozpoczęcia połowów. Art. 21. 1. Zezwolenie na połowy naukowo-badawcze, o którym mowa w art. 20 ust. 1, określa termin, rejon oraz sposób dokonywania połowów oraz może przewidywać odstępstwa od przepisów dotyczących: 1) okresów ochronnych, 2) obwodów ochronnych, 3) wymiarów ochronnych, 4) rodzaju sprzętu połowowego. 2. Zezwolenie na połowy szkoleniowe, o którym mowa w art. 20 ust. 1, określa termin, rejon oraz sposób dokonywania połowów. Art. 22. 1. Odmawia się wydania zezwolenia na połowy naukowo-badawcze, jeżeli: 1) przeprowadzenie badań stanowiłoby zagrożenie dla środowiska morskiego lub 2) wnioskodawca powtórnie ubiegający się o zezwolenie nie złożył sprawozdania, o którym mowa w art. 24, lub 3) podczas badania zostały rażąco naruszone przepisy o rybołówstwie morskim lub warunki określone w zezwoleniu na połowy naukowo-badawcze. 2. Odmawia się wydania zezwolenia na połowy szkoleniowe, jeżeli podczas połowu zostały rażąco naruszone przepisy o rybołówstwie morskim lub warunki określone w zezwoleniu na połowy szkoleniowe. Art. 23. 1. Organ wydający zezwolenie na połowy naukowo-badawcze albo szkoleniowe może je cofnąć, w drodze decyzji, w przypadku rażącego naruszania przepisów o rybołówstwie morskim. 2. Decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 24. Podmiot, który przeprowadził badania, jest obowiązany złożyć pisemne sprawozdanie z tych badań, w terminie 3 miesięcy od dnia ich zakończenia, organowi, który wydał zezwolenie, o którym mowa w art. 20 ust. 1. Art. 25. 1. Połowy w celach sportowo-rekreacyjnych w polskich obszarach morskich mogą prowadzić, po uzyskaniu sportowego zezwolenia połowowego, osoby fizyczne. 2. Sportowe zezwolenie połowowe wydaje okręgowy inspektor rybołówstwa morskiego na wniosek zainteresowanej osoby. 3. Do prowadzenia połowów w celach sportowo-rekreacyjnych nie mogą być używane narzędzia połowowe wykorzystywane do połowów w celach zarobkowych. 4. Sportowe zezwolenie połowowe wydaje się na okres 1 miesiąca albo 1 roku. 5. Sportowe zezwolenie połowowe zawiera: 1) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres wnioskodawcy, 2) okres jego ważności, 3) ilość i gatunek ryb oraz sposób prowadzenia połowu. 6. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób oraz warunki prowadzenia połowów w celach sportowo-rekreacyjnych, mając na względzie ochronę żywych zasobów morza i zapewnienie, aby połowy te nie utrudniały wykonywania rybołówstwa morskiego. Art. 26. 1. Prowadzenie chowu, hodowli albo zarybiania, w polskich obszarach morskich, wymaga uzyskania zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. 2. Wniosek o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, określa: 1) gatunek organizmów morskich, 2) miejsce i czas planowanego zarybienia albo miejsce i okres prowadzenia chowu lub hodowli. 3. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera: 1) wykaz organizmów morskich określonych gatunków, określenie miejsca i czasu zarybienia albo 2) określenie miejsca i okresu prowadzenia chowu lub hodowli organizmów morskich oraz ich gatunek. 4. Odmawia się wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli planowana działalność stanowiłaby zagrożenie dla środowiska morskiego. 5. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, cofa się, w drodze decyzji, jeżeli jest wykonywane niezgodnie z warunkami w nim określonymi lub działalność objęta zezwoleniem szkodzi środowisku morskiemu. 6. Decyzji, o której mowa w ust. 5, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 27. Koszty zarybiania polskich obszarów morskich ponoszone są corocznie przez budżet państwa. Art. 28. 1. Rybołówstwo morskie wykonuje się zgodnie z zasadami racjonalnego gospodarowania żywymi zasobami morza polegającymi na optymalnym wykorzystaniu żywych zasobów morza przy zapewnieniu ich odnawialności, w szczególności poprzez: 1) określenie nakładu połowowego floty, 2) badanie stanu żywych zasobów morza, 3) ustanawianie okresów ochronnych, podczas których nie można poławiać określonych organizmów morskich, 4) określanie wymiarów ochronnych, poniżej których nie można poławiać organizmów morskich, 5) określanie dopuszczalnych narzędzi połowowych, 6) ustanawianie obwodów ochronnych, na których działalność połowowa jest zabroniona lub ograniczona. 2. Obwody ochronne ustanawia się w szczególności w miejscach rozrodu organizmów morskich i w miejscach masowego występowania narybku. 3. Organizmy morskie, z zastrzeżeniem art. 49 pkt 2, są poławiane na cele konsumpcyjne. 4. Przepis ust. 3 nie dotyczy wykonywania rybołówstwa morskiego w celach naukowo-badawczych albo szkoleniowych. 5. Właściwy okręgowy inspektor rybołówstwa morskiego może określić, w drodze zarządzenia, po zasięgnięciu opinii jednostki naukowo-badawczej wskazanej przez ministra właściwego do spraw rolnictwa oraz organizacji społeczno-zawodowych rybaków: 1) stałe obwody ochronne oraz zakaz poławiania w nich niektórych lub wszystkich organizmów morskich, 2) obwody ochronne na czas określony i ich granice oraz szczegółowe warunki wykonywania w nich rybołówstwa morskiego. Art. 29. 1. Zabrania się, z zastrzeżeniem ust. 2: 1) połowu w morzu lub skupu organizmów morskich, które: a) nie przekroczyły ustanowionych dla nich wymiarów ochronnych, b) znajdują się w ustanowionych dla nich okresach ochronnych, 2) niszczenia tarlisk, ikry oraz narybku, 3) wykonywania rybołówstwa morskiego w obwodzie ochronnym, 4) stosowania niedozwolonych narzędzi połowowych, 5) przekraczania dopuszczalnej liczby narzędzi połowowych, 6) używania materiałów wybuchowych, środków odurzających, trujących i zanieczyszczających środowisko morskie, 7) wyrzucania za burtę statku rybackiego wyłowionych organizmów morskich określonych gatunków, z wyjątkiem tych, które nie przekroczyły ustanowionych dla nich wymiarów ochronnych, lub złowionych w okresie ochronnym, określonych zgodnie z art. 31 ust. 1, 8) przeładunku dorszy, ze statku rybackiego na statek rybacki, w polskich obszarach morskich, 9) wprowadzania do obrotu organizmów morskich wyłowionych na podstawie sportowego zezwolenia połowowego. 2. Przepisów ust. 1 pkt 1, 3 i 4 nie stosuje się do połowów w celach naukowo-badawczych, w zakresie określonym w zezwoleniu, o którym mowa w art. 21 ust. 1. 3. Przepisu ust. 1 pkt 1 lit. b) nie stosuje się do połowów sportowo-rekreacyjnych. Art. 30. Zabrania się wyładowywania na ląd, wprowadzania do obrotu, magazynowania i transportu organizmów morskich złowionych lub skupionych z naruszeniem art. 29 ust. 1. Art. 31. 1. Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia: 1) wykaz gatunków organizmów morskich, dla których ustanawia się wymiary lub okresy ochronne, 2) wymiary i okresy ochronne organizmów morskic