Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowejz dnia 27 maja 2019 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 marca 2011 r. w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej Załącznik - Skład ilościowy i asortyment środków spożywczych zawartych w zasadniczych oraz dodatkowych normach wyżywienia żołnierzy w czynnej służbie wojskowej Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1523 oraz z 2018 r. poz. 2243) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 marca 2011 r. w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej (Dz. U. poz. 327), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2018 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej (Dz. U. poz. 725). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej (Dz. U. poz. 725), który stanowi: „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia. ” . Załącznik - Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 marca 2011 r. w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej Na podstawie art. 68 ust. 1a ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1459, 1669, 2182 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 55) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa przypadki oraz zasady i normy otrzymywania bezpłatnego wyżywienia lub równoważnika pieniężnego przez żołnierzy czynnej służby wojskowej. § 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1) żołnierzach - należy przez to rozumieć żołnierzy, którzy: a) odbywają: - zasadniczą służbę wojskową, - ćwiczenia wojskowe, - przeszkolenie wojskowe, b) pełnią: - służbę przygotowawczą, - służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, - 1)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 marca 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyżywienia żołnierzy czynnej służby wojskowej (Dz. U. poz. 725), które weszło w życie z dniem 1 maja 2018 r. terytorialną służbę wojskową rotacyjnie; 2) zasadniczej normie wyżywienia - należy przez to rozumieć ilość środków spożywczych przysługującą żołnierzowi w ciągu doby; 3) dodatkowej normie wyżywienia - należy przez to rozumieć ilość środków spożywczych lub napoju przysługującą żołnierzowi w ciągu doby jako uzupełnienie zasadniczej normy wyżywienia albo jako oddzielny posiłek lub porcja napoju; 3a2)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) paczkowanej normie wyżywienia (racji żywnościowej) - należy przez to rozumieć zestaw produktów spożywczych oraz ewentualnych produktów niespożywczych ułatwiających użycie zestawu, umieszczonych we wspólnym opakowaniu, przeznaczony do zapewnienia kompletnego całodobowego wyżywienia pojedynczego żołnierza lub grupy żołnierzy w czasie wykonywania działań operacyjnych w warunkach poligonowych lub wojennych i przeprowadzania ćwiczeń w garnizonach; 4) wartości pieniężnej normy wyżywienia - należy przez to rozumieć wartość środków spożywczych, w średnich cenach zakupu, wchodzących w skład zasadniczej lub dodatkowej normy wyżywienia; 5) turnusie rehabilitacyjnym z treningiem psychologicznym - należy przez to rozumieć proces adaptacji po powrocie do kraju żołnierzy, którzy wykonywali zadania poza granicami państwa; 6) dyżurach bojowych - należy przez to rozumieć pozostawanie pododdziałów, zespołów, załóg i obsad w gotowości do natychmiastowego podjęcia realizacji działań wynikających z zadań postawionych jednostce wojskowej w planach jej użycia, zgodnie z decyzją Ministra Obrony Narodowej lub rozkazem Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, połączone z przebywaniem w miejscu pełnienia służby, z wyłączeniem dyżurów etatowych; 7) dyżurach ratowniczych - należy przez to rozumieć planowe pozostawanie w gotowości wydzielonych sił i środków, zgodnie z decyzją Ministra Obrony Narodowej lub rozkazem Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, w celu udzielenia pomocy załogom statków powietrznych, jednostek pływających lub udziału specjalistycznych grup ratowniczych w identyfikacji i likwidacji zdarzeń związanych z uwolnieniem toksycznych środków przemysłowych lub wypadków radiacyjnych i likwidacji ich skutków; 8) sportowcach wojskowych - należy przez to rozumieć żołnierzy uczestniczących w zgrupowaniach przygotowawczych i zawodach sportowych, organizowanych zgodnie z planem szkolenia od związku taktycznego wzwyż; 9) szkoleniach w garnizonie - należy przez to rozumieć szkolenia taktyczne, taktyczno -specjalne oraz ogniowe, wynikające z programów szkolenia i zawarte w diagramach szkolenia; 10) ćwiczeniach w garnizonie - należy przez to rozumieć zajęcia szkoleniowe z zakresu szkolenia dowództw i sztabów, ujęte w rocznym planie zasadniczych przedsięwzięć jednostki wojskowej, połączone z przebywaniem żołnierzy w miejscach pełnienia służby; 11) dominującej normie wyżywienia - należy przez to rozumieć zasadniczą normę wyżywienia, według której jest żywiona największa grupa żołnierzy ze wszystkich żywionych w danej jednostce wojskowej; 12) stołówce wojskowej - należy przez to rozumieć stacjonarny lub polowy punkt żywienia zbiorowego żołnierzy oraz obiekt żywienia na jednostkach pływających Marynarki Wojennej, w którym przygotowuje się posiłki według zasadniczych i dodatkowych norm wyżywienia. § 3. 1. Ustala się następujące normy wyżywienia żołnierzy: 1) zasadnicze: a) żołnierską - 010, b) szkolną - 020, c) specjalną - 030, d) operacyjną - 040 lub 044, e) wojenną - 050; 2) dodatkowe: a) ogólną - 110, b) chleba - 111, c) napoju - 160; 33)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) paczkowane (racje żywnościowe): a) indywidualne, b) grupowe. 2. Skład ilościowy i asortyment środków spożywczych zawartych w zasadniczych oraz dodatkowych normach wyżywienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, określa załącznik do rozporządzenia. 3. Skład ilościowy i asortyment środków spożywczych zawartych w normach wyżywienia, o których mowa w ust. 1 pkt 3, określają przepisy o normalizacji. 4. W przypadku pobierania próbek żywności, o których mowa w przepisach o bezpieczeństwie żywności i żywienia, w stołówce wojskowej, wydziela się codziennie, na każdy obiekt przygotowujący posiłki w ramach stosowanych norm wyżywienia, środki spożywcze o wartości pieniężnej 150% normy, o której mowa w ust. 1 pkt 2 lit. a. 5. Żołnierze mogą otrzymywać bezpłatne wyżywienie według: 1) zasadniczych norm wyżywienia, w formie: a) posiłków przyrządzanych w stołówkach wojskowych, b) suchego prowiantu, c) suchego prowiantu w zamian za części norm wyżywienia niezrealizowane w formie, o której mowa w lit. a, d) posiłków przyrządzanych na zlecenie przez inne zakłady żywienia zbiorowego; 2) dodatkowych norm wyżywienia, w formie: a) posiłków, o których mowa w pkt 1 lit. a i d, b) suchego prowiantu, c) napoju. § 4. 1. Żołnierze uprawnieni do wyżywienia według różnych norm wyżywienia, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1, otrzymują wyżywienie według jednakowej dominującej normy wyżywienia, jeżeli ich wyżywienie przygotowywane jest w jednej stołówce wojskowej, a warunki techniczno -organizacyjne uniemożliwiają przygotowywanie posiłków według różnych norm wyżywienia. 2. Jeżeli norma wyżywienia, o której mowa w ust. 1, jest niższa od przysługującej, żołnierzowi wydaje się uzupełniający posiłek, odpowiadający różnicy wartości pieniężnych tych norm. 3. Żołnierzom przysługuje wyżywienie w ilości podwójnej zasadniczej normy wyżywienia: 1) w przypadkach uniemożliwiających stawienie się w miejscu wydawania posiłków - do czterdziestu ośmiu godzin; 2) w pierwszej dobie mobilizacyjnego rozwinięcia jednostki wojskowej - w warunkach uzasadnionych względami organizacyjnymi; 3) w przypadkach planowych rotacji zapasów żywności w polskich kontyngentach wojskowych, uzasadnionych względami organizacyjnymi. 4. Normy wyżywienia niewykorzystane w terminie przeznaczonym na ich realizację nie podlegają wydaniu. § 5. Żołnierze odbywający ćwiczenia wojskowe otrzymują: 1) 50% przysługującej im normy wyżywienia - jeżeli czas ćwiczeń wojskowych wynosi do 12 godzin; 2) 100% przysługującej im normy wyżywienia - jeżeli ten czas wynosi ponad 12 godzin. § 6. Żołnierze, którzy biorą bezpośredni udział w ćwiczeniach z udziałem żołnierzy państw obcych, otrzymują wyżywienie według norm, standardów jakościowych i organizacyjnych ustalonych dla żołnierzy tych państw, jeżeli są one korzystniejsze od normy wyżywienia, o której mowa w § 13 pkt 2 i pkt 4 lit. b. § 7. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia żołnierskiej - 010 otrzymują żołnierze: 1) odbywający zasadniczą służbę wojskową nieuprawnieni do innych zasadniczych norm wyżywienia; 2) odbywający ćwiczenia wojskowe nieuprawnieni do innych zasadniczych norm wyżywienia; 3) podoficerowie i szeregowi rezerwy nieuprawnieni do innych zasadniczych norm wyżywienia; 4) konwojowani do innego garnizonu przez Żandarmerię Wojskową lub inne właściwe wojskowe organy porządkowe, zatrzymani oraz osadzeni w izbach zatrzymań utworzonych przez Ministra Obrony Narodowej. § 8. 1. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia szkolnej - 020 otrzymują żołnierze: 1) wchodzący w skład załóg jednostek pływających Marynarki Wojennej; 2) w czasie: a) uczestniczenia w ćwiczeniach poza garnizonem i rekonesansach, b) uczestniczenia w ćwiczeniach lub szkoleniach na terenie poligonów i w zgrupowaniach defiladowych, c) pełnienia dyżurów bojowych, dyżurów ratowniczych, udziału w zwalczaniu klęsk żywiołowych lub likwidacji ich skutków, działaniach antyterrorystycznych, akcjach poszukiwawczych oraz ratowaniu życia ludzkiego, a także w oczyszczaniu terenów z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych pochodzenia wojskowego oraz ich unieszkodliwianiu, d) pełnienia dyżurów w ramach uruchomionego systemu zarządzania kryzysowego, e) uczestniczenia w szkoleniach lub ćwiczeniach w garnizonie; 3) pełniący służbę w Jednostce Wojskowej Nr 2305; 4) pełniący służbę w jednostkach wojskowych kawalerii powietrznej, powietrznodesantowych oraz w pododdziałach reprezentacyjnych Wojska Polskiego i rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Orkiestrze Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, orkiestrach reprezentacyjnych rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i Szwadronie Kawalerii Wojska Polskiego; 5) pełniący służbę w jednostkach wojskowych kawalerii powietrznej, desantowo -szturmowych oraz w pododdziałach reprezentacyjnych Wojska Polskiego i rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Orkiestrze Reprezentacyjnej Wojska Polskiego, orkiestrach reprezentacyjnych rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i Szwadronie Kawalerii Wojska Polskiego; 6) wykonujący skoki ze spadochronem bądź nurkowanie, zgodnie z planem szkolenia i obowiązującymi programami szkolenia w jednostkach wojskowych organizujących te skoki albo nurkowanie; 7) uczestniczący w kursach w ośrodkach szkolenia nurków i płetwonurków; 8) sportowcy wojskowi; 9) oficerowie, podchorążowie i kadeci rezerwy. 2. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia szkolnej - 020 otrzymują również żołnierze: 1) pełniący służbę przygotowawczą; 2) odbywający przeszkolenie wojskowe; 2a4)Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) pełniący terytorialną służbę wojskową rotacyjnie; 3) szkoleni w związku ze skierowaniem do pełnienia służby w misji pokojowej organizacji międzynarodowej lub sił wielonarodowych - przed wyjazdem, od dnia rozpoczęcia przygotowania do dnia przekroczenia granicy państwowej Rzeczypospolitej Polskiej; 4) skierowani na turnus rehabilitacyjny z treningiem psychologicznym w wojskowych ośrodkach szkoleniowo - -kondycyjnych - w dniach przebywania w ośrodku, bez możliwości wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za wyżywienie. 3. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia szkolnej - 020, w wymiarze 200% tej normy otrzymują żołnierze w przypadku odbywania podróży służbowej lub wykonywania zadań służbowych na terenie garnizonu w warunkach uniemożliwiających korzystanie z posiłków w stołówkach wojskowych. § 9. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia żołnierskiej - 010 albo szkolnej - 020 otrzymują żołnierze pełniący nieetatowe całodobowe służby wewnętrzne i garnizonowe, według dominującej normy wyżywienia. § 105)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.. Żołnierze pełniący okresową służbę wojskową otrzymują wyżywienie lub równoważnik pieniężny w zamian za wyżywienie w sytuacjach i na zasadach określonych dla żołnierzy zawodowych w przepisach wydanych na podstawie art. 137b ust. 4 pkt 3 i art. 137b ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330 i 730). § 11. Żołnierzom przysługuje uroczysty posiłek przygotowany zgodnie z jadłospisem dekadowym, według zasadniczej normy wyżywienia żołnierskiej - 010 lub szkolnej - 020: 1) w dniu 24 grudnia i pierwszym dniu Wielkiej Nocy; 2) w dniu 31 grudnia albo 1 stycznia, Święta Narodowego Trzeciego Maja i Narodowego Święta Niepodległości; 3) w dniu Święta Wojska Polskiego, w dniu święta rodzaju Sił Zbrojnych, rodzaju wojska i służby oraz jednostki wojskowej; 4) w dniu wręczenia sztandaru, nadania imienia patrona jednostce wojskowej i oficjalnego rozformowania jednostki wojskowej; 5) w dniu przysięgi wojskowej. § 12. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia specjalnej - 030 otrzymują żołnierze: 1) wchodzący w skład zespołu lub grupy poszukiwawczo -ratowniczej - w dniach pełnienia dyżuru ratowniczego; 2) zaliczani do personelu latającego na sprzęcie innym niż bojowe samoloty odrzutowe i wykonujący loty zgodnie z programem szkolenia; 3) etatowi instruktorzy spadochronowi wykonujący czynności instruktorskie zgodnie z programem szkolenia - w dniach wykonywania obowiązków służbowych. § 13. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia operacyjnej - 040 otrzymują żołnierze: 1) wchodzący w skład załóg okrętów podwodnych - w czasie rejsów; 2) uczestniczący w ćwiczeniach wojskowych odbywanych w kraju wspólnie z żołnierzami państw obcych, z zastrzeżeniem § 6; 3) wyznaczeni do pełnienia służby w składzie polskich kontyngentów wojskowych w misjach pokojowych organizacji międzynarodowych lub sił wielonarodowych oraz w kwaterach głównych, dowództwach i sztabach tych misji - od następnego dnia po przekroczeniu granicy państwowej Rzeczypospolitej Polskiej do dnia powrotu do jednostki, w której kontynuują służbę wojskową; 4) jednostek wojskowych skierowanych poza granice państwa w celu udziału w: a) konflikcie zbrojnym lub dla wzmocnienia sił państwa lub państw sojuszniczych, b) ćwiczeniach wojskowych, z zastrzeżeniem § 6, c) szkoleniu, d) akcjach ratowniczych, poszukiwawczych, humanitarnych i antyterrorystycznych, e) przedsięwzięciach reprezentacyjnych, f) akcji zapobieżenia aktom terroryzmu lub ich skutkom; 5) zaliczani do personelu latającego wykonujący loty, zgodnie z programem szkolenia, na bojowych samolotach odrzutowych; 6) sportowcy wojskowi delegowani na zgrupowania i zawody o randze międzynarodowej. § 14. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia operacyjnej - 044, składającej się ze środków spożywczych utrwalonych, konserw i koncentratów spożywczych, otrzymują żołnierze, o których mowa w § 13 pkt 3 i 4, w całości lub w formie wybranych posiłków w zamian za normę wyżywienia - 040. § 15. Wyżywienie według zasadniczej normy wyżywienia wojennej - 050 w formie posiłków otrzymują żołnierze w czasie mobilizacji, po mobilizacyjnym rozwinięciu jednostki wojskowej i w czasie wojny - z wyjątkiem uprawnionych na podstawie przepisów § 12 i 13. § 16. Wyżywienie według dodatkowej normy wyżywienia ogólnej - 110, w formie posiłków, otrzymują żołnierze: 1) w wymiarze 40% tej normy, jako uzupełnienie wyżywienia według normy wyżywienia żołnierskiej - 010 i szkolnej - 020 - w dniach: a) świąt i uroczystości, o których mowa w § 11 pkt 2-5, b) wykonywania zadań określonych w § 8 ust. 1 pkt 2 lit. a -d oraz pkt 3-4, c) wykonywania prac związanych bezpośrednio z obsługą sprzętu lotniczego, radiolokacyjnego oraz z rakietowymi materiałami napędowymi; 2) według normy wyżywienia żołnierskiej - 010 lub szkolnej - 020 w dniach, o których mowa w § 11 pkt 1 - w wymiarze 100% tej normy; 3) w wymiarze 40% tej normy, jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia żołnierskiej - 010: a) w czasie pełnienia służby wartowniczej, b) w czasie pełnienia całodobowych służb dyżurnych, dobowych dyżurów w obiektach specjalnych i punktach obserwacyjnych, niezależnie od uprawnień określonych w pkt 1 lit. a i pkt 2, c) w przypadkach indywidualnych - na wniosek lekarza; 4) wchodzący w skład załóg jednostek pływających Marynarki Wojennej, w czasie: a) rejsów, pływania po akwenach portowych trwającego co najmniej cztery godziny i pełnienia dyżurów bojowych w porcie - w wymiarze 100% tej normy jako uzupełnienie wyżywienia według normy wyżywienia szkolnej - 020, b) rejsów poza Morze Bałtyckie oraz wizyt w portach zagranicznych - w wymiarze 70% tej normy, niezależnie od wyżywienia, o którym mowa w lit. a, c) rejsów okrętów podwodnych - w wymiarze 70% tej normy, jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia operacyjnej - 040, d) stoczniowych remontów jednostek pływających Marynarki Wojennej - w wymiarze 40% tej normy, jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia szkolnej - 020; 5) nurkowie i płetwonurkowie oraz żołnierze szkoleni na te stanowiska - w dniach wykonywania zadań pod wodą - w wymiarze 70% tej normy, jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia żołnierskiej - 010 lub szkolnej - 020; 6) pełniący służbę w Jednostce Wojskowej Nr 2305, w czasie: a) ćwiczeń na morzu oraz nurkowania w innych akwenach wodnych - w wymiarze 150% tej normy, b) ćwiczeń odbywanych poza garnizonem - w wymiarze 80% tej normy - jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia szkolnej - 020. § 176)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.. Dodatkowa norma chleba - 111 przysługuje wyłącznie jako uzupełnienie normy wyżywienia, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 3 lit. b. § 18. 1. Napój według dodatkowej normy napoju - 160, w ilości i rodzaju niezbędnych do zaspokojenia potrzeb, otrzymują żołnierze w dniach wykonywania obowiązków służbowych: 1) w pomieszczeniach zamkniętych, w których temperatura spowodowana warunkami techniczno -technologicznymi i lokalowymi oraz atmosferycznymi przekracza 28°C; 2) na otwartej przestrzeni, przy temperaturze otoczenia powyżej 25°C lub poniżej 10°C; 3) o których mowa w § 8 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w § 9; 4) sportowcy wojskowi w czasie przebywania na zgrupowaniach i zawodach sportowych. 2. Napój w wymiarze 166% dodatkowej normy napoju - 160 otrzymują żołnierze: 1) o których mowa w § 13 pkt 2-4, jako uzupełnienie wyżywienia według zasadniczej normy wyżywienia operacyjnej - 040, z wyjątkiem wyżywienia według normy - 044; 2) pełniący służbę w Jednostce Wojskowej Nr 2305; 3) pełniący służbę w Jednostce Wojskowej Nr 4026 i Nr 4101 - w dniach pełnienia dyżurów bojowych. § 19. Żołnierze, którym przysługuje bezpłatne wyżywienie z kilku tytułów, otrzymują wyżywienie tylko z jednego tytułu według najkorzystniejszej zasadniczej normy wyżywienia oraz jednego najkorzystniejszego wymiaru z przysługujących wymiarów dodatkowej normy wyżywienia ogólnej - 110. Przepisu nie stosuje się w sytuacjach, o których mowa w § 16 pkt 3 lit. b. § 20. Żołnierze uprawnieni do