Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowejz dnia 24 października 2019 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Rodzaje, zestawy i wzory umundurowania Rozdział 3 - Okoliczności noszenia umundurowania Rozdział 4 - Sposób noszenia umundurowania Rozdział 5 - Sposób noszenia oznak wojskowych Rozdział 6 - Przepisy przejściowe i końcowe Załącznik nr 1 - Wzory i zestawy ubioru wieczorowego Załącznik nr 2 - Wzory i zestawy ubioru galowego Załącznik nr 3 - Wzory i zestawy ubioru wyjściowego Załącznik nr 4 - Wzory i zestawy ubioru służbowego Załącznik nr 5 - Wzory i zestawy ubioru polowego Załącznik nr 6 - Wzory i zestawy ubioru ćwiczebnego Załącznik nr 7 - Wzory i zestawy ubioru specjalnego Załącznik nr 8 - Sposób rozmieszczenia orłów i oznak stopni wojskowych na nakryciach głowy Załącznik nr 9 - Sposób rozmieszczenia orłów marszałka polski, generałów i admirałów na kołnierzach kurtki munduru i płaszcza sukiennego Załącznik nr 10 - Sposób rozmieszczenia oznak stopni wojskowych na naramiennikach, podkładkach i pochewkach Załącznik nr 11 - Sposób rozmieszczenia oraz wzory oznak korpusów osobowych/grup osobowych (specjalności) Załącznik nr 12 - Sposób rozmieszczenia oraz wzory oznak specjalistów wojskowych i oznak klas specjalistów wojskowych Załącznik nr 13 - Wzory oraz sposób rozmieszczenia oznak szkolnych Załącznik nr 14 - Sposób rozmieszczenia oznak przynależności państwowej i rozpoznawczych Załącznik nr 15 - Wzory oznak identyfikacyjnych Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką (Dz. U. z 2015 r. poz. 173), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2018 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką (Dz. U. poz. 2439). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką (Dz. U. poz. 2439), który stanowi: „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 31 grudnia 2018 r. ” . Załącznik - Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 grudnia 2014 r. w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką Na podstawie art. 137a ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330, 730 i 1726) zarządza się, co następuje: Rozdział 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporządzenie określa rodzaje, zestawy i wzory umundurowania, a także okoliczności i sposób noszenia umundurowania oraz oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką, zwanych dalej „żołnierzami”. § 2. Umundurowanie określone w rozporządzeniu jest prawnie zastrzeżone dla żołnierzy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Rozdział 2 Rodzaje, zestawy i wzory umundurowania § 3. W zależności od przynależności do rodzaju Sił Zbrojnych, jednostek wojskowych i specjalności żołnierze noszą umundurowanie: 1) Sił Powietrznych: a) pełniący służbę wojskową w jednostkach wojskowych Sił Powietrznych oraz w Wyższej Szkole Oficerskiej Sił Powietrznych, a także w jednostkach lotnictwa Wojsk Lądowych, b) zajmujący etatowe stanowiska służbowe o specjalnościach lotniczych w innych jednostkach niż określone w lit. a, c) o których mowa w lit. a i b, skierowani na naukę do akademii i na kursy wojskowe; 2) Marynarki Wojennej: a) pełniący służbę wojskową w jednostkach wojskowych Marynarki Wojennej oraz w Akademii Marynarki Wojennej i Jednostce Wojskowej Nr 4026, b) zajmujący etatowe stanowiska służbowe o specjalnościach Marynarki Wojennej w innych jednostkach niż określone w lit. a, c) o których mowa w lit. a i b, skierowani na naukę do akademii i na kursy wojskowe; 3) Wojsk Lądowych - pozostali żołnierze. § 4. 1. Umundurowanie żołnierzy składa się z ubiorów: 1) wieczorowego; 2) galowego; 3) wyjściowego; 4) służbowego; 5) polowego; 6) ćwiczebnego; 7) specjalnego. 2. Wzory i zestawy ubioru wieczorowego określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. 3. Wzory i zestawy ubioru galowego określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. 4. Wzory i zestawy ubioru wyjściowego określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. 5. Wzory i zestawy ubioru służbowego określa załącznik nr 4 do rozporządzenia. 6. Wzory i zestawy ubioru polowego określa załącznik nr 5 do rozporządzenia. 7. Wzory i zestawy ubioru ćwiczebnego określa załącznik nr 6 do rozporządzenia. 8. Wzory i zestawy ubioru specjalnego określa załącznik nr 7 do rozporządzenia. § 5. 1. Ubiór wieczorowy żołnierze noszą w kolorze granatowym, kamizelka w kolorze srebrzystym, a w ubiorze Marynarki Wojennej w kolorze granatowym, koszule w kolorze białym. 2. Ubiór galowy, wyjściowy i służbowy: 1) Wojsk Lądowych żołnierze noszą w kolorze khaki, a koszule i koszulobluzy w kolorze białym i khaki; 2) Sił Powietrznych żołnierze noszą w kolorze stalowym, a koszule i koszulobluzy w kolorze białym i stalowym; 3) Marynarki Wojennej żołnierze noszą w kolorze granatowym i białym, a koszule i koszulobluzy w kolorze białym. 3. Ubiór polowy w kamuflażu ochronnym noszą wszyscy żołnierze, z wyjątkiem żołnierzy jednostek pływających Marynarki Wojennej. 4. Ubiór ćwiczebny w kolorze granatowym noszą żołnierze jednostek pływających Marynarki Wojennej. 5. Ubiór specjalny w kolorze granatowym, czarnym, oliwkowym, piaskowym i białym noszą żołnierze specjaliści. § 6. 1. W zależności od przynależności do rodzaju Sił Zbrojnych oraz rodzaju ubioru żołnierze noszą nakrycia głowy z rozmieszczonymi znakami orłów wojskowych oraz oznakami stopni wojskowych. 2. Właściwymi dla ubiorów galowych i służbowych: 1) Wojsk Lądowych są: a1)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 lit. a tiret pierwsze rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie rodzajów, zestawów i wzorów oraz noszenia umundurowania i oznak wojskowych przez żołnierzy zawodowych i żołnierzy pełniących służbę kandydacką (Dz. U. poz. 2439), które weszło w życie z dniem 31 grudnia 2018 r.) beret - w jednostkach powietrznodesantowych, kawalerii powietrznej, Wojskach Specjalnych z wyjątkiem Jednostki Wojskowej Nr 4026, Wojskach Obrony Terytorialnej, Żandarmerii Wojskowej, jednostkach obrony wybrzeża, 11 Dywizji Kawalerii Pancernej, b) kapelusz podhalański - w jednostkach piechoty górskiej oraz 21 Brygadzie Strzelców Podhalańskich podczas wystąpień z peleryną podhalańską, c2)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 lit. a tiret drugie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) czapka rogatywka Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego - w etatowych pododdziałach honorowych i reprezentacyjnych, Dowództwie Garnizonu Warszawa w składzie ubioru służbowego, d) czapka rogatywka, a żołnierze kobiety furażerka w kolorze khaki - w pozostałych jednostkach użytkujących umundurowanie Wojsk Lądowych; 2) Sił Powietrznych - czapka garnizonowa w kolorze stalowym, a dla żołnierzy kobiet - furażerka w kolorze stalowym; 3) Marynarki Wojennej - czapka garnizonowa w kolorze białym, a dla oficerów i podoficerów kobiet - kapelusz w kolorze białym. 3. Właściwymi dla ubiorów wyjściowych: 1) Wojsk Lądowych jest beret; 2) Sił Powietrznych - furażerka w kolorze stalowym; 3) Marynarki Wojennej - czapka garnizonowa w kolorze białym, a dla oficerów i podoficerów kobiet - kapelusz w kolorze białym. 4. W składzie ubiorów polowych nosi się: 1) beret - wszyscy żołnierze, z wyjątkiem żołnierzy, o których mowa w pkt 2; 2) furażerkę polową - żołnierze noszący umundurowanie Sił Powietrznych; 3) kapelusz polowy - żołnierze wykonujący zadania służbowe poza granicami państwa; 4) czapkę zimową - wszyscy żołnierze przy niskich temperaturach. 5. W składzie ubiorów ćwiczebnych nosi się beret, czapkę ćwiczebną lub przy niskich temperaturach czapkę zimową. 6. W składzie ubiorów specjalnych nosi się: 1) czapkę technika lotniczego - żołnierze obsługi technicznej lotnictwa; 2) furażerkę - żołnierze personelu latającego; 3) beret - pozostali żołnierze; 4) czapkę zimową - wszyscy żołnierze przy niskich temperaturach. 7. W składzie ubiorów galowych, wyjściowych i służbowych przy niskich temperaturach można nosić czapkę futrzaną. 8. W składzie ubiorów wieczorowych nie nosi się nakryć głowy. 9. Żołnierze noszą berety w kolorach: 1) czarnym - w Marynarce Wojennej i Jednostce Wojskowej Nr 4026, w jednostkach pancernych, pododdziałach czołgów i jednostkach 11 Dywizji Kawalerii Pancernej; 2) bordowym - w jednostkach powietrzno -desantowych i jednostkach kawalerii powietrznej; 3) niebieskim - w jednostkach obrony wybrzeża, 8 Koszalińskim Pułku Przeciwlotniczym i Centrum Przygotowań do Misji Zagranicznych; 4) szkarłatnym - w jednostkach Żandarmerii Wojskowej; 5) brązowym - w jednostkach obrony terytorialnej; 6) szarym - w Jednostce Wojskowej Nr 2305; 7) ciemnozielonym - w Wojskach Specjalnych, z wyjątkiem Jednostek Wojskowych Nr 2305 i Nr 4026, oraz w eskadrach działań specjalnych w zestawie umundurowania polowego; 7a3)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) oliwkowym - w Wojskach Obrony Terytorialnej; 8) zielonym - w pozostałych jednostkach użytkujących umundurowanie Wojsk Lądowych. 10. Żołnierze zawodowi pełniący służbę w sztabach od szczebla związku taktycznego, komendach garnizonów, szkołach i ośrodkach szkolenia, ośrodkach szkolenia poligonowego zachowują kolor beretów jednostek wojskowych, w których poprzednio służyli. 11. Słuchacze uczelni wojskowych noszą beret w kolorze zgodnym z kierunkiem kształcenia, z uwzględnieniem ust. 9. 12. Na czapkach rogatywkach nosi się otoki w kolorach: 14)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) granatowym - generałowie, żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach zmechanizowanych, zabezpieczenia materiałowego, Pułku Reprezentacyjnym Wojska Polskiego, żołnierze korpusu osobowego sprawiedliwości i obsługi prawnej, szkoły i ośrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i służb; 2) pomarańczowym - żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach pancernych, rozpoznawczych, szkoły i ośrodki szkolenia tych rodzajów wojsk; 3) ciemnozielonym - żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach rakietowych i artylerii, obrony przeciwlotniczej, szkoły i ośrodki szkolenia tych rodzajów wojsk; 4) czarnym - żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach inżynieryjnych, chemicznych (obrony przed bronią masowego rażenia), zabezpieczenia technicznego, służby kartograficznej i topogeodezyjnej, szkoły i ośrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i służb; 5) chabrowym - żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach łączności i informatyki, rozpoznania i walki radioelektronicznej, dowodzenia, radiotechnicznych, szkoły i ośrodki szkolenia tych rodzajów wojsk i służb; 6) wiśniowym - żołnierze pełniący służbę wojskową w jednostkach medycznych oraz wszyscy oficerowie korpusu osobowego medycznego, szkoły i ośrodki szkolenia służby medycznej; 7) fioletowym - żołnierze korpusu osobowego duszpasterstwa; 8) żółtym - żołnierze pełniący służbę wojskową w 1 Warszawskiej Brygadzie Pancernej. 13. Na czapkach garnizonowych Sił Powietrznych i Marynarki Wojennej oraz kapeluszach damskich Marynarki Wojennej żołnierze noszą otok w kolorze czarnym. 14. Do szczebla oddziału wszyscy żołnierze noszą otok w kolorze określonym w ust. 12, przyporządkowanym jednostce wojskowej, w której pełnią służbę, z wyjątkiem pododdziałów czołgów, lekarzy wojskowych i kapelanów. 15. Żołnierze zawodowi pełniący służbę w sztabach od szczebla związku taktycznego, komendach garnizonów, szkołach i ośrodkach szkolenia, ośrodkach szkolenia poligonowego zachowują kolor otoków jednostek wojskowych, z których się wywodzą, lub rodzajów służb zgodnie z posiadaną specjalnością wojskową. 165)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. d rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.. Żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej w składzie ubiorów polowych zamiast beretu mogą nosić czapkę -rogatywkę polową. § 7. Żołnierze w zależności od przynależności do rodzaju Sił Zbrojnych i korpusu noszą znak orła wojskowego: 1) Wojsk Lądowych; 2) Sił Powietrznych; 3) Marynarki Wojennej; 4) Wojsk Specjalnych; 5) generałów (admirałów); 6) Marszałka Polski. § 8. 1. Żołnierze noszą na nakryciach głowy znak orła wojskowego: 1) na czapkach rogatywkach i czapkach garnizonowych oraz kapeluszach podhalańskich i damskich w składzie umundurowania: a) Wojsk Lądowych - znak orła Wojsk Lądowych tłoczony z blachy srebrzystej i oksydowany, b) Sił Powietrznych - znak orła lotnictwa wojskowego, haftowany srebrzystym bajorkiem na podkładce koloru czarnego; korona, dziób i szpony haftowane złocistym bajorkiem, c) Marynarki Wojennej - znak orła Marynarki Wojennej: - oficerowie - haftowany srebrzystym bajorkiem na podkładce koloru czarnego, ujęty półwieńcem oficerskim z liści wawrzynu; korona, dziób, szpony, kotwica z liną kotwiczną oraz półwieńce haftowane złocistym bajorkiem; wnętrze tarczy jest koloru niebieskiego, - podoficerowie i podchorążowie - haftowany srebrzystym bajorkiem na podkładce koloru czarnego, ujęty półwieńcem podoficerskim z liści wawrzynu; korona, dziób, szpony, kotwica z liną kotwiczną oraz półwieńce haftowane złocistym bajorkiem; wnętrze tarczy jest koloru niebieskiego, - marynarze - tłoczony z blachy srebrzystej, z wewnętrznym niebieskim polem tarczy amazonek i nałożoną na tarczę złocistą kotwicą, oplecioną złocistą liną kotwiczną; 2) na czapkach futrzanych - wszyscy żołnierze - znak orła wykonany z metalu, odpowiadający rodzajowi umundurowania; 3) na beretach i furażerkach - wykonany metodą haftu komputerowego na tkaninie zasadniczej w kolorze beretów, furażerek, z tym że: a) na beretach generałów (z wyjątkiem Wojsk Specjalnych), a także w składzie ubioru galowego i wyjściowego Żandarmerii Wojskowej, w jednostkach powietrzno -desantowych i kawalerii powietrznej, jednostkach obrony wybrzeża oraz 11 Dywizji Kawalerii Pancernej - haftowany srebrzystym bajorkiem, ze złotą koroną, dziobem i szponami, b) w Wojskach Specjalnych - znak orła Wojsk Specjalnych - tłoczony z blachy srebrzystej i oksydowany, wnętrze tarczy jest koloru czarnego (z wyjątkiem Jednostki Wojskowej Nr 4026), a do umundurowania polowego wykonany metodą haftu komputerowego. 2. Sposób rozmieszczenia orłów i oznak stopni wojskowych na nakryciach głowy określa załącznik nr 8 do rozporządzenia. § 9. 1. Orzeł generałów (admirałów), noszony na kołnierzu kurtek munduru, półfraków i kołnierzu płaszcza służbowego, jest haftowany srebrzystym bajorkiem (admirałów - złocistym bajorkiem); korona, dziób i szpony są haftowane złocistym bajorkiem. 2. Orzeł Marszałka Polski noszony na kołnierzu kurtek mundurów i kołnierzu płaszcza służbowego jest haftowany srebrzystym bajorkiem; korona, dziób, szpony i głowice buław są haftowane złocistym bajorkiem. 3. Sposób rozmieszczenia orłów Marszałka Polski, generałów i admirałów na kołnierzach kurtki munduru i płaszcza sukiennego określa załącznik nr 9 do rozporządzenia. § 10. 1. W umundurowaniu Wojsk Lądowych i Sił Powietrznych na guzikach kurtek mundurów, płaszczy oraz czapek garnizonowych lub rogatywek umieszcza się odpowiednio znak orła wojskowego. 2. W umundurowaniu Marynarki Wojennej na guzikach kurtek mundurów, płaszczy, półpłaszczy oraz bluz wyjściowych i ćwiczebnych marynarskich umieszcza się znak kotwicy na tle krzyża kawalerskiego. § 11. 1. Żołnierze noszą: 1) krawat do ubioru galowego, wyjściowego i służbowego w kolorze: a) khaki - do umundurowania Wojsk Lądowych, b) czarnym - do umundurowania Sił Powietrznych i Marynarki Wojennej; 2) muszkę, a żołnierze kobiety wstążkę w kolorze czarnym - do ubioru wieczorowego. 2. Żołnierze 11 Dywizji Kawalerii Pancernej w charakterze oznaki rozpoznawczej noszą krawat koloru czarnego oraz pochewkę koloru czarnego nakładaną na lewy naramiennik kurtki munduru i płaszcza ubioru galowego i służbowego. 36)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.. Żołnierze kapelani mogą nosić pod kurtkę munduru, bluzę olimpijkę, bluzę lub sweter w składzie ubioru: 1) wieczorowego, galowego i służbowego - białą koszulę kapłańską z koloratką; 2) wyjściowego, polowego i ćwiczebnego - czarną koszulę kapłańską z koloratką. § 12. Sznury galowe nosi się w składzie ubiorów wieczorowych, galowych i służbowych w zależności od korpusu, do jakiego żołnierz został zaliczony. § 13. Lampasy na nogawkach spodni noszą: 1) generałowie - dwa lampasy w składzie ubioru wieczorowego, galowego, wyjściowego i służbowego w kolorze: a) granatowym - do umundurowania Wojsk Lądowych, b) czarnym - do umundurowania Sił Powietrznych; 2) admirałowie - jeden lampas w kolorze czarnym w składzie ubioru wieczorowego; 3) pozostali oficerowie oraz żołnierze orkiestr reprezentacyjnych oraz Orkiestry Wojskowej w Warszawie, w składzie ubioru wieczorowego: a) Wojsk Lądowych - jeden lampas w kolorze granatowym, b) Sił Powietrznych i Marynarki Wojennej - jeden lampas w kolorze czarnym. Rozdział 3 Okoliczności noszenia umundurowania § 14. Ubiór wieczorowy mogą nosić: 1) oficerowie podczas indywidualnych wystąpień w czasie przyjęć okolicznościowych, jeżeli w związku z ich charakterem zachodzi konieczność występowania w tym ubiorze; 27)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 1.) żołnierze orkiestr reprezentacyjnych podczas przedstawień i koncertów. § 15. Ubiór galowy nosi się podczas: 1) uroczystości państwowych i wojskowych; 2) wręczania dyplomów i aktów mianowań na kolejne stopnie wojskowe oraz dekoracji żołnierzy orderami i odznaczeniami; 3) uroczystości wręczania sztandarów, orderów i odznaczeń jednostkom wojskowym, zaprzysiężenia i ślubowania żołnierzy, rozpoczęcia roku szkolnego, immatrykulacji oraz promocji w szkołach wojskowych; 4) uroczystości przy Grobie Nieznanego Żołnierza i innych miejscach pamięci narodowej; 5) świąt rodzajów Sił Zbrojnych i świąt jednostek wojskowych; 6) uroczystych spotkań służbowych; 7) innych uroczystości, wystąpień indywidualnych, jeżeli w związku z ich charakterem zachodzi konieczność występowania w tym ubiorze. § 16. Ubiór wyjściowy noszą żołnierze: 1) z kurtką munduru podczas uroczystych wystąpień indywidualnych i zbiorowych, wyjazdów służbowych, jeżeli nie zachodzi konieczność występowania w innym ubiorze; 2) podczas wykonywania zadań służbowych na terenie garnizonu, jeżeli z ich charakteru nie wynika konieczność występowania w innym ubiorze; 3) pełniący służbę w dowództwach od szczebla korpusu, wojewódzkich sztabach wojskowych, wojskowych komendach uzupełnień, orkiestrach wojskowych, komórkach organizacyjnych Ministerstwa Obrony Narodowej oraz instytucjach naukowych, jeżeli nie zachodzi konieczność występowania w innym ubiorze. § 17. Ubiór służbowy noszą żołnierze: 1) w stopniach wojskowych generałów - w czasie wystąpień o charakterze reprezentacyjnym; 2) Dowództwa Garnizonu Warszawa