Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracjiz dnia 17 września 2021 r.w sprawie szczegółowej organizacji krajowego systemu ratowniczo - gaśniczego 1)Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji kieruje działem administracji rządowej - sprawy wewnętrzne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (Dz. U. poz. 2264). Spis treści Treść rozporządzenia Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Funkcjonowanie ksrg na obszarze powiatu, województwa i kraju Rozdział 3 - Walka z pożarami i innymi klęskami żywiołowymi, ratownictwo techniczne, chemiczne, ekologiczne i medyczne Rozdział 4 - Dysponowanie do działań ratowniczych Rozdział 5 - Kierowanie działaniem ratowniczym Rozdział 6 - Współpraca w ramach posiadanych sił i środków z właściwymi organami i podmiotami podczas zdarzeń nadzwyczajnych wywołanych zagrożeniem czynnikiem biologicznym, w tym podczas zdarzeń o charakterze terrorystycznym Rozdział 7 - Likwidacja zagrożenia, w tym w działaniach ratowniczych, w przypadku wystąpienia zdarzenia radiacyjnego Rozdział 8 - Prowadzenie dokumentacji działań ratowniczych oraz dokumentacji funkcjonowania ksrg Rozdział 9 - Organizacja odwodów operacyjnych ksrg Rozdział 10 - Organizacja stanowisk kierowania Rozdział 11 - Przepis przejściowy i końcowy Załącznik nr 1 - Sposób opracowania oceny zagrożeń (wzór) Załącznik nr 2 - Karta zdarzenia (wzór) Załącznik nr 3 - Zestawienie dobowe zdarzeń (wzór) Załącznik nr 4 - Karta udzielonej kwalifikowanej pierwszej pomocy (wzór) Załącznik nr 5 - Informacja zezdarzenia (wzór) Załącznik nr 6 - Informacja o działaniach ratowniczych przeprowadzonych przez oddział/pododdział (wzór) Załącznik nr 7 - Meldunek o wypadku lekkim ratownika (wzór) Załącznik nr 8 - Meldunek o wypadkach śmiertelnych, ciężkich i zbiorowych ratowników (wzór) Załącznik nr 9 - Meldunek o wypadku lub kolizji pojazdu KSRG (wzór) Załącznik nr 10 - Potwierdzenie (wzór) Załącznik nr 11 - Potwierdzenie przekazania terenu, obiektu lub mienia objętego działaniem ratowniczym (wzór) Załącznik nr 12 - Zakres tematyczny analizy działań ratowniczych (wzór) Treść rozporządzenia Na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 869) zarządza się, co następuje: Rozdział 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporządzenie określa szczegółową organizację krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, zwanego dalej „ksrg”, w zakresie: 1) funkcjonowania na obszarze powiatu, województwa i kraju; 2) walki z pożarami i innymi klęskami żywiołowymi; 3) ratownictwa technicznego, chemicznego, ekologicznego i medycznego; 4) dysponowania do działań ratowniczych; 5) kierowania działaniem ratowniczym; 6) współpracy w ramach posiadanych sił i środków z właściwymi organami i podmiotami podczas zdarzeń nadzwyczajnych wywołanych zagrożeniem czynnikiem biologicznym, w tym podczas zdarzeń o charakterze terrorystycznym; 7) likwidacji zagrożenia, w tym w działaniach ratowniczych, w przypadku wystąpienia zdarzenia radiacyjnego; 8) prowadzenia dokumentacji działań ratowniczych oraz dokumentacji funkcjonowania ksrg; 9) organizacji odwodów operacyjnych; 10) organizacji stanowisk kierowania. § 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1) czynnościach ratowniczych: a) podstawowych - należy przez to rozumieć czynności wykonywane w poszczególnych dziedzinach ratownictwa przez wszystkich ratowników, b) specjalistycznych - należy przez to rozumieć czynności wykonywane z użyciem sprzętu specjalistycznego przez odpowiednio przeszkolonych ratowników; 2) dekontaminacji wstępnej - należy przez to rozumieć: a) działania wobec osoby eksponowanej na skażenie polegające na: zmyciu lub przetarciu odsłoniętych części ciała oraz skóry skażonej za pomocą substancji myjących, substancji dezaktywujących lub wody, usunięciu odzieży skażonej lub mogącej ulec skażeniu oraz zastosowaniu ubioru zastępczego, b) działania mające na celu zminimalizowanie negatywnego oddziaływania czynnika skażającego na sprzęt użyty w działaniach ratowniczych; 3) dziedzinach ratownictwa - należy przez to rozumieć walkę z pożarami, ratownictwo techniczne, chemiczne, ekologiczne i medyczne; 4) gotowości operacyjnej - należy przez to rozumieć zdolność do realizowania czynności ratowniczych w poszczególnych dziedzinach ratownictwa; 5) kierowaniu działaniem ratowniczym - należy przez to rozumieć planowanie, organizowanie, nadzorowanie i koordynowanie działań ratowniczych; 6) medycznych działaniach ratowniczych - należy przez to rozumieć działania realizowane przez podmioty ksrg, służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia, realizowane podczas działań ratowniczych z zakresu kwalifikowanej pierwszej pomocy lub świadczeń zdrowotnych udzielanych przez ratownika medycznego samodzielnie, pod nadzorem lub w porozumieniu z lekarzem, o których mowa w art. 11b ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. z 2020 r. poz. 882, 2112 i 2401 oraz z 2021 r. poz. 159, 1559 i 1641); 7) podmiocie ratowniczym - należy przez to rozumieć podmiot, do którego zadań należy ochrona życia, zdrowia, mienia lub środowiska; 8) podmiotach ksrg - należy przez to rozumieć jednostki organizacyjne Państwowej Straży Pożarnej, inne jednostki ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, włączone do ksrg, inne służby, inspekcje, straże, instytucje oraz podmioty, które dobrowolnie w drodze umowy cywilnoprawnej zgodziły się współdziałać w akcjach ratowniczych; 9) podwyższonej gotowości operacyjnej - należy przez to rozumieć czasowe zwiększenie gotowości operacyjnej w sytuacji wystąpienia lub zwiększonego prawdopodobieństwa wystąpienia katastrofy naturalnej lub awarii technicznej, których skutki mogą zagrozić życiu lub zdrowiu dużej liczby osób, mieniu w wielkich rozmiarach lub środowisku na znacznych obszarach, lub w przypadku wystąpienia i utrzymywania się wzmożonego zagrożenia pożarowego; 10) segregacji poszkodowanych - należy przez to rozumieć proces wyznaczania priorytetów leczniczo-transportowych realizowany w zdarzeniach mnogich i masowych; 11) segregacji pierwotnej - należy przez to rozumieć segregację poszkodowanych realizowaną niezwłocznie po przybyciu na miejsce zdarzenia podmiotu ratowniczego; 12) segregacji wtórnej - należy przez to rozumieć segregację poszkodowanych realizowaną po wdrożeniu medycznych czynności ratunkowych wobec osób poszkodowanych o najwyższym priorytecie; 13) wykonanie dostępu - należy przez to rozumieć stworzenie możliwości oceny stanu poszkodowanego i możliwości jego przemieszczenia; 14) zdarzeniu radiacyjnym - należy przez to rozumieć zdarzenie, o którym mowa w art. 3 pkt 55 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 623 i 784); 15) zagrożeniach CBRNE - należy przez to rozumieć zagrożenia powodowane przez czynniki chemiczne, biologiczne, radioaktywne, nuklearne oraz wybuchowe, które ze względu na swoje właściwości zostały użyte lub mogły zostać użyte w sposób celowy do wywołania zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi, zwierząt oraz środowiska naturalnego; 16) zdarzeniu pojedynczym - należy przez to rozumieć zdarzenie, którego zagrożenia dotyczą jednej osoby poszkodowanej; 17) zdarzeniu mnogim - należy przez to rozumieć zdarzenie, którego zagrożenia dotyczą więcej niż jednej osoby poszkodowanej znajdującej się w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego, ale określone w wyniku segregacji poszkodowanych zapotrzebowanie na medyczne działania ratownicze oraz medyczne czynności ratunkowe realizowane w trybie natychmiastowym nie przekracza możliwości sił i środków podmiotów ratowniczych obecnych na miejscu zdarzenia; 18) zdarzeniu masowym - należy przez to rozumieć zdarzenie, w wyniku którego określone w procesie segregacji poszkodowanych zapotrzebowanie na medyczne działania ratownicze oraz medyczne czynności ratunkowe realizowane w trybie natychmiastowym przekracza możliwości sił i środków podmiotów ratowniczych obecnych na miejscu zdarzenia w danej fazie działań ratowniczych; 19) zdarzeniu nadzwyczajnym - należy przez to rozumieć katastrofę naturalną, awarię techniczną lub akt terroru, których skutki zagrażają życiu lub zdrowiu dużej liczby osób, mieniu w wielkich rozmiarach albo środowisku na znacznych obszarach, a pomoc i ochrona mogą być skutecznie podjęte tylko przy zastosowaniu nadzwyczajnych środków, we współdziałaniu różnych organów i instytucji oraz specjalistycznych służb i formacji działających pod jednolitym kierownictwem; 20) obszarze chronionym - należy przez to rozumieć obszar, w granicach którego, niezależnie od podziału administracyjnego, siły i środki podmiotu ksrg właściwe dla rodzaju zagrożenia przybędą do miejsca zdarzenia w najkrótszym czasie. § 3. 1. Komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, komendant wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej lub Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej może zawrzeć umowę cywilnoprawną z podmiotami, które dobrowolnie godzą się współdziałać w akcjach ratowniczych, odpowiednio na obszarze powiatu, województwa lub kraju. 2. Umowy cywilnoprawne, o których mowa w ust. 1, określają co najmniej: 1) gotowość operacyjną i podwyższoną gotowość operacyjną, z uwzględnieniem czasu dysponowania sił i środków; 2) postępowanie w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego ludzi, nagłych zagrożeń życia i zdrowia zwierząt lub wystąpienia nagłego zagrożenia mienia lub środowiska; 3) zakres współdziałania w celu zachowania ciągłości i skuteczności działań ratowniczych wobec zagrożonych i poszkodowanych osób, środowiska lub mienia; 4) organizację łączności na potrzeby działań ratowniczych; 5) zabezpieczenie logistyczne działań ratowniczych; 6) udział w aktualizacji analiz zagrożeń oraz analiz zabezpieczenia operacyjnego; 7) udział w aktualizacji wybranych elementów powiatowych lub wojewódzkich planów ratowniczych; 8) udział w ćwiczeniach ratowniczych; 9) udział w analizowaniu działań ratowniczych; 10) częstotliwość i zakres prowadzenia inspekcji gotowości operacyjnej; 11) ponoszenie kosztów wyposażenia, osobowych i innych związanych bezpośrednio z udziałem w akcji ratowniczej, w tym kosztów materiałów zużywalnych, stosownych ubezpieczeń i profilaktyki medycznej, w tym odtwarzanie zniszczonych lub zużytych środków ratowniczych; 12) obszar chroniony. 3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do umów zawieranych z podmiotami niebędącymi podmiotami ratowniczymi, w tym z ekspertami do spraw prognozowania zagrożeń oraz specjalistami do spraw ratownictwa z poszczególnych dziedzin ratownictwa. Rozdział 2 Funkcjonowanie ksrg na obszarze powiatu, województwa i kraju § 4. 1. Organizacja funkcjonowania ksrg przez komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej, na obszarze powiatu, obejmuje: 1) opracowanie analiz zagrożeń oraz analiz zabezpieczenia operacyjnego; 2) opracowanie powiatowego planu ratowniczego; 3) ustalenie sieci podmiotów ksrg i ich obszarów chronionych; 4) aktualizację danych dotyczących gotowości operacyjnej i podwyższonej gotowości operacyjnej; 5) ustalenie metod powiadamiania w sytuacji wystąpienia nagłego lub nadzwyczajnego zagrożenia; 6) przemieszczanie sił i środków ksrg do czasowych miejsc stacjonowania; 7) ustalenie metod powiadamiania, alarmowania i współdziałania podmiotów podczas działań ratowniczych; 8) wdrożenie systemu dysponowania sił i środków do działań ratowniczych. 2. Organizacja funkcjonowania ksrg przez komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, na obszarze województwa, obejmuje: 1) opracowanie analiz zagrożeń oraz analiz zabezpieczenia operacyjnego; 2) opracowanie wojewódzkiego planu ratowniczego; 3) ustalanie obszarów chronionych dla specjalistycznych grup ratowniczych oraz dla podmiotów ksrg przewidzianych do realizacji zadań poza terenem własnego działania; 4) aktualizację danych dotyczących gotowości operacyjnej odwodów operacyjnych na obszarze województwa oraz w ramach pomocy transgranicznej; 5) dysponowanie sił i środków specjalistycznych grup ratowniczych i odwodów operacyjnych na obszarze województwa; 6) ustalanie zasad powiadamiania i współdziałania podmiotów na obszarze województwa podczas działań ratowniczych. 3. Organizacja funkcjonowania ksrg przez Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, na obszarze kraju, obejmuje: 1) aktualizację danych dotyczących gotowości operacyjnej centralnego odwodu operacyjnego i podmiotów przewidzianych do współdziałania na obszarze kraju i poza jego granicami; 2) opracowanie dokumentacji dotyczącej powiadamiania i współdziałania podmiotów na obszarze kraju podczas działań ratowniczych; 3) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizowania działań ratowniczych; 4) opracowanie dokumentacji dotyczącej ewidencjonowania zdarzeń; 5) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji i funkcjonowania systemów teleinformatycznych, w tym na potrzeby kierującego działaniem ratowniczym; 6) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji łączności alarmowania, powiadamiania, dysponowania oraz współdziałania na potrzeby działań ratowniczych; 7) opracowanie dokumentacji dotyczącej współpracy podczas działań ratowniczych z nadawcami programów radiowych i telewizyjnych oraz z wolontariuszami, o których mowa w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057 oraz z 2021 r. poz. 1038, 1243 i 1535); 8) opracowanie dokumentacji dotyczącej wsparcia psychologicznego osób uczestniczących w działaniach ratowniczych; 9) opracowanie dokumentacji dotyczącej tworzenia przez podmioty ksrg wspólnych zespołów ratowniczych; 10) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizowania ćwiczeń ratowniczych; 11) opracowanie dokumentacji dotyczącej podwyższania gotowości operacyjnej; 12) opracowanie dokumentacji dotyczącej analizowania zdarzeń; 13) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji krajowych baz sprzętu specjalistycznego i środków gaśniczych; 14) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji działań specjalistycznych grup ratownictwa wodno-nurkowego w ksrg; 15) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji działań poszukiwawczo-ratowniczych w ksrg; 16) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji ratownictwa chemicznego i ekologicznego w ksrg, uwzględniającej współpracę z właściwymi organami i podmiotami podczas zdarzeń nadzwyczajnych wywołanych czynnikiem biologicznym, w tym podczas zdarzeń terrorystycznych, oraz postępowanie w przypadku likwidacji zagrożenia w ramach posiadanych sił i środków, w tym w działaniach ratowniczych, w przypadku wystąpienia zdarzenia radiacyjnego; 17) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji ratownictwa medycznego w ksrg; 18) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji ratownictwa technicznego w ksrg; 19) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji działań specjalistycznych grup ratownictwa wysokościowego w ksrg; 20) opracowanie dokumentacji dotyczącej organizacji centralnego odwodu operacyjnego ksrg. § 5. 1. Podmioty ksrg na obszarze powiatu realizują: 1) podstawowe czynności ratownicze; 2) specjalistyczne czynności ratownicze - w przypadku gdy posiadają na terenie powiatu siły i środki umożliwiające podjęcie tych czynności. 2. W przypadku gdy siły i środki podmiotów ksrg i innych podmiotów uczestniczących w działaniu ratowniczym na terenie powiatu są niewystarczające, czynności ratownicze realizują również siły i środki podmiotów ksrg zadysponowane z obszaru województwa. 3. W przypadku gdy podmioty ksrg na terenie powiatu nie posiadają sił i środków umożliwiających podjęcie specjalistycznych czynności ratowniczych, specjalistyczne czynności ratownicze realizują siły i środki podmiotów ksrg zadysponowane z obszaru województwa. 4. W przypadku gdy siły i środki podmiotów ksrg z terenu województwa są niewystarczające, czynności ratownicze realizują również podmioty ksrg zadysponowane z obszaru kraju. § 6. 1. Podmioty ksrg będące jednostkami ochrony przeciwpożarowej tworzą na potrzeby działania ratowniczego następującą strukturę: 1) rota - dwuosobowy zespół ratowników wchodzący w skład zastępu lub specjalistycznej grupy ratowniczej; 2) zastęp - pododdział liczący od trzech do sześciu ratowników, w tym dowódcę, wyposażony w pojazd przystosowany do realizacji zadania ratowniczego; 3) sekcja - pododdział składający się z dwóch zastępów, w tym dowódca; 4) pluton - pododdział składający się z trzech do czterech zastępów, w tym dowódca; 5) kompania - pododdział składający się z ośmiu do szesnastu zastępów oraz dowódca; 6) batalion - oddział składający się z trzech do pięciu kompanii oraz dowódca i sztab; 7) brygada - związek pododdziałów i oddziałów oraz dowódca i sztab; 8) specjalistyczna grupa ratownicza - pododdział przeznaczony do realizacji specjalistycznych czynności ratowniczych. 2. W ramach plutonów mogą być wydzielane sekcje, a w ramach kompanii mogą być wydzielane sekcje lub plutony. 3. Pododdziały organizowane przez szkoły Państwowej Straży Pożarnej lub według standardów międzynarodowych mogą być tworzone w innym składzie niż określono w ust. 1 pkt 4 i 5. § 7. 1. Ksrg na obszarze powiatu i województwa działa odpowiednio w oparciu o powiatowy lub wojewódzki plan ratowniczy, zwane dalej „planami ratowniczymi”, zatwierdzane przez: 1) starostę (prezydenta miasta na prawach powiatu) - dla obszaru powiatu, po zasięgnięciu opinii właściwego komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej; 2) starostę i prezydenta miasta na prawach powiatu - wspólny dla obszaru miasta na prawach powiatu i powiatu mającego siedzibę władz w tym mieście, po zasięgnięciu opinii właściwego komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej; 3) wojewodę - dla obszaru województwa, po zasięgnięciu opinii Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej. 2. Plany ratownicze wspomagają organizację działań ratowniczych i zawierają: 1) wykaz zadań realizowanych przez podmioty ratownicze oraz inne podmioty mogące wspomagać organizację działań ratowniczych; 2) wykaz zadań realizowanych przez specjalistyczne grupy ratownicze; 3) zbiór zalecanych zasad i procedur ratowniczych wynikających z zadań realizowanych przez podmioty ksrg; 4) dane teleadresowe podmiotów ksrg i jednostek ochrony przeciwpożarowej niewłączonych do ksrg oraz innych podmiotów mogących wspomagać organizację działań ratowniczych; 5) wykaz sił i środków podmiotów ksrg i jednostek ochrony przeciwpożarowej niewłączonych do ksrg; 6) graficzne przedstawienie obszarów chronionych; 7) wykaz ekspertów do spraw prognozowania zagrożeń oraz specjalistów do spraw ratownictwa, zawierający imię, nazwisko, dziedzinę oraz numer telefonu służbowego; 8) arkusze uzgodnień i aktualizacji planu ratowniczego. 3. Plany ratownicze w zakresie działań ratowniczych w czasie katastrof, klęsk żywiołowych i zdarzeń nadzwyczajnych są skorelowane z planami zarządzania kryzysowego, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 1856 oraz z 2021 r. poz. 159), oraz z planami postępowania awaryjnego, o których mowa w art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe. § 8. 1. Opracowanie planów ratowniczych poprzedza się przeprowadzeniem analiz: 1) zagrożeń mogących wystąpić na obszarze powiatu i województwa; 2) zabezpieczenia operacyjnego na obszarze powiatu i województwa. 2. Analizę zagrożeń, o której mowa w ust. 1 pkt 1, przeprowadza się z uwzględnieniem co najmniej: 1) gęstości zaludnienia; 2) położenia geograficznego i dominujących warunków atmosferycznych oraz warunków przyrodniczych i turystycznych; 3) infrastruktury i jej stanu, z uwzględnieniem zabytków; 4) zagrożeń z obszarów sąsiadujących, objętych prawem górniczym, lotniczym, morskim, wodnym, przepisami w zakresie bezpieczeństwa i ratownictwa w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich oraz z poligonów i terytoriów państw sąsiednich; 5) liczby i skali zdarzeń; 6) przyjętego sposobu oceny zagrożeń. 3. Analizę zabezpieczenia operacyj