Ustawaz dnia 27 października 2022 r.o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, ustawę z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, ustawę z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw, ustawę z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym oraz ustawę z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw. Treść ustawy Art. 1. Ustawa określa zasady, warunki i tryb: 1) sprzedaży przez niektóre podmioty paliwa stałego z przeznaczeniem dla gospodarstw domowych; 2) zakupu preferencyjnego paliwa stałego; 3) przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania niektórym podmiotom rekompensat z tytułu sprzedaży paliwa stałego, o której mowa w pkt 1, oraz właściwość organów w tych sprawach. Art. 2. Ilekroć w ustawie jest mowa o: 1) gospodarstwie domowym - rozumie się przez to gospodarstwo domowe prowadzone przez: a) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo b) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe); 2) paliwie stałym - rozumie się przez to węgiel kamienny; 3) podmiocie wprowadzającym do obrotu - rozumie się przez to przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz. 162 i 2105 oraz z 2022 r. poz. 24, 974 i 1570) wykonującego działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu paliwa stałego, określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 12; 4) podmiocie wypłacającym - rozumie się przez to Zarządcę Rozliczeń S.A., o którym mowa w rozdziale 7 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 311); 5) zakupie preferencyjnym - rozumie się przez to zakup paliwa stałego przez osoby fizyczne w gospodarstwie domowym na zasadach określonych w ustawie. Art. 3. 1. W terminie do dnia 30 kwietnia 2023 r. podmiot wprowadzający do obrotu może sprzedawać gminom paliwo stałe, z przeznaczeniem do sprzedaży w ramach zakupu preferencyjnego. 2. Podmiot wprowadzający do obrotu jest obowiązany do wystawienia faktury za sprzedaż paliwa stałego po cenie określonej w umowie, o której mowa w ust. 3, zgodnie z art. 106e ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 931, z późn. zm.2)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r. poz. 974, 1137, 1301, 1488, 1561 i 2180.). Za datę sprzedaży uznaje się datę sprzedaży paliwa stałego zapisaną na fakturze. 3. Gmina, która zamierza dokonać zakupu paliwa stałego zgodnie z ust. 1, zawiera umowę z podmiotem wprowadzającym do obrotu, po dokonaniu wstępnego ustalenia liczby gospodarstw domowych znajdujących się na terenie tej gminy zainteresowanych zakupem paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego. 4. Umowa, o której mowa w ust. 3, zawiera co najmniej określenie: 1) stron tej umowy; 2) sortymentu paliwa stałego i jego ilości wyrażonej w tonach; 3) ceny paliwa stałego za tonę; 4) terminu dokonania przez gminę płatności z tytułu zakupu paliwa stałego; 5) sposobu, warunków i terminu odbioru od podmiotu wprowadzającego do obrotu paliwa stałego przez gminę. 5. Do umowy, o której mowa w ust. 3, dołącza się kopię najbardziej aktualnego certyfikatu jakości potwierdzającego parametry jakościowe paliwa stałego. 6. Gmina odbiera paliwo stałe będące przedmiotem umowy, o której mowa w ust. 3, z położonego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca jego składowania przez podmiot wprowadzający do obrotu. 7. Cena paliwa stałego, o której mowa w ust. 4 pkt 3, nie może być wyższa niż 1500 złotych brutto za tonę paliwa stałego. Do ceny tej nie wlicza się kosztów transportu paliwa stałego z położonego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca składowania przez podmiot wprowadzający do obrotu tego paliwa stałego do miejsca jego składowania przez gminę. 8. Termin dokonania przez gminę płatności z tytułu realizacji umowy, o której mowa w ust. 3, wynosi 60 dni liczonych od dnia wydania paliwa stałego na rzecz gminy, o której mowa w ust. 3. 9. Do umowy, o której mowa w ust. 3, nie stosuje się przepisów art. 8 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 893). 10. Gminy mogą dokonywać wspólnego zakupu paliwa stałego w ramach umowy zawartej między gminami. 11. W umowie, o której mowa w ust. 10, gminy określają w szczególności: 1) która gmina jest właściwa do zakupu paliwa stałego; 2) na terenie której gminy paliwo stałe będzie składowane lub wydawane gospodarstwom domowym znajdującym się na terenie tych gmin; 3) podział zadań między organami gmin będących stroną tej umowy; 4) zasady rozliczania kosztów poniesionych przez każdą z gmin. 12. Minister właściwy do spraw aktywów państwowych określi, w drodze rozporządzenia, wykaz podmiotów wprowadzających do obrotu uprawnionych do prowadzenia sprzedaży, o której mowa w ust. 1, biorąc pod uwagę zdolność podmiotu wprowadzającego do obrotu do zapewnienia dostaw paliwa stałego oraz zaspokojenie podstawowych potrzeb gospodarstw domowych w odniesieniu do dostępności paliwa stałego. Art. 4. 1. W przypadku gdy dana gmina nie zawrze umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, sprzedaż paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego na rzecz osób fizycznych w gospodarstwach domowych znajdujących się na terenie tej gminy może być prowadzona przez gminę bezpośrednio sąsiadującą z gminą właściwą ze względu na miejsce zamieszkania osoby fizycznej w gospodarstwie domowym, zwaną dalej „gminą sąsiednią”, lub przez inny podmiot będący pośredniczącym podmiotem węglowym, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 23a ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 143, 1137, 1488, 1967 i 2180), zwany dalej „innym podmiotem”. 2. Gmina sąsiednia albo inny podmiot zawierają z podmiotem wprowadzającym do obrotu umowę, o której mowa w art. 3 ust. 3. 3. Inny podmiot może przystąpić do zakupu paliwa stałego z przeznaczeniem dla gospodarstw domowych w celu jego sprzedaży w ramach zakupu preferencyjnego: 1) samodzielnie albo 2) we współpracy z drugim innym podmiotem albo kilkoma innymi podmiotami. 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, umowa, o której mowa w art. 3 ust. 3, jest zawierana między podmiotem wprowadzającym do obrotu a współpracującymi innymi podmiotami. 5. Do innego podmiotu albo innych współpracujących podmiotów nie stosuje się przepisów art. 3 ust. 8-10. 6. Podmiot wprowadzający do obrotu będący innym podmiotem lub który zawarł umowę, o której mowa w art. 3 ust. 3, z innym podmiotem albo współpracującymi innymi podmiotami niezwłocznie informuje wójta, burmistrza albo prezydenta miasta gminy, na której terenie inny podmiot albo współpracujące inne podmioty będą sprzedawać paliwo stałe nabyte na podstawie tej umowy na rzecz osób fizycznych w gospodarstwach domowych na terenie tej gminy, o innym podmiocie albo współpracujących innych podmiotach, podając ich firmy i siedziby, na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej. 7. Informacja o firmie i siedzibie innego podmiotu albo współpracujących innych podmiotów, którzy będą sprzedawać paliwo stałe nabyte na podstawie umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, na rzecz osób fizycznych w gospodarstwach domowych na terenie danej gminy jest zamieszczana na stronie podmiotowej tej gminy w Biuletynie Informacji Publicznej. 8. Cena paliwa stałego, po której inny podmiot sprzedaje paliwo stałe nabyte na podstawie umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, a jeżeli podmiot wprowadzający do obrotu jest także innym podmiotem prowadzącym sprzedaż paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego - na podstawie umowy sprzedaży w ramach zakupu preferencyjnego, na rzecz osób fizycznych w gospodarstwach domowych nie może być wyższa niż 2200 złotych brutto za tonę paliwa stałego. 9. Do ceny paliwa stałego, o której mowa w ust. 8, inny podmiot, który sprzedaje paliwo stałe nabyte na podstawie umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, a jeżeli podmiot wprowadzający do obrotu jest także innym podmiotem prowadzącym sprzedaż paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego - na podstawie umowy sprzedaży w ramach zakupu preferencyjnego, na rzecz osób fizycznych w gospodarstwach domowych nie może doliczać żadnych dodatkowych kosztów i opłat obciążających osobę fizyczną w gospodarstwie domowym nabywającą to paliwo stałe, z wyłączeniem kosztów transportu paliwa stałego z miejsca jego składowania przez ten inny podmiot do gospodarstwa domowego w przypadku, gdy osoba fizyczna w gospodarstwie domowym skorzysta z usługi transportu oferowanej przez ten inny podmiot, przy czym skorzystanie z tej usługi nie może warunkować sprzedaży tego paliwa stałego i jego wydania przez inny podmiot. Art. 5. 1. Paliwo stałe nabyte przez gminę na podstawie umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, podlega sprzedaży w ramach zakupu preferencyjnego w celu zaspokojenia potrzeb własnych gospodarstw domowych znajdujących się na terenie danej gminy, a w przypadku gmin, które zawarły umowę określoną w art. 3 ust. 10 - w celu zaspokojenia potrzeb własnych gospodarstw domowych znajdujących się na terenie gmin objętych tą umową. 2. Gmina sprzedaje paliwo stałe w ramach zakupu preferencyjnego po cenie nie wyższej niż 2000 złotych brutto za tonę tego paliwa stałego. 3. Do ceny, o której mowa w ust. 2, nie wlicza się kosztów transportu paliwa stałego z miejsca składowania w gminie do gospodarstwa domowego. 4. Gmina wprowadza i aktualizuje w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w art. 55 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. poz. 1967, 2127 i 2185), informacje o cenie, o której mowa w ust. 2. 5. Gmina może prowadzić sprzedaż, o której mowa w ust. 1: 1) za pośrednictwem jednostki organizacyjnej gminy; 2) w ramach umowy, o której mowa w art. 3 ust. 10; 3) za pośrednictwem spółek, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2021 r. poz. 679), lub 4) w ramach umowy z innym podmiotem, o którym mowa w art. 9 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2022 r. poz. 559, 583, 1005, 1079 i 1561). 6. Do gminy oraz podmiotów, o których mowa w ust. 5 pkt 1, 3 i 4, nie stosuje się przepisów: 1) art. 16, art. 21a ust. 1, art. 24e ust. 1 pkt 1, art. 31a ust. 3 pkt 1 lit. a, ust. 3g i ust. 3j oraz art. 138i ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym w zakresie paliw stałych; 2) art. 13 ustawy z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz. U. poz. 835 i 1713). 7. Różnica między określoną w umowie, o której mowa w art. 3 ust. 3, ceną zakupu paliwa stałego przez gminę a ceną sprzedaży tego paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego stanowi dochód gminy. 8. Prowadzenie przez gminę sprzedaży, o której mowa w ust. 1, za pośrednictwem podmiotów, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 3, nie wymaga zmian ich statutów, innych dokumentów powołujących lub regulaminów organizacyjnych. Art. 6. 1. Do zamówień udzielanych w celu realizacji zadań określonych w przepisach niniejszej ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1710, 1812, 1933 i 2185). 2. Zamawiający, w terminie 7 dni od dnia udzielenia zamówienia, o którym mowa w ust. 1, zamieszcza w Biuletynie Zamówień Publicznych informację o udzieleniu tego zamówienia, w której podaje: 1) nazwę (firmę) i adres siedziby zamawiającego; 2) datę i miejsce zawarcia umowy lub informację o zawarciu umowy drogą elektroniczną; 3) opis przedmiotu umowy, z wyszczególnieniem odpowiednio ilości rzeczy lub innych dóbr oraz zakresu usług; 4) cenę albo cenę maksymalną, jeżeli cena nie jest znana w chwili zamieszczenia ogłoszenia; 5) wskazanie okoliczności faktycznych uzasadniających udzielenie zamówienia bez zastosowania przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych; 6) nazwę (firmę) podmiotu albo imię i nazwisko osoby, z którymi została zawarta umowa. Art. 7. 1. Nie popełnia przestępstwa, o którym mowa w art. 296 § 1, 1a, 3 lub 4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1138, 1726 i 1855), osoba obowiązana do zajmowania się sprawami majątkowymi lub działalnością gospodarczą podmiotu wprowadzającego do obrotu, która podjęła lub wykonała decyzję o sprzedaży gminie, podmiotowi, o którym mowa w art. 5 ust. 5, lub innemu podmiotowi paliwa stałego na warunkach określonych w ustawie z przeznaczeniem do sprzedaży gospodarstwom domowym w ramach zakupu preferencyjnego. 2. Członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej lub likwidator podmiotu wprowadzającego do obrotu, nie ponosi odpowiedzialności na podstawie art. 293 § 1 albo art. 483 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 i 1488) za szkody powstałe w wyniku sprzedaży gminie, podmiotowi, o którym mowa w art. 5 ust. 5, lub innemu podmiotowi paliwa stałego na warunkach określonych w ustawie z przeznaczeniem dla gospodarstw domowych w ramach zakupu preferencyjnego. Art. 8. 1. Do dokonania zakupu preferencyjnego jest uprawniona osoba fizyczna w gospodarstwie domowym, która spełnia warunki uprawniające do dodatku węglowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. poz. 1692 i 1967). 2. Minister właściwy do spraw aktywów państwowych określi, w drodze rozporządzenia, ilość paliwa stałego dostępną dla jednego gospodarstwa domowego w ramach zakupu preferencyjnego odpowiednio w okresie: 1) do dnia 31 grudnia 2022 r., 2) od dnia 1 stycznia 2023 r. - uwzględniając ilość paliwa stałego będącego w posiadaniu podmiotów wprowadzających do obrotu oraz konieczność zaspokojenia podstawowych potrzeb gospodarstw domowych w odniesieniu do dostępności paliwa stałego. Art. 9. 1. W przypadku gdy zakup preferencyjny paliwa stałego następuje: 1) w gminie właściwej ze względu na miejsce zamieszkania osoby fizycznej w gospodarstwie domowym - zakupu preferencyjnego dokonuje się na wniosek o zakup preferencyjny, zwany dalej „wnioskiem o zakup”; 2) w gminie sąsiedniej albo od innego podmiotu - zakupu preferencyjnego dokonuje się po przedstawieniu zaświadczenia, wystawionego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby fizycznej w gospodarstwie domowym, o którym mowa w art. 13. 2. Osoba fizyczna w gospodarstwie domowym, o której mowa w art. 8 ust. 1, może złożyć wniosek o zakup albo wniosek o wydanie zaświadczenia, wystawionego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby fizycznej w gospodarstwie domowym, o którym mowa w art. 13, najpóźniej do dnia 15 kwietnia 2023 r. Art. 10. 1. Wniosek o zakup zawiera: 1) imię i nazwisko wnioskodawcy; 2) adres, pod którym jest prowadzone gospodarstwo domowe, na rzecz którego jest dokonywany zakup preferencyjny; 3) adres poczty elektronicznej lub numer telefonu wnioskodawcy; 4) określenie ilości paliwa stałego, o zakup której występuje wnioskodawca w ramach zakupu preferencyjnego; 5) informację, czy wnioskodawca dokonał już zakupu preferencyjnego wraz z podaniem ilości paliwa stałego nabytego w ramach tego zakupu preferencyjnego; 6) oświadczenie, że wnioskodawca ani żaden członek jego gospodarstwa domowego, na rzecz którego jest dokonywany zakup preferencyjny, nie nabyli paliwa stałego na sezon grzewczy przypadający na lata 2022-2023, po cenie niższej niż 2000 zł brutto za tonę w ilości co najmniej takiej jak określona w przepisach wydanych na podstawie art. 8 ust. 2: a) pkt 1 - w przypadku gdy wniosek dotyczy zakupu do dnia 31 grudnia 2022 r., b) pkt 1 i 2 łącznie - w przypadku gdy wniosek dotyczy zakupu od dnia 1 stycznia 2023 r. 2. Informacje przedstawione we wniosku o zakup składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Art. 11. 1. Wniosek o zakup składa się na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344). 2. W przypadku złożenia wniosku o zakup za pomocą środków komunikacji elektronicznej wniosek o zakup opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. 3. Minister właściwy do spraw informatyzacji może udostępnić usługę umożliwiającą złożenie wniosku o zakup za jego pośrednictwem za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w tym przy użyciu publicznej aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 19e ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 2070 oraz z 2022 r. poz. 1087). 4. Wniosek o zakup złożony przy użyciu publicznej aplikacji mobilnej opatruje się zaawansowaną pieczęcią elektroniczną ministra właściwego do spraw informatyzacji, po uwierzytelnieniu wnioskodawcy z wykorzystaniem certyfikatu, o którym mowa w art. 19e ust. 2a ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, wydanego użytkownikowi publicznej aplikacji mobilnej po uwierzytelnieniu w sposób określony w art. 20a ust. 1 tej ustawy. Art. 12. 1. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta dokonuje weryfikacji wniosku o zakup, w szczególności w zakresie wypłacenia na rzecz gospodarstwa domowego, w skład którego wchodzi wnioskodawca, dodatku węglowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym, lub pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wypłatę na rzecz tego gospodarstwa domowego dodatku węglowego. 2. W przypadku gdy wnioskodawcą jest osoba fizyczna w gospodarstwie domowym spełniająca warunki uprawniające do dodatku węglowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym, która nie złożyła wniosku o wypłatę tego dodatku, wójt, burmistrz albo prezydent miasta dokonuje weryfikacji wniosku o zakup w szczególności w zakresie zgłoszenia lub wpisania głównego źródła ogrzewania w centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576 i 1967). Przepisy art. 2 ust. 3a-7 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym stosuje się odpowiednio. 3. Dokonując weryfikacji wniosku o zakup, wójt, burmistrz albo prezydent miasta bierze pod uwagę również dane zgromadzone w rejestrze PESEL oraz rejestrze mieszkańców, o których mowa odpowiednio w art. 6 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2022 r. poz. 1191). 4. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej, upoważnić swojego zastępcę, pracownika urzędu gminy albo kierownika ośrodka pomocy społecznej, a w przypadku przekształcenia ośrodka pomocy społecznej w centrum usług społecznych na podstawie przepisów ustawy z