Ustawaz dnia 6 listopada 2024 r.o opodatkowaniu wyrównawczym jednostek składowych grup międzynarodowych i krajowych 1)Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Rady (UE) 2022/2523 z dnia 15 grudnia 2022 r. w sprawie zapewnienia globalnego minimalnego poziomu opodatkowania międzynarodowych grup przedsiębiorstw oraz dużych grup krajowych w Unii (Dz. Urz. UE L 328 z 22.12.2022, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 13 z 16.01.2023, str. 9). Spis treści Treść ustawy Dział I - Przepisy wstępne Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Zakres podmiotowy ustawy Rozdział 3 - Lokalizacja jednostki oraz stałego zakładu Dział II - Globalny podatek wyrównawczy Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Jednostki o szczególnym charakterze Dział III - Krajowy podatek wyrównawczy Dział IV - Podatek wyrównawczy od niedostatecznie opodatkowanych zysków Dział V - Kwalifikowany dochód (strata) Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Przepisy szczególne Dział VI - Skorygowane podatki kwalifikowane Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Zasady ustalania skorygowanych podatków kwalifikowanych Dział VII - Substrat majątkowo-osobowy Dział VIII - Restrukturyzacje i struktury holdingowe Rozdział 1 - Zbycie lub nabycie udziałów w jednostce Rozdział 2 - Zbycie aktywów i zobowiązań, w tym w ramach reorganizacji Rozdział 3 - Grupy o kilku jednostkach dominujących Dział IX - Szczególne systemy opodatkowania Rozdział 1 - Szczególne zasady ustalania kwalifikowanego dochodu (straty) jednostki dominującej najwyższego szczebla Rozdział 2 - Systemy podatku od osób prawnych oparte na opodatkowaniu wypłaty zysków Rozdział 3 - Jednostki inwestycyjne Dział X - Bezpieczne przystanie oraz przepisy szczególne w okresie początkowym Rozdział 1 - Bezpieczne przystanie Rozdział 2 - Bezpieczne przystanie w początkowym okresie działalności grupy Rozdział 3 - Przepisy szczególne w zakresie podatku odroczonego w pierwszym roku podatkowym Dział XI - Przepisy administracyjne Dział XII - Zmiany w przepisach Dział XIII - Przepisy epizodyczne, przejściowe i dostosowujące oraz przepis końcowy Rozdział 1 - Przepisy epizodyczne Rozdział 2 - Przepisy przejściowe i dostosowujące oraz przepis końcowy Treść ustawy 2)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawę z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, ustawę z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy, ustawę z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawę z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, ustawę z dnia 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz ustawę z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw. Dział I Przepisy wstępne Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Ustawa reguluje opodatkowanie: 1) globalnym podatkiem wyrównawczym; 2) krajowym podatkiem wyrównawczym; 3) podatkiem wyrównawczym od niedostatecznie opodatkowanych zysków. 2. Globalny podatek wyrównawczy, krajowy podatek wyrównawczy i podatek wyrównawczy od niedostatecznie opodatkowanych zysków stanowią dochód budżetu państwa. Art. 2. 1. Ilekroć w ustawie jest mowa o: 1) akceptowalnym standardzie rachunkowości - rozumie się przez to: a) właściwe przepisy w zakresie rachunkowości lub inne ogólnie przyjęte zasady rachunkowości państw członkowskich Unii Europejskiej lub innych państw należących do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, lub Związku Australijskiego, Federacyjnej Republiki Brazylii, Chińskiej Republiki Ludowej, Specjalnego Regionu Administracyjnego Hongkong Chińskiej Republiki Ludowej, Japonii, Kanady, Meksykańskich Stanów Zjednoczonych, Nowej Zelandii, Republiki Indii, Republiki Korei, Federacji Rosyjskiej, Republiki Singapuru, Stanów Zjednoczonych Ameryki, Konfederacji Szwajcarskiej i Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz b) Międzynarodowe Standardy Rachunkowości oraz Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej (MSR/MSSF), o których mowa w rozporządzeniu (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości (Dz. Urz. UE L 243 z 11.09.2002, str. 1, z późn. zm.)3)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 216 z 21.08.2007, str. 32 oraz Dz. Urz. UE L 97 z 09.04.2008, str. 62.; 2) bezpaństwowej jednostce składowej - rozumie się przez to jednostkę składową, która nie jest zlokalizowana w jakiejkolwiek jurysdykcji; 3) centrali - rozumie się przez to jednostkę, która uwzględnia w swoim sprawozdaniu finansowym księgowy dochód (stratę) netto stałego zakładu; 4) dyrektywie 2022/2523 - rozumie się przez to dyrektywę Rady (UE) 2022/2523 z dnia 15 grudnia 2022 r. w sprawie zapewnienia globalnego minimalnego poziomu opodatkowania międzynarodowych grup przedsiębiorstw oraz dużych grup krajowych w Unii (Dz. Urz. UE L 328 z 22.12.2022, str. 1, z późn. zm.) 4)Zmiana wymienionej dyrektywy została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 13 z 16.01.2023, str. 9.; 5) funduszu inwestycyjnym - rozumie się przez to osobę prawną lub porozumienie umowne, w tym jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, które spełniają łącznie następujące warunki: a) przedmiotem ich działalności jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów, gdzie co najmniej jeden z tych inwestorów nie jest osobą powiązaną z innymi inwestorami, b) lokują zebrane aktywa zgodnie z określoną polityką inwestycyjną, c) wspólne inwestowanie za ich pośrednictwem pozwala inwestorom na obniżenie kosztów transakcji, badań i analiz lub dywersyfikację ryzyka inwestycyjnego, d) mają na celu głównie osiąganie zysków z inwestycji lub ochronę przed określonym lub ogólnym zdarzeniem, w tym ochronę wartości aktywów, e) dokonane do nich wpłaty na nabycie tytułów uczestnictwa uprawniają inwestorów do ich zwrotu z aktywów funduszu lub zysku uzyskanego z tych aktywów, f) prowadzą działalność lub są zarządzane na podstawie przepisów zapewniających ochronę interesów inwestorów oraz przeciwdziałających praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, obowiązujących w jurysdykcji ich utworzenia lub jurysdykcji, w której posiada siedzibę osoba nimi zarządzająca, g) są zarządzane przez osoby zawodowo zajmujące się ich zarządzaniem; 6) grupie - rozumie się przez to: a) co najmniej dwie jednostki, między którymi istnieją powiązania właścicielskie lub powiązania wynikające ze sprawowania kontroli, zgodnie z akceptowalnym standardem rachunkowości lub zatwierdzonym standardem rachunkowości stosowanym przez jednostkę dominującą najwyższego szczebla w celu sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego, w tym jednostki nieuwzględnione w takim sprawozdaniu finansowym wyłącznie ze względu na ich niewielki rozmiar, nieistotność lub przeznaczenie do sprzedaży, b) jednostkę posiadającą co najmniej jeden stały zakład, jeżeli nie wchodzi ona w skład innej grupy, o której mowa w lit. a; 7) grupie joint venture - rozumie się przez to grupę co najmniej dwóch jednostek, z których jedna jest jednostką joint venture, a pozostałe są jednostkami zależnymi joint venture; 8) grupie krajowej - rozumie się przez to grupę, w której wszystkie jednostki składowe są zlokalizowane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 9) grupie międzynarodowej - rozumie się przez to grupę, w której co najmniej jedna jednostka lub stały zakład nie są zlokalizowane w jurysdykcji, w której jest zlokalizowana jednostka dominująca najwyższego szczebla; 10) hipotetycznym sprawozdaniu finansowym - rozumie się przez to sprawozdanie finansowe, które zostałoby sporządzone przez jednostkę dominującą najwyższego szczebla, gdyby ta jednostka była obowiązana do sporządzenia takiego sprawozdania zgodnie z akceptowalnym standardem rachunkowości lub zatwierdzonym standardem rachunkowości z uwzględnieniem korekty w celu uniknięcia istotnej różnicy rachunkowej, jeżeli ta jednostka nie sporządza sprawozdania, o którym mowa w pkt 38 lit. a-c; 11) jednostce - rozumie się przez to: a) osobę prawną albo b) porozumienie umowne, w tym jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, które jest obowiązane do sporządzenia odrębnego sprawozdania finansowego lub sporządza takie odrębne sprawozdanie; 12) jednostce będącej właścicielem - rozumie się przez to jednostkę składową, która posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udział własnościowy w innej jednostce składowej tej samej grupy; 13) jednostce dominującej - rozumie się przez to jednostkę dominującą najwyższego szczebla, która nie jest jednostką wyłączoną, jednostkę dominującą niższego szczebla oraz jednostkę dominującą w częściowym posiadaniu; 14) jednostce dominującej najwyższego szczebla - rozumie się przez to: a) jednostkę, która posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udział konsolidujący w innej jednostce i w której inna jednostka nie posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udziału konsolidującego, lub b) jednostkę, o której mowa w pkt 6 lit. b; 15) jednostce dominującej niższego szczebla - rozumie się przez to jednostkę składową, która posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udział własnościowy w innej jednostce składowej tej samej grupy i która nie jest jednostką dominującą najwyższego szczebla, jednostką dominującą w częściowym posiadaniu, stałym zakładem, jednostką inwestycyjną lub ubezpieczeniową jednostką inwestycyjną; 16) jednostce dominującej w częściowym posiadaniu - rozumie się przez to jednostkę składową, która spełnia łącznie następujące warunki: a) posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udział własnościowy w innej jednostce składowej tej samej grupy, b) osoby niebędące jednostkami składowymi tej grupy posiadają, bezpośrednio lub pośrednio, więcej niż 20 % praw do udziału w zysku tej jednostki składowej, c) nie jest jednostką dominującą najwyższego szczebla, stałym zakładem, jednostką inwestycyjną lub ubezpieczeniową jednostką inwestycyjną; 17) jednostce inwestującej w nieruchomości - rozumie się przez to jednostkę, która spełnia łącznie następujące warunki: a) własność udziałów w tej jednostce lub praw o podobnym charakterze jest rozproszona, b) co najmniej 50 % wartości bilansowej jej aktywów, bezpośrednio lub pośrednio, stanowią nieruchomości, c) dochód tej jednostki podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym przez tę jednostkę albo przez właścicieli udziałów w tej jednostce lub praw o podobnym charakterze, przy czym warunek uznaje się za spełniony w przypadku odroczenia takiego opodatkowania na okres nieprzekraczający 12 miesięcy; 18) jednostce inwestycyjnej - rozumie się przez to: a) fundusz inwestycyjny lub b) jednostkę inwestującą w nieruchomości, lub c) jednostkę spełniającą łącznie następujące warunki: - co najmniej 95 % nominalnej wartości udziałów lub praw o podobnym charakterze, a w przypadku udziałów lub praw nieposiadających nominalnej wartości - emisyjnej wartości takich udziałów lub praw w takiej jednostce, należy do funduszu inwestycyjnego lub jednostki inwestującej w nieruchomości, bezpośrednio lub za pośrednictwem funduszy inwestycyjnych lub jednostek inwestujących w nieruchomości, - działalność takiej jednostki polega wyłącznie lub niemal wyłącznie na utrzymywaniu aktywów, w tym na zarządzaniu takimi aktywami, lub inwestowaniu, lub lokowaniu środków finansowych, w tym środków pochodzących z pożyczek lub kredytów, na rzecz funduszu inwestycyjnego lub jednostki inwestującej w nieruchomości, lub d) jednostkę, w której co najmniej 85 % nominalnej wartości udziałów lub praw o podobnym charakterze, a w przypadku udziałów lub praw nieposiadających nominalnej wartości - emisyjnej wartości takich udziałów lub praw w takiej jednostce, należy bezpośrednio do funduszu inwestycyjnego lub jednostki inwestującej w nieruchomości, jeżeli jej prawie cały dochód pochodzi z dywidend wyłączonych, o których mowa w art. 43, lub z wyłączonych zysków (strat) kapitałowych, o których mowa w art. 44; 19) jednostce joint venture - rozumie się przez to jednostkę, której wyniki finansowe są uwzględniane w skonsolidowanym sprawozdaniu grupy zgodnie z metodą praw własności, pod warunkiem że jednostka dominująca najwyższego szczebla tej grupy posiada w tej jednostce, bezpośrednio lub pośrednio, co najmniej 50 % udziałów własnościowych, z wyłączeniem: a) jednostki dominującej najwyższego szczebla, której jednostki składowe podlegają przepisom działu II lub kwalifikowanej zasadzie włączenia dochodu do opodatkowania, b) jednostek wyłączonych, c) jednostki, której udziały własnościowe są posiadane bezpośrednio przez jednostkę składową będącą jednostką wyłączoną, jeżeli ta jednostka: - prowadzi działalność polegającą wyłącznie lub niemal wyłącznie na utrzymywaniu aktywów, w tym na zarządzaniu takimi aktywami, lub inwestowaniu środków finansowych na rzecz jej inwestorów, w tym środków pochodzących z pożyczek lub kredytów na rzecz jej inwestorów, lub - prowadzi wyłącznie działalność pomocniczą w stosunku do działalności prowadzonej przez jednostkę wyłączoną, lub - osiąga prawie cały dochód z dywidend wyłączonych, o których mowa w art. 43, lub z wyłączonych zysków (strat) kapitałowych, o których mowa w art. 44, lub d) jednostki, której udziały własnościowe są posiadane wyłącznie przez jednostkę składową lub jednostki składowe należące do grupy, w skład której wchodzą tylko jednostki wyłączone, lub e) jednostki zależnej joint venture; 20) jednostce składowej - rozumie się przez to: a) jednostkę, która wchodzi w skład grupy międzynarodowej lub grupy krajowej, lub b) stały zakład centrali, która wchodzi w skład grupy międzynarodowej; 21) jednostce zależnej joint venture - rozumie się przez to: a) jednostkę, której aktywa, zobowiązania, przychody, koszty i przepływy pieniężne są konsolidowane przez jednostkę joint venture zgodnie z akceptowalnym standardem rachunkowości lub byłyby konsolidowane, gdyby jednostka joint venture była obowiązana do konsolidacji takich aktywów, zobowiązań, przychodów, kosztów i przepływów pieniężnych zgodnie z takim standardem, lub b) stały zakład, którego centralą jest jednostka joint venture albo jednostka, o której mowa w lit. a; 22) jurysdykcji - rozumie się przez to państwo lub terytorium, które posiada autonomię fiskalną w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych; 23) kwalifikowanej zasadzie niedostatecznie opodatkowanych zysków - rozumie się przez to przepisy obowiązujące w jurysdykcji innej niż Rzeczpospolita Polska, jeżeli: a) ta jurysdykcja nie zapewnia jakichkolwiek korzyści związanych z tymi przepisami oraz b) przepisy te są równoważne z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - z Modelowymi zasadami OECD, na których podstawie dana jurysdykcja opodatkowuje wyrównawczo nisko opodatkowane jednostki składowe grupy, które nie zostały opodatkowane na podstawie kwalifikowanej zasady włączenia dochodu do opodatkowania albo na podstawie przepisów o globalnym podatku wyrównawczym, oraz c) przepisy te są stosowane w sposób zgodny z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - zgodnie z Modelowymi zasadami OECD; 24) kwalifikowanej zasadzie włączenia dochodu do opodatkowania - rozumie się przez to przepisy obowiązujące w jurysdykcji innej niż Rzeczpospolita Polska, jeżeli: a) ta jurysdykcja nie zapewnia jakichkolwiek korzyści związanych z tymi przepisami oraz b) przepisy te są równoważne z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - z Modelowymi zasadami OECD, na których podstawie jednostka dominująca grupy międzynarodowej podlega opodatkowaniu wyrównawczemu z tytułu nisko opodatkowanych jednostek składowych tej grupy, oraz c) przepisy te są stosowane w sposób zgodny z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - zgodnie z Modelowymi zasadami OECD; 25) kwalifikowanym globalnym podatku wyrównawczym - rozumie się przez to podatek obowiązujący w jurysdykcji innej niż Rzeczpospolita Polska, który wynika ze stosowania kwalifikowanej zasady włączenia dochodu do opodatkowania; 26) kwalifikowanym krajowym podatku wyrównawczym - rozumie się przez to podatek obowiązujący w jurysdykcji innej niż Rzeczpospolita Polska, jeżeli: a) ta jurysdykcja nie zapewnia jakichkolwiek korzyści związanych z przepisami regulującymi ten podatek oraz b) ten podatek przewiduje określenie nadwyżki zysku w odniesieniu do nisko opodatkowanych jednostek składowych zlokalizowanych w tej jurysdykcji i opodatkowanie tej nadwyżki z uwzględnieniem minimalnej stawki podatkowej, zgodnie z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - zgodnie z Modelowymi zasadami OECD, oraz c) ten podatek jest ustalany i pobierany w sposób zgodny z zasadami określonymi w dyrektywie 2022/2523, a w przypadku jurysdykcji innej niż państwo członkowskie Unii Europejskiej - zgodnie z Modelowymi zasadami OECD; 27) minimalnej stawce podatkowej - rozumie się przez to stawkę podatkową w wysokości 15 %; 28) mniejszościowej jednostce dominującej - rozumie się przez to mniejszościową jednostkę składową, która posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udziały konsolidujące w innej mniejszościowej jednostce składowej, z wyjątkiem przypadku, gdy udziały konsolidujące w tej pierwszej jednostce są w posiadaniu, bezpośrednio lub pośrednio, innej mniejszościowej jednostki składowej; 29) mniejszościowej jednostce składowej - rozumie się przez to jednostkę składową, w której jednostka dominująca najwyższego szczebla posiada, bezpośrednio lub pośrednio, nie więcej niż 30 % udziałów własnościowych; 30) mniejszościowej jednostce zależnej - rozumie się przez to mniejszościową jednostkę składową, której udziały konsolidujące znajdują się w posiadaniu, bezpośrednio lub pośrednio, mniejszościowej jednostki dominującej; 31) Modelowej konwencji OECD - rozumie się przez to Modelową Konwencję Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) w sprawie podatku od dochodu i majątku; 32) Modelowych zasadach OECD - rozumie się przez to przepisy i zasady opisane w dokumencie pt. „Wyzwania podatkowe wynikające z cyfryzacji gospodarki - modelowe globalne zasady przeciwdziałania erozji podstawy opodatkowania (filar drugi)”, zatwierdzonym w dniu 14 grudnia 2021 r. przez Otwarte Ramy do spraw Erozji Podstawy Opodatkowania i Przenoszenia Zysku działające przy OECD; 33) Ordynacji podatkowej - rozumie się przez to ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760 oraz z 2024 r. poz. 879 i 1685); 34) osobie - rozumie się przez to osobę fizyczną, osobę prawną lub porozumienie umowne, w tym jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej; 35) podgrupie mniejszościowej - rozumie się przez to grupę co najmniej dwóch jednostek składowych, w której jedną z tych jednostek jest mniejszościowa jednostka dominująca, a pozostałe jednostki składowe są mniejszościowymi jednostkami zależnymi; 36) przepisach o zagranicznych jednostkach kontrolowanych - rozumie się przez to przepisy art. 24a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych albo przepisy o podatku dochodowym od osób prawnych obowiązujące w jurysdykcji innej niż Rzeczpospolita Polska, inne niż kwalifikowana zasada włączenia dochodu do opodatkowania, zgodnie z którymi bezpośredni lub pośredni udziałowiec lub uczestnik o podobnym charakterze w zagranicznej jednostce kontrolowanej będącej jednostką składową podlega opodatkowaniu od swojego udziału w odniesieniu do całości albo części dochodu osiągniętego przez tę jednostkę, niezależnie od tego, czy ten dochód jest wypłacany temu udziałowcowi lub uczestnikowi; 37) roku podatkowym - rozumie się przez to: a) rok ustalony dla celów rachunkowych, za który jednostka dominująca najwyższeg