Operacja kubańsko-noworosyjska – działania bojowe wojsk Frontu Kaukaskiego Armii Czerwonej przeciwko Siłom Zbrojnym Południa Rosji od 3 do 27 marca 1920 r., część prowadzonej od stycznia tego samego roku operacji północnokaukaskiej. Ich celem było ostateczne rozbicie sił białych gen. Antona Denikina. W rezultacie operacji czerwoni zdobyli kontrolę nad całością Kubania, guberni czarnomorskiej i większością regionu stawropolskiego. Trzon sił Denikina został rozbity; część oddziałów białych zdołała ewakuować się z Noworosyjska na Krym.
Tło wydarzeń Po zdobyciu na początku stycznia 1920 r. Rostowa nad Donem i Nowoczerkaska Armia Czerwona przystąpiła do ofensywy, której celem było opanowanie Kaukazu Północnego i ostateczne rozbicie Sił Zbrojnych Południa RosjiP. Kenez, Red Advance..., s. 222-223.. W końcu stycznia 1920 r. czerwoni przeprawili się przez Don. Równocześnie w ostatnich dniach stycznia w rejonie Soczi wybuchło powstanie chłopskie przeciwko władzy białych, dowodzone przez eserowca Woronowicza, które w ciągu kilkunastu zmusiło oddziały Denikina do wycofania się z tego obszaru. 17 lutego siły Woronowicza, Komitet Wyzwolenia Morza Czarnego, opanowały TuapseP. Kenez, Red Advance..., s. 241-242.J.D. Smele, The „Russian”..., s. 138-139.. W tym samym czasie, w pierwszej połowie lutego 1920 r.