Oroonoko, czyli królewski niewolnik (ang. Oroonoko: or, the Royal Slave) – powieść Aphry Behn (1640–1689), opublikowana w 1688 roku, opowiadająca o afrykańskim księciu Oroonoko, który został zniewolony i sprzedany jako niewolnik do służby w Surinamie. Jedna z pierwszych powiastek filozoficznych w języku angielskim.
Treść Młody afrykański książę Oroonoko zakochuje się w dziewczynie o imieniu Imoinda, którą kocha również dziadek młodzieńca – król. Król czyni Imoindę swoją kochanką. Młodzi zostają przyłapani i Imoinda sprzedana w niewolę. Oroonoko zostaje oszukany przez handlarza niewolnikami, pojmany i również sprzedany. Młodzi spotykają się ponownie na plantacji w Surinamie. Oczekując dziecka, probują negocjować powrót do Afryki. Wobec niepowodzenia negocjacji Oroonoko organizuje ucieczkę niewolników, jednak zostaje zdradzony i brutalnie pobity.