25.Rok powstaniaMiejsceNazwa teatruProwadzący1886 ParyżThéâtre LibreAndre Antoine1889BerlinDie Freie BühneOtto Brahm1890ParyżThéâtre Mixte (potem Théâtre Art)Paul Fort (od 1893 przejęty przez Lugné-Poe) 1891LondynIndependent TheatreJacob Grein1898MoskwaMCHAT (Moskiewski Teatr Artystyczny)Konstanty Stanisławski, Władimir Niemirowicz–Danczenko1901AtenyNea SkiniKonstanty Christomatos1905MoskwaTeatr-Studio utworzony przy MCHAT-cieWsiewołod Meyerhold Nurt analityczny charakteryzował naturalizm i realizm, dążenie do weryzmu, niekiedy szokowanie dosłownością, które przysłaniało nieprzygotowanym odbiorcom  moralne i artystyczne walory sztuki. Na scenie pojawiły się rekwizyty i kostiumy  wzięte z prawdziwego życia, lub jeśli to było niemożliwe, życie to naśladujące. Aktorzy przestali deklamować, zachowywali się naturalnie, odwracali się tyłem do publiki, szeptali, mamrotali. Wspierali ich w tym dramaturdzy, którzy w didaskaliach instruowali, jak powinna zachowywać się na scenie dana postać. Ich celem nie był opis rzeczywistości sam w sobie ale analiza postaw i sytuacji. Do pisarzy zaopatrujących naturalistyczne sceny należeli Bernard Shaw, Maksym Gorki, Antoni Czechow, Gerhart Hauptmann czy Stefan ŻeromskiKazimierz Braun, Wielka reforma teatru w Europie: ludzie, idee, zdarzenia, Wrocław 1984, s.