Chleb i proch. Wędrówka przez góry Gruzji () – książka z 2003 roku z gatunku literatury podróżniczej. Reportaż z podróży, jaką odbył Tony Anderson do Gruzji, opatrzona zdjęciami towarzyszącego mu Chrisa Willoughby’ego.

Książka jest relacją z podróży, jaką odbył Tony Anderson w lecie 1998 roku w góry Gruzji, gdzie dotarł do zapomnianych plemion – Raczów, Chewsurów, Megrelów Tuszynów i Swanów. Ich kultura, obyczaje i dawne wierzenia przetrwały mimo niszczącej polityki komunistycznych władz radzieckich oraz politycznych wydarzeń po upadku Związku Radzieckiego.

Pomimo zawirowań historycznych i politycznych te niewielkie plemiona kaukaskie przetrwały i dalej kultywują swoje tradycje i korzenie antyczne. Autor opisuje w książce niezwykłość dzisiejszych Gruzinów, silnie wrosłych w swoje małe ojczyzny, wylewnie gościnnych, co różnie jest odbierane przez obcokrajowców. Anderson relacjonuje własne doświadczenia z podróży, podczas których poznał wielu tamtejszych mieszkańców, którzy bez oporu, czy skrępowania zapraszali go do własnych domów i oferowali różnorodne, tradycyjne potrawy i trunki. Dla Gruzinów taka gościnność stanowi swoisty rytuał, czy wręcz świętość. Tłem, dla wesołych i głośnych biesiad, jest kaukaska architektura, ukształtowanie terenu i przyroda.