W zacisznej wiejskiej posiadłości Majora, skąd niedawno „usunięto ostatnią białogłowę”, goszczą jego koledzy pułkowi. Panowie w spokoju zamierzają oddawać się polowaniom i grze w szachy. Niespodziewanie sielankę przerywa wizyta sióstr gospodarza z gromadą służących. Jedna z sióstr, pani Orgonowa postanowiła bowiem wyswatać swoją córkę Zosię za swego majętnego brata. Mimo początkowych nieporozumień w żołnierzach budzą się męskie instynkty. Ostatecznie intryga kończy się małżeństwem Zosi z młodym Porucznikiem, któremu Major zapisuje swój majątek.
Postacie oficerowie pułku huzarów na urlopie Major Rotmistrz Porucznik Kapelan siostry Majora Pani Orgonowa Pani Dyndalska Panna Aniela Zofia, córka pani Orgonowej stare huzary Grzegorz Rembo służące Józia, Zuzia, Fruzia
Inscenizacje Sztuka była wyjątkowo często wystawiana na deskach teatrów.