Czarny karzeł (ang. The Black Dwarf) – powieść historyczna Waltera Scotta z 1816 roku.
Okoliczności powstania W 1797 roku Walter Scott wybrał się ze swym bratem Johnem i przyjacielem Adamem Fergusonem na konną wycieczkę po hrabstwie Tweeddale. W trakcie tej wycieczki odwiedzili niejakiego Davida Ritchie, karła, sławnego w okolicy z posługiwania się czarną magią. Wizyta w zapuszczonym domostwie pod rozdartym piorunem, potężnym dębem i spotkanie z mającym hipnotyczny wpływ na gości karłem, wywarła na tyle silne wrażenie na pisarzu, że po dziewiętnastu latach powrócił do tej wizyty pisząc Czarnego karła.
Pragnąc zachować anonimowość Walter Scott wymyślił dla tej powieści nowy kamuflażː historię miał opowiedzieć fikcyjny narrator, Jedediah Cleishbotham, a autor nadał rozpoczętemu w ten sposób nowemu cyklowi tytuł Opowieści mojego gospodarza. Zacierając wszelkie związki cyklu z autorem Waverleya, nie oddał tej powieści do druku Archibaldowi Constable'owi, lecz Williamowi Blackwoodowi, edynburskiemu przedstawicielowi londyńskiej firmy wydawniczej John Murray. Przy okazji autor nakłonił wydawcę do przyjęcia za 500 funtów książek z magazynu jego przyjaciela Ballantyne'a, których nie chciał już rozprowadzać dotychczasowy wydawca.