Le fosche notturne spoglie... z początku II aktu dzieła. Wspomnienie matki wraca przy płonącym ognisku i staje się faktyczną przyczyną zasugerowania Manricowi tego, że nie jest rodzonym synem Azuceny.
Komentarz Trubadura i samą rolę Azuceny napisał Verdi niedługo po śmierci swojej matki, co mogło mieć wpływ na to, że będąc jego pierwszą charakterystyczną postacią skomponowaną na mezzosopran, Cyganka jest kreacją bardziej wyrazistą niż niektóre nawet pierwszoplanowe role sopranowe w dziełach tego artysty.
Opera swoją światową prapremierę miała 19 stycznia 1853 w Teatro Apollo w Rzymie. Partię Azuceny śpiewała wówczas Emilia Goggi.
Bibliografia
Józef Kański, „Przewodnik operowy”, Polskie Wydawnictwo Muzyczne S.A., Kraków 2008; Kolekcja „La Scala”, Polskie Media Amer.Com, Oxford Educational Sp. z o.o.; , nr 13 - G. Verdi, Trubadur, The Royal Opera House – Covent Garden
Linki zewnętrzne Il Trovatore: “Stride la vampa”, Anita Rachvelishvili, ROH Il Trovatore: “Stride la vampa”, Anita Rachvelishvili, MET Kategoria:Włoskojęzyczne arie operowe Kategoria:Arie i inne fragmenty z oper Giuseppe Verdiego Kategoria:Mezzosopranowe arie operowe