thumb|Sejm walny I Rzeczypospolitej podczas obrad Relaksacja – jedna z form ułaskawienia stosowanego od XVI wieku przez Sejm walny. Polegała na całkowitym lub tylko częściowym odstąpieniu od indywidualnej, jeszcze niewykonanej lub wykonanej w sposób częściowy kary, o ile wyrok nie wiązał się również z orzeczeniem o utracie czci (infamii). Relaksację stosowano między innymi w przypadkach, gdy ze względu na liczne zasługi skazanego lepiej było nie wykonywać całej kary.

Jako przykład relaksacji podaje się często uchwałę sejmową z 1676 roku. Dotyczyła ona kary wykonanej w sposób częściowy. Uwalniała sprawcę od połowy kary wieży słowami „od połowy drugiej siedzenie wieże uwalniamy”.

Historia Relaksacja, obok amnestii generalnej i restytucji, stała się jedną z trzech głównych form ułaskawienia stosowanego przez sejm walny od XVI do XVIII wieku. Jej stosowanie wynika bezpośrednio z osłabienia polskiej władzy monarszej, przede wszystkim w zakresie sądownictwa. Proces ten, w stopniu istotnym dla powstania relaksacji, rozpoczął się na przełomie XV i XVI wieku. Władza królewska, do tej pory teoretycznie jednolita, została podzielona na trzy stany sejmujące: izbę poselską, senat i króla.