mały|Piankowate mleko wapienne mały|Zatwardnięte mleko wapienne

Mleko wapienne – w speleologii jest to początkowa forma powstawania nacieku jaskiniowego. W stanie wilgotnym mleko wapienne ma postać pasty, jest miękkie i silnie wodniste, w stanie suchym kredowate i bardzo lekkie. Występuje na ścianach jaskiń i na ich spągu. Pokrywa je mniej więcej równomiernej grubości warstewką, tworzy podłużne, serowate zgrubienia, albo gruby, drobno uwarstwiony osad. Ma różną konsystencję; od płynnej przez ciągliwą do galaretowatej, w zależności od zawartości wody. Zazwyczaj jest białe, czasem tylko pobarwione substancjami ilastymi.

Głównym składnikiem mleka wapiennego jest węglan wapnia występujący w dwóch odmianach; drobnokrystalicznej i lublinitowej (lublinit – odmiana kalcytu). Mikrokryształki w odmianie drobnokrystalicznej mają wielkość około 0,006 mm, bardzo rzadko trafiają się większe kryształki o wymiarach 0,09 – 0,15 mm. Ta odmiana jest najczęściej spotykana. Mikrokryształki lublinitu mają postać igiełek o grubości około 0,007 mm i długości do 0,2 mm. Między obydwoma odmianami istnieją formy pośrednie. Brak wielkich kryształów jest charakterystyczną cechą mleka wapiennego różniącą go od substancji, z jakiej zbudowane są nacieki twarde. Spowodowany jest obecnością w roztworze kwaśnego węglanu wapnia oraz kwasów humusowych i glinu.